مثل ها و نکات آموزنده

  مثل ها و نکات آموزنده

 

1-دربین حیوا نا ت اهلی و رام شده از همه خطر ناکتر مرد چا پلوس است .

 

2- تنها زنی که آزار نمیرساند مادر است .

 

3- پسران لنگر های زنگی مادرانند

 

4- زیاد فکر کن کم حرف بزن و کمتر بنویس

 

5- آدم ولخرج امروز گدای فردا ست .

 

6- عجله پدر ناکامی است

 

7- فرزند در طفولیت پدررا فهمیده ترین افراد در سننین جوانی احمق ترین افراد و لی چون پا از سن سی سالگی به بالا می گذارد تازه ارزش حقیقی  ا و را پی می برد .

 

8- در هر جا نیک و بد اعما ل کودک  مربوط به مادر است .

 

9- مادر دریایی است که سیل دردهای ما را تا قطره آخر می پذیرد و طغیان نمی کند قاضی عاد لی است  که حیله سازی و کینه ورزی طبیعت را همه جا می بیند وهمیشه به بیگناهی ما فتوا  می دهد.

 

10-هزار سیلی مادر را در ازای یک بسه از مادرم خریدارم .

 

11- یگانه دارویکه گناه ما را هر چه باشد می بخشد مادر است .

 

12-فقط یک چراغ هست که مرا هدایت می کند وآن چراغ تجربه است .

 

13-معایب د  یگران معلمان خوبی هستند.

 

 

14-ثروت چون شبنم در آفتاب است.

 

15- دو دسته از جوانان قدر پول را نمی دانند انهایی که هیچ ندارند و آنهایی که خیلی دارند.

 

16- قبل از پول قرض کردن از یک رفیق درست فکر هایتان را بکنید که بکدام بیشتر احتیاج دارید پول یا رفیق

 

17- کسیکه قادر به تبسم نیست نباید کاسب و مغازه دار باشد.

 

18- کسیکه قرض خود را ادا می کند بر ثروت خویش می افزاید .

 

19- وام بده و برای خود دشمن بتراش .

 

20- هرگز با پول نمی توان یک سرباز خو ب  معلم خوب   هنر مند خوب یا یک کار گر خوب ساخت .

 

21-  همیشه دزدی وجود دارد که دز ددیگر را غارت کند .

 

22- کسانیکه دیر قول می دهند خوش قولترین مردمان دنیا هستند .

 

23- تجربه مدرسه ایست که معلمین خود را باقیمتی گران بار می آورد .

 

24- تجربه معلم سختگیری است اول امتحان می کن و بعد درس می دهد

 

25- زیاد خوردن پدر درد ها و کم خوردن پدر درمان ها است

 

26- تندرستی در کم خوراکی و گرسنگی است .

 

27- زهر خوردن با اختیار عبارتست از استعما ل   د ود                                                 29/7/89

                                         

فصل چهارم  پایه دوم

فصل چهارم  پایه دوم 89

 

الف-   جملات ناقص زیر  را کامل  کنید .

1-      شرط  تبادل گرما یی  بین  د و  جسم وجود اختلاف .........................بین آن دو جسم است .

2-      به مجموعه ی انرژی های ذرات یک ماده .......... آن ماده می گیند .

3-      در انتقال گرما به طریقه ی ..................به مولکول و ماده نیازی نیست 

4-      سرد سازی  معمولا باستفاده از ....................مایعات انجام می شود .

 

ب- جملات صحیح را با (ص) و جملات غلط را با (غ) معلوم کنید .

5-      سریع ترین روش انتقال گرما رسانایی است .(            )

6-      هوارسانایخوبی برای گرما نیست .(          )

7-      چگالی  هوای سرد بیش از هوای گرم است . (        )

8-       وقتی به مادهای گر ما دهیم دمای آن به همان اندازه افزایش می یابد .     (              )

ج- گزینه صحیح را با علامت (   )  معلوم نمائید .

 

9-      احد اندازه گیر گر ما چه نام دارد ؟

الف- کالری                      ب- ژول                         ج- کیلو گرم                 د- فارنهایت

 

      10 – رسانایی گرمایی کدام یک ازماد از  همه  بیشتر است ؟

 

     الف- لاستیک                ب- کربن             ج- آهن                            د- گاز نیتروژن

 

11-در کدام یک از موارد زیر انتقال گر ما به طریقه ی همرفت صورت نمی گیر د ؟

الف- هوا            ب- آب                    ج- یخ                 د- بخار آب

 

12-    در کدام قسمت یخچال بخار فریون گرمایی را که جذب کرده از دست می دهد ؟

الف- یخ ساز                    ب- موتور             ج- شبکه های پشت یخچال                    د- بدنه ی یخچال

 

 د- به سوالت زیر پاسخ دهید ؟

 

 

 

13-  تفاوت دما و گرما چیست ؟

 

 

14-    دو تفاوت انتقال گرما بطریقه ی رسانایی با همرفت چیست ؟

 

 

15-    برای ایجاد جریان همرفتی در یک ماده چه شرایطی لازم است ؟

 

16-    دمای تعادل چیست ؟

 

 

17-    گرمای نهان انجماد چیست ؟

 

 

18-    سه روش جل گیری از هدر فتن گرما را در یک ساختمان نام ببریید ؟

 

 

19-    موتور گرمایی چیست ؟ سه نوع آن را نام ببریید ؟

 

 

20-    اگر دسته گلی را در یک روز نامه خیس شده بپیچیم در زمستان از یخ زدن آنها جلو گیری می شود؟ چرا ؟

 

  

 

فصل سوم  پایه دوم

فصل سوم  پایه دوم

فصل سوم  پایه دوم 89

 

الف-   جملات ناقص زیر  را کامل  کنید .

1-      فاصله ی هر دو فرو رفتگی را .............می نامند .

2-       در حرکت نوسانی  بسامد  و ...............عکس یکدیگرند .

3-      هر جسمی که صوت تولید کند .........................نام دارد.

4-      امواج صتی جزئی از امواج .....................می باشند .

ب- جملات صحیح را با (ص) و جملات غلط را با (غ) معلوم کنید .

5-      بسامد صوتهای فرو صوت حدود 20000 هرتز است . (       )

6-      موجهای صوتی در خلاء منتشر می شوند . (                  )

7-       سرعت صوت با افزایش دما کمتر خواهد شد . (              )

8-      یک هرتز معادل یک نسان کامل یا یک ارتعاش کامل در یک دقیقه است . (                 )

ج- گزینه صحیح را با علامت (   )  معلوم نمائید .

9 – به مدت زمانی که طول می کشد تا نوسان گر یک نوسان انجام دهد چه می گویند ؟

الف- فرکانس                            ب- هرتز                              ج- دوره                   د- طول موج

9-     

 

                                                                                                               

با توجه به قسمت مشخص شده در شکل زیر طول موج چقدر است ؟

 

 


الف- 5/.متر                  ب- 1متر           ج- 5/1 متر                  د- 25/. متر

 

10-  کدامیک از موجهای زیر طو ل مو ج بلند تر ی دارند ؟

الف- پر تو های گاما                          ب- موج های رادیوئی                        ج-  پر تو های فروسرخ                 د – اشعه x

 

11-  کدام کمیت زیر برای اندازه گیری طول موج به کار می رود ؟

الف-   v           ب- f               ج- F             د- y      

 

د- به سوالات زیر پاسخ دهید ؟

 

12-  حرکت نوسانی چیست ؟ مثالر بزنید ؟

 

 

 

13-  اگر یک بار حرکت رفت و برگشت فنر 2 ثانیه طول بکشد  فرکانس آن چقدر است ؟

 

 

 

14-  مو ج چیست ؟

 

 

 

15-  انواع موجهای صوتی را نام برده فرکانس هر کدام را بنویسید ؟

 

 

 

16-  دو تفاوت عمدی موجهای مکانیکی و اماج الکترو مغناطیسی چیست ؟

 

 

 

 

 

17-  بین صدا و بسامد هریک از سیم های زیر چه رابطه ای وجود دارد ؟  

        

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

روش مطالعه

1- زمان مطالعه را كاهش مي دهد.      

2- ميزان يادگيري را افزايش مي دهد .

3-مدت نگهداري مطالب در حافظه را طولاني تر مي كند.

4- بخاطر سپاري اطلاعات را آسان تر مي سازد.

براي داشتن مطالعه اي فعال و پويا نوشتن نكات مهم درحين خواندن ضروري است تابراي مرور مطالب،دوباره كتاب رانخوانده و در زماني كوتاه ازروي يادداشت هاي خود مطالب را مرور كرد .

يادداشت برداري ، بخشي مهم و حساس از مطالعه است كه بايد به آن توجهي خاص داشت . چون موفقيت شما را تا حدودي زياد تضمين خواهد كرد و مدت زمان لازم براي يادگيري را كاهش خواهد داد. خواندن بدون يادداشت برداري يك علت مهم فراموشي است. 

 

شش روش مطالعه :

خواندن بدون نوشتن

خط كشيدن زيرنكات مهم

حاشيه نويسي

 خلاصه نويسي

 كليد برداري

خلاقيت و طرح شبكه اي مغز

1-خواندن بدون نوشتن: روش نادرست مطالعه است . مطالعه فرآيندي فعال و پويا است وبراي نيل به اين هدف بايد از تمام حواس خود براي درك صحيح مطالب استفاده كرد. بايد با چشمان خود مطالب را خواند، بايد در زمان مورد نياز مطالب را بلند بلند ادا كرد و نكات مهم را يادداشت كرد تا هم با مطالب مورد مطالعه درگير شده و حضوري فعال و همه جانبه در يادگيري داشت و هم در هنگام مورد نياز ، خصوصا" قبل از امتحان ، بتوان از روي نوشته ها مرور كرد و خيلي سريع مطالب مهم را مجددا" به خاطر سپرد .

2- خط كشيدن زير نكات مهم :اين روش شايد نسبت به روش قبلي بهتر است ولي روش كاملي براي مطالعه نيست چرا كه در اين روش بعضي از افراد به جاي آن كه تمركز و توجه به يادگيري و درك مطالب داشته باشند ذهنشان معطوف به خط كشيدن زير نكات مهم مي گردد .حداقل روش صحيح خط كشيدن زير نكات مهم به اين صورت است كه ابتدا مطالب را بخوانند و مفهوم را كاملا" درك كنند و سپس زير نكات مهم خط بكشند نه آنكه در كتاب بدنبال نكات مهم بگردند تا زير آن را خط بكشند .

3- حاشيه نويسي : اين روش نسبت به دو روش قبلي بهتر است ولي بازهم روشي كامل براي درك عميق مطالب و خواندن كتب درسي نيست ولي مي تواند براي يادگيري مطالبي كه از اهميتي چندان برخوردار نيستند مورد استفاده قرار گيرد.

4- خلاصه نويسي : در اين روش شما مطالب را مي خوانيد و آنچه را كه درك كرده ايد بصورت خلاصه بر روي دفتري يادداشت مي كنيد كه اين روش براي مطالعه مناسب است و از روش هاي قبلي بهتر مي باشد چرا كه در اين روش ابتدا مطالب را درك كرده سپس آن ها را يادداشت مي كنيد اما بازهم بهترين روش براي خواندن نيست .

5- كليد برداري : كليد برداري روشي بسيار مناسب براي خواندن و نوشتن نكات مهم است . در اين روش شما بعد از درك مطالب ، بصورت كليدي نكات مهم را يادداشت مي كنيد و در واقع كلمه كليدي كوتاهترين، راحت ترين ،بهترين و پرمعني ترين كلمه اي است كه با ديدن آن ، مفهوم جمله تداعي شده و به خاطر آورده مي شود .

6- خلاقيت و طرح شبكه اي مغز: اين روش بهترين شيوه براي يادگيري خصوصا" فراگيري مطالب درسي است .در اين روش شما مطالب را مي خوانيد بعد از درك حقيقي آن ها نكات مهم را به زبان خودتان و بصورت كليدي يادداشت مي كنيد و سپس كلمات كليدي را بروي طرح شبكه اي مغز مي نويسد ( در واقع نوشته هاي خود را به بهترين شكل ممكن سازماندهي مي كنيد و نكات اصلي و فرعي را مشخص مي كنيد)تا در دفعات بعد به جاي دوباره خواني كتاب ، فقط به طرح شبكه اي مراجعه كرده وبا ديدن كلمات كليدي نوشته شده بروي طرح شبكه اي مغز ، آنها را خيلي سريع مرور كنيد . اين روش درصد موفقيت تحصيلي شما را تا حدود بسيار زيادي افزايش مي دهد و درس خواندن را بسيار آسان مي كند. و بازده مطالعه را افزايش مي دهد.


تاثیر غذاها در تعیین جنسیت جنین

تاثیر غذاها در تعیین جنسیت جنین

جنسیت فرزند

تحقیقات انجام شده در خارج نشان داده است که تغذیه نیز تا حدودی در تعیین جنسیت نقش دارد.

به دلیل تنوع و تفاوت عادت های غذایی در کشورهای مختلف، رژیم غذایی استانداردی برای تعیین جنسیت جنین وجود ندارد. اما طبق تحقیقات می توان از تعادل یون های منیزیم، سدیم، پتاسیم و کلسیم در بدن استفاده کرد.

girl-or-boy
زمان شروع برنامه غذایی

برای شروع رژیم، حداقل دو پریود ماهانه قبل از تاریخ پیش بینی شده برای بارداری، مورد نیاز است، یعنی حداقل 2 ماه قبل از بارداری.

رژیم باید تا زمانی که بارداری با انجام تست های آزمایشگاهی دقیقاً مشخص شود، ادامه داشته باشد.
اجرای این رژیم های غذایی در چه مواردی ممنوع است؟

ابتدا باید مطمئن شوید که ممنوعیتی برای اجرای رژیم نداشته باشید.

مثلاً رعایت رژیم غذایی برای پسردار شدن در موارد: فشار خون بالا، ناراحتی های قلبی و نارسایی های کلیوی ممنوع است.

رعایت رژیم غذایی برای دختردار شدن در موارد: اختلالات عصبی، بالا بودن کلسیم خون و نارسایی های کلیوی ممنوع است.
برای پسردار شدن چه باید خورد؟
برای پسردار شدن باید از مواد غذایی حاوی سدیم و پتاسیم بالا استفاده کرد و مصرف کلسیم محدود گردد. مواد غذایی زیر توصیه می شود:

مرکبات- زردآلو- آناناس- موز- هلو- گلابی- سیب- گوجه سبز- آلو- خیار- خرما- گیلاس- تمشک- توت فرنگی- انجیر- خربزه- آب میوه و سبزی- حبوبات- کنگرفرنگی- گوجه فرنگی- پیاز- چغندر قرمز- زیتون- قارچ- کلم- ذرت- نخودسبز- سیب زمینی- سبوس- گندم- شاه بلوط- تره شاهی- کنسرو ماهی- ژامبون- کره- ماء الشعیر- کلوچه- نوشابه گازدار- نقل- قهوه- چای- مایونز.
برای دختر دار شدن چه باید خورد؟

برای دختر دار شدن باید از مواد غذایی حاوی کلسیم بالا استفاده شود و مصرف سدیم و پتاسیم محدود گردد. مواد غذایی زیر توصیه می شود :

پنیر سفید- ماست – شیر – تخم مرغ – بادام و بادام زمینی بدون نمک – گردو – لوبیا سبز – مارچوبه – کاهو سبز – ماکارونی – گوشت 100 گرم در روز – ماهی که با بخار پخته شده باشد و آبش کاملاً گرفته شده باشد.
نکاتی که باید در نظر داشت

اگر چه اصول کار ساده است، ولی روش اجرای آن آسان نیست و دقت دراجرای آن شدیدا لازم است و بایستی تحت نظر یک متخصص تغذیه یا پزشک صورت پذیرد.

هر گونه انحراف از رژیم توصیه شده، شانس موفقیت را کم می کند.

این رژیم بایستی توسط زن رعایت شود و نوع تغذیه ی مرد به طور مطلق تاثیری در مکانیسم این عمل ندارد، ولی مصرف آن توسط زوجین موجب آسانی اجرای آن می شود. در ضمن ترکیب یونی داروهایی که زن در طول مدت اجرای رژیم دریافت می کند، موثر است، به ویژه قرص هایی که به شدت غنی از سدیم هستند.

توصیه می شود مصرف تمام قرص های ضد بارداری در دوران اجرای رژیم متوقف شود. بنابراین برای پیشگیری از بارداری از سایر روش ها همراه با روش نزدیکی منقطع استفاده گردد.

البته بایستی تحقیقات بیشتری در این زمینه انجام شود، چون ممکن است در مواردی پاسخ ندهد.

دکتر سید علی کشاورز – متخصص تغذیه

نظرات غیر فعال است .

آز مون علوم تجربی

                     پایه دوم      آذر ماه 87

ردیف

                                                            بسمه تعالی

 

نام ونام خانوادگی  :                                       آز مون علوم تجربی                      پایه دوم      آذر ماه 87

بارم

 

 

   1-

 

 

 

   2-

 

 

 

   3-  

 

 

 

   4-

 

 

 

   5-

 

 

 

   6-

 

 

 

   7-

 

 

 

   8-

 

 

 

    9-

 

 

    

 

10-

 

 

 

 

 

 

  11-

 

 

 

 

   12-

 

 

 

   13-

 

 

 

 

 

 

   14-

 

 

 

   15-

 

 

 

 

 

 

 

    16-

 

 

 

   17-

 

 

 

 

 

    18-

 

 

 

 

  19-

 

 

 

 20-

 

 

 

 

  21-

 

 

 

 

   22-

 

 

 

 

   23-

 

 

 

  24-

 

 

 

 

 

 

25-

 

 

 

 26-

 

 

 

  27- 

 

 

 

 28-

 

 

 

  29-

 

 

 

 30-

پا سخ صحیح را با علا مت ( x  ) مشخص کنید .

 

کدام یک از موارد زیر یک تغییر فیزیکی است ؟

 

1- سوختن چوب            2-   پخته شدن غذا               3-    جوشیدن آ ب                    4- زنگ زدن آ هن  

 

کدام یک از عوامل زیر در سر عت انجام یک واکنش شیمیایی نقش ندارد ؟

 

1- سطح تماس                   2-   کا تا لیز گر                         3- بر خورد مولکول ها            4- فشار بخار ماده  

 

کدام یک از تغییرات زیر گر ما ده است ؟

 

1-  تر کیب  آهن و گوگر د                  2- ذوب یخ                   3- تبخیر الکل               4- تجز یه ی آ ب اکسیژ نه  

 

چگو نه می توان  انرژ ی شیمیایی را آزاد ساخت ؟

 

1-   با تغییر حالت ماده             2-  با یک تغییر فیزیکی                3- با یک تغییر شیمیایی           4-  با تغییر میزان انرژی مواد   

 

کدام یک از موارد زیر را نمی توان  با آ ب خاموش کرد ؟

 

1-  آتش سوزی پرده            2- آ تش سوزی نفت                3- آ تش سوزی برق                 4- گزینه ها ی 2 و 3 صحیح است 

 

عناصر سازند ه ی پارافین شمع عبارتند از :

 

1-  کربن و   نیتروژن             2- کلسیم  و فسفر            3- هید رو ژ ن  و اکسیژ ن             4- کربن  و هیدرو ژ ن   

 

<<  اکسیژ ن موجود در هوا با مواد شیمیایی  واکنش می دهد  و ضمن  ترکیب شدن با آ ن موجب سوختن می شود >>  این جمله از ......... می باشد .

 

1- مندل                             2- آمپدو کس                3-   جورج اشتال                  4- آنتوان لاوازیه       

 

کدام پدیده زیر تغییر شیمیایی است؟

 

1-   تصعید              2-  چگالش             3-   تقطیر       4- اکسید شدن    

 

 کدام یک از موارد زیر از خواص شیمیایی ماده است ؟

 

1- رنگ جسم              2-  رسانا یی الکتریکی              3- اشتغال پذیری              4- نقطه جوش    

 

 

علت تشکیل سایه  چیست ؟

 

1-   وجود اجسام منیر                                                                         2-  انتشار پرتو های نور به خط راست   

                                                                                                                                                                                                               3  - باز تابش نور از سطوح مختلف                                               4-  شکست نور در چگالی های متفاوت مواد      

 

 

به ماده ای  محلول ید اضافه کرده ایم  اگر این ماده ......... داشته باشد  به رنگ آبی در می آید ؟

 

1- کربن دی اکسید            2- آب آهک               سولفات مس                     4- نشاسته        

 

 

کدام یک از واکنش های اکسایش زیر  با تولید شعله همراه نیست ؟

 

1- زنگ زدن آهن                      2-   سوختن زغال چوب                    3- سوختن گاز شهری           4-   سوختن کبریت    

 

واکنش دهنده های معادله ی روبرو چیست ؟                      آمو نیاک                          هیدروژن         +          نیتروژن   

 

 

1-  مولکول های آمونیاک                                    2- مولکول های نیتروژن و آمو نیاک         

 

 3-  مولکول های هیدروژن  و آمو نیاک                              4-  مولکول ها ی نیتروژن و هیدروژن  

 

 برای تبدیل روغن مایع  به روغن جامد  از کدام کاتالیز گر زیر استفاده می شود ؟

 

1- اکسید آهن               2- گرد نیکل           3- گرد منگنز دی اکسید               4-  طلا  

 

در اثر اکسایش گلوکز در سلولها ی بدن موادی به نام :

 

1- کربن دی اکسید و آب                  2-     کربن دی اکسید و اکسیژن       3-    هیدروژن و آ ب          4- هیدروژن  اکسیژن و مونو کسید کربن   

 

 

 

 

کدام تغییر  شیمیایی زیر مضر می باشد ؟

 

1-    پختن غذا              2-  تجزیه آب                        3- انفجار مواد منفجره                     4- اکسیدشدن پنجره آهنی

 

 

 

 

 

 

 

                                                           پیروز و سر بلند با شید          شادمرادی

 

 

 

 

 

                                                                             باسمه تعالی

نام ونام خانوادگی :                                 سا زمان آموزش وپرورش خراسان رضو ی                               نوبت امتحانی اردیبهشت ماه

نمره به عدد

نمره به حروف

امضابا قید تاریخ

 

 

 

پایه :   دوم راهنمایی                       

  کلا س  :                                                                                                                                تاریخ برگزاری    /     /89

نام درس :  علوم تجربی                                                                                                                  مدت امتحان :70 دقیقه

نام دبیر :

1-      بدن ما به كدامیک از مواد زیر به مقدار کم نیاز دارد

قند های ساده                    آمینو اسید ها           و یتامین                     آب 

2-      کدام یک از مواد زیر در غذاهای ما به مقدار زیاد وجود دارد ؟

 

    کربو هیدرات                    قند های ساده                    و یتامین                        آمینو اسید ها           

3-      عمل هضم غذا از کدام قسمت دستگاه گوارش شروع و  در کدام قسمت کامل و تمام می شود ؟

 

دهان   -  مخرج                 معده – روده ی بزرگ             دهان –روده ی باریک              دهان – روده ی بزرگ

4-      تعداد کدام نع دندان در دهان ما 4 عدد است ؟

 

     پیش               نیش                  اسیای کوچک                    آسیای بزرگ

     5-بخش های اصلی هر دندان کدام است ؟

 

    مینا  -   گردن – تاج               مینا – ریشه – تاج               عاج –تاج – ریشه                تاج –گردن – ریشه 

      6-غذا در دهان دچار چه نوع تغییری می شود ؟

 

   فقط فیزیکی                فقط شیمیایی          فیزیکی وشیمیایی                دچار تغییر نمی شود

    7-محل نکهداری باکتریهای مفید یتامین ساز در کدام اندام دستگاه گارش است ؟

 

 روده ی باریک           معده         روده ی بزرگ           کبد

5-      اگر مقدار قند بیش از حد ذخیره ی کبد باشد کبد آن را به چه چیز تبدیل می کند

 

   پروتئین             گلیکوژن               لیپید                            آمینو اسید

 

9-      مایع صفرا در موقع گوارش غذا به کدام قسمت وارد میشود ؟

 

معده               لوزالمعده               روده ی با ریک                رده ی بزرگ   

10-  کدام بخش از سلول توانایی انتخاب  مواد را دارد ؟

 

هسته               سیتو پلاسم                      پوسته                      کرومزوم 

 

11 -جلو گیری از تجزیه ی چربی های بدن مربوط به کدام ویتامین است ؟

 

ویتامین B                     ویتامین   E               ویتامین K                           ویتامینC  

 

12  -   ملکول نشاسته در اثر آنزیم ها به کدام ماده ی ساده تبدیل می گردد ؟

 

آمینو اسید ها              گلوکز             اسید های چرب              گلیسرول  

13- انتقا ل گازهای تنفسی تسط گلبولهای قرمز با کمک عنصر .............انجام میگیرد .

 

پتاسیم               سدیم                       فسفر                    آهن

14-کدام گره از مواد  نیاز به گوارش دارند ؟

 

قند ها و پروتئین ها            لیپید ها و ویتامین ها                     قند ها  یتامین ها              نمک ها و پروتئین ها

 

15-    قند ها  در بدن بیش تر چه نقشی بر عهده دارند ؟

 

    تنظیم و محافظت                   ماده سازی و تر میم                  تولید انرژی                تولید آنزیم

  

16-    نبود کدام ویژگی در مجود زنده باعث مرگ جاندار نمی شود ؟

 

     تغذیه                   تنفس          تولید  مثل           دفع   

   17-جنس پوسته ی بیرونی سلول های گیاهی کدام گزینه است ؟

 

     ساکاروز           نشاسته                سلولز              گلوکز    

   18-در کدام قسمت لوله ی گوارش هم کار هضم   و هم عمل جذب صورت می گیرد ؟

    معده                 دوازدهه        روده ی بزرگ            روده ی باریک    

 

  

 

 

 

 

 

سلام آتشین

سلام آتشین
شما می‌خواهید دوستانتان را به یک سری آزمایشهای جادویی از شیمی سرگرم سازید. بهتر است این کار را با یک سلام آتشین شروع کنید:

روی میز یک صفحه کاغذ قرار دارد. شما آن را به دست گرفته در حالیکه فندکی در دست دارید، به تماشاچیان تعظیم کرده و در ضمن ، فندک روشن را به کنار کاغذ می‌زنید. یک مرتبه کلمه سلام به خط درشت روی کاغذ ظاهر می‌گردد در حالیکه این نوشته شعله می‌کشد و تماشاچیان را غرق در شگفتی می‌سازد.

اجرای این آزمایش بسیار ساده است، اما شما ابتدا به وسایل زیر نیازمندید:


  • 10 گرم نیترات پتاسیم که در 25 سانتی متر مکعب آب حل کرده اید.
  • یک قلم نقاشی کوچک
  • یک صفحه تقریبا بزرگ کاغذ ضخیم که در ضمن کمی قابل نفوذ باشد.


بعد از تهیه این وسایل ، ساعتها قبل از اجرای نمایش و دور از چشم تماشاچیان کلمه سلام را با محلول غلیظ نیترات به وسیله قلم نقاشی روی کاغذ مزبور بنویسید. پس از خشک شدن آن دوباره همین کلمه را روی آن مجددا بنویسید و این کار را چند بار تکرار کنید تا ضخامت این نوشته به حد کافی باشد. ضمنا باید تمام حروف این کلمه را به هم متصل کنید. به محض تماس فندک با یک نقطه از نوشته، قسمت‌هایی از کاغذ که به وسیله نیترات پتاسیم اکسید شده است می‌سوزد و ایجاد روشنایی می‌کند. به جای کلمه سلام می‌توانید کلمات مناسب دیگری به همین شیوه روی کاغذ بنویسید و آتش بزنید. آزمایش جالب لطف بیشتری به محفل شما خواهد بخشید.

فصل اول پایه دوم

ردیف

                                                                                 باسمه تعالی

نام ونام خانوادگی :                                 سا زمان آموزش وپرورش خراسان رضو ی                    نوبت امتحانی مهر ماه

نمره به عدد

نمره به حروف

امضابا قید تاریخ

 

 

 

پایه :   دوم راهنمایی                       

  کلا س  :                                                                                                       تاریخ برگزاری    /     /88

نام درس :  علوم تجربی                                                                                                       مدت

بارم

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

الف-           جملات ناقص زیر  را کاملب کنید .

1-خواصی  که مشاهده و اندازه گیری آن باتولید ماده تازه ای همراه باشد را خاص ...............می نامند .

2- واکنش یک ماده با اکسیژن را .....................می گویند .

3- انرژی ذخیره شده در مولکول ماده  را انرژ ی ................می گویند .

4- رنگ وبو و مزه از خواص ...................ماده است .

 

ب- جملات صحیح را با (ص) و جملات غلط را با (غ) معلوم کنید .

1- ملتهب شدن سیم درون لامپ یک تغییر شیمیایی است . (       )

2- احتراق یک واکنش ترکیب است .(             )

3- شکل واندازه جزء خواص ماده نمی باشد (     )

4-  ترش شدن شیر یک تغییر شیمیایی است . (      )

 

ج- گزینه صحیح را با علامت (   )  معلوم نمائید .

 

1-کدامیک از تغییرات زیر فیزیکی است ؟

 

الف- سفید شدن موی سر        ب- زرد شدن برگ درختان        ج- رنگ زدن به دیوار          د- سوختن پارافین

 

2- کدام یک از واکنش های زیر گرما گیر است ؟

 

الف- انجماد         ب- تصعید قرص نفتالین       ج- زنگ زدن آهن            د- انفجار دینامیت

 

3-                  کدام یک ترکیب شدن آرام با اکسیژن را نشان می دهد ؟

 

الف- سوختن نوار منیزیم         ب- سوختن پارافین شمع     ج- سوختن آهن     د- سوختن زغال سنگ

 

4-                  دو ترکیبی که از سوختن پارافین شمع حاصل می شود کدامند ؟

 

الف- H ,C              ب-   H2O,CO2                       ج- H2O2, CO2                   د- H2O,CO

 

د- به سوالت زیر پاسخ دهید ؟

 

1-      تفاوت احتراق و اکسید شدن چیست ؟

 

 

-2نظریه آمپدو کس در مور د سوختن رابیان کنید ؟

 

 

3--ا توجه به نمودار داده شده بادلیل بیان کنید که واکنش گرما گیر است یا گرما ده ؟ چرا؟

 

 

 

4-اگر کبریت را روشن کنیم آن را در چه حالتی قرار دهیم که آرام تر بسوزد ؟ چرا ؟

 

 

 

 

 

 

 

5-وقتی غذا در دهان جویده میشود دچار تغییر فیزیکی شده یا تغییر شیمیایی ؟ چرا ؟

 

 

 

6-هنگام که گاز نیتروژن دی اکسید را سرد کنیم به گاز د ی نیترو ژن تترا اکسید تبدیل می شود .در این حالت چه نوع تغییری ر خ داده است  گرما گیر است یا گرماده ؟

 

 

 

7-در هر یک از مووارد زیر چه عاملی بر سرعت واکنش های شیمیایی موثر واقع شده اند ؟

 

1- خرده چوب سریعتر از یک تنه درخت می سوزد .( ........           )

 

2- میوه در بیرون یخچال سریع تر از داخل یخچال کپک می زند. (   .........       )

 

3- 100گرم براده آهن سریعتر از 100 گرم میخ آهنی در اسید سولفوریک حل می شود (   ........        )

 

4-  آنزیم های بزاقی کمک به گوارش غذا می کنند .(    .......        )

 

 

8- واکنش تجزیه هیدروژن پر اکسید چه نوع واکنشی است ؟ این واکنش گرما گیر است یا گرما ده ؟

 

 

 

 

9- قانون پایستگی جرم چیست ؟ مثال بزنید .

 

 

10- آیا واکنش زیر از قانون پایستگی انرژی پیروی می کند ؟

 

 

 

11- در کدام یک از واکنش های زیر قانون پایسگی جرم رعایت نشده است ؟

1) Al+3 Br     2AlBr3         2

 

2)  KNO3                   2 KNo O2       2  

 

    3)   O                   2Ca(OH) 2+2H                     2Ca+4H2

 

                                                                              موفق باشید

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

معمای گوناگون

                            معماهایی در مورد پیامبران

 

1) سه پیامیر نام ببرید که در کودکی خداشناس بودند ؟

2) کدام پیامبر بدون پدر و مادر بدنیا آمد ؟

3) کدام پیامبر سحر و جادوی جادوگران را باطل می کرد ؟

4) زن کدام پیامبر بدون پدر و مادر بدنیا آمد ؟

5) کدام پیامبر خواب یازده ستاره را دیده بود ؟

6) کدام پیامبر بدون پدر بدنیا آمد ؟

 

                              معماهایی در مورد احکام

7)  کجای دنیا ست که نمی شود نماز خواند ؟

 

8) یک مومنی پانزده سال نماز نخوانده – پانزده سال بی وضو نماز خوانده و پانزده سال هم نماز بدون سوره حمد خوانده چطور چنین عملی ممکن است ؟

 

9) کدام نماز است که در هر رکعت پنج رکوع دارد ؟

 

10) کدام نماز است که پنج قنوت در رکعت اول و چهار قنوت در رکعت دوم دارد ؟

 

11)  آن چه درختی است که پنج شاخه و هفده برگ دارد ؟

 

 

معماهایی در مورد انسان

12)  آن چیست میدانم کجاست ولی نمی دانم چیست ؟

 

13) کدام زن است که هیزم کش آتش جهنم است ؟

 

14) چه کسی است که با دندان دیگران نان می خورد ؟

 

 

معماهایی در مورد اولین ها – برترین ها و ....

15) چه کسی اولین بار غذای تازه را بصورت کنسرو در آورد ؟

16)  کدام حشره از بین حشرات تندتر می دود ؟

17) اولین بار چه کسی کبریت راکشف کرد ؟

18) نام بلندترین کوه دنیا چیست ؟

19) بزرگترین سیاره منظومه شمسی چیست ؟

 

معماهایی در مورد اشیاء

 

20) آن چیست که از آسمان می افتد  نمی شکند ولی وقتی در آب می افتد  می شکند ؟

21) دست دارد پا ندارد شکم دریده است و کلاه ندارد ؟

22) اولش نون است و آخرش نون است      داخلش را گر خوری شور است

23) آن چیست که پر دارد ولی پرواز نمی کند  منقار دارد ولی نمی خورد  همیشه بدور خود می چرخد ؟

 

24) کدام چهار برادرند که هر چه می دوند به یکدیگر نمی رسند ؟

25) هر چه از من بردارید بزرگتر می شوم – من چیستم ؟

 

معماهایی در مورد حیوانات  و پرندگان

26) کدام پرنده بچه زا است ؟

27) کدام حیوان است که زبان ندارد ؟

28) چهارپا است و تخم می گذارد

29) بچه کدام پرنده است که در بیست و چهارساعت چهارده برابر وزن خود غذا می خورد ؟

30) کدام پستاندار است که تخم می گذارد و به بچه خود شیر می دهد ؟

 

معماهایی در مورد قرآن

31) کدام سوره قرآن است که نام فلز است ؟

32) سوره ای را نام ببرید که غیر از بسم الله الرحمن الرحیم  حرف (( میم )) در آن نباشد

33) سوره ای نام ببرید که اعراب (( کسره  ))فقط یکبار در آن امده است البته غیر از بسم الله الرحمن الرحیم

 

34) سوره ای نام ببرید که یک آیه در آن سی و یک بار تکرار شده باشد

 

35) بزرگترین آیه قرآن کدام است ؟

 

36) نام شهری است در قرآن که اگر یک نقطه به آن اضافه کنیم  (( مضر )) خواهد شد

 

37) بزرگترین و کوچکترین حیوانی که در قرآن آمده است کدامند ؟

 

معماهای لطیفه ای

38) چرا عنکبوت تار می تند ؟

39) تفاوت بین انسان با هواپیما چیست ؟

40) روزی معلمی از دانش آموزی می پرسد گرمترین جای دنیا چه نام دارد ؟ دانش آموز گفت ......

 

-------------------------------------------------------------------------------------

پاسخ معماها

1) ابراهیم ( ع ) – عیسی ( ع ) – محمد ( ص )

 

2) حضرت آدم ( ع )

 

3) حضرت موسی ( ع )

 

4) زن حضرت آدم ( ع )

 

5) حضرت یوسف ( ع )

 

6) حضرت عیسی ( ع )

 

7) پشت بام خانه خدا

 

8) پانزده سال به سن تکلیف نرسیده بود – پانزده سال دوم نماز میت خوانده بود و پانزده سال سوم نماز جماعت خوانده بود

 

9) نماز آیات

 

10) نماز عید قربان

 

11) نمازهای یومیه صبح و عصر و مغرب و عشا که مجموعا هفده رکعت می باشد .

 

12) بچه داخل شکم مادر

 

13) زن ابولهب

 

14) دندانساز

 

15) اونیکلاس آپرت

 

16) خر مگس تقریبا 72 کیلومتر در ساعت

 

17) جان واکر انگلیسی

 

18) قله اورست 8840 متر ارتفاع دارد

 

19) مشتری که 1313 برابر حجم زمین است

 

20) کاغذ

 

21) پیراهن

 

22) نمکدان

 

23) پرگار

 

24) تایر ماشین

 

25) چاله

 

26) خفاش

 

27) ماهی

 

28) لاک پشت

 

29) بچه چلچله

 

30) اردک نک پشقابی که در استرالیا زندگی می کند

 

31) حدید

 

32) کوثر

 

33) اخلاص

 

34) الرحمن

 

35) آیه 282 سوره بقره

 

36) مصر

 

37) فیل و پشه

 

38) چون بلد نیست ببافد

 

39) انسان اول بلند می شود بعد راه می رود – هواپیما اول راه

می رود بعد بلند می شود

 

40) حمام

 

 

منبع : گنجینه معما / ابوالفتح غفاری

                                                                             باسمه تعالی

نام ونام خانوادگی :                                 سا زمان آموزش وپرورش خراسان رضو ی                               نوبت

نمره به عدد

نمره به حروف

امضابا قید تاریخ

 

 

 

پایه :   دوم راهنمایی                       

  کلا س  :                                                                                                                                تاریخ برگزاری    /     /

نام درس :  علوم تجربی                                                                                                                  مدت امتحان :70 دقیقه

نام دبیر :

   الف- (( پاسخ صحیح را با علامت ( ×  ) مشخص نمایید .))   2نمره

1-سوختن چوب چه نوع تغییری است ؟

الف-فیزیکی و گرما گیر     ب-   فیزیکی و گرماده      ج- شیمیایی و گرما گیر    د- شیمیایی و گرماده     

 

2-  مهم ترین دلیل شکست نور هنگام انتقال از محیطی به محیط دیگر  کدام است ؟

 

الف-تغییر محیط      ب- تغییر سرعت      ج – تغییرجهت      د- رنگ محیط

 

3- امواج صوتی والکترومغناطیسی در کدام یک از موارد زیر شباهت دارد ؟

 

الف- حمل انرژی             ب- محیط انتشار        ج- سرعت      د- الف و ب صحیح است

 

4- اساس کار سرد سازی بر چه چیزی استوار است ؟

 

الف- میعان    ب- تبخیر       ج- تصعید    د- چگالش 

 

    ب-((   جاهای خالی را پر کنید ))   2نمره

 

5- در یک واکنش شیمیایی مواد تولید شده را .............می گویند .

 

6- ذره بین نوعی عدسی ..................است .

 

7- تعداد نوسان های یک نوسانگر در یک ثانیه را ...............می گویند ؟

 

8-یکای یا واحد اندازه گیری گرما ....................است .

 

(( در مقابل جمله صحیح  علامت ((ص )) ودر مقابل جمله غلط علامت ((غ))بگذارید ( 2نمره )

 

9- زنگ زدن آهن یک نوع اکسایش است   (    )

 

10- در آینه تخت اندازه تصویر کوچکتر از جسم است ؟  (      )

  

11-امواج الکترومغناطیسی در خلاء منتشر نمی شود .(       )

 

12- در اجسام گرم انر ژی دریافت شده بیشتر  از انرژی صادر شده است .(      )

 

                       (( سوالات مطرح شده را بدقت بخوانید و پاسخ دهید . ))  

13-با توجه به نمودار مقابل واکنش گرماگیر است یا گرماده علت را توضیح دهید .          آهن سولفید                       سطح انرژِی

                                                                                                                                                                       آهن وگوگرد                                                                                                               (1نمره )                                                                                                                                                                       

                                                                                                                                  ماده

14- منظور از کاتالیزگر چیست ؟ (1نمره )

 

15-- نوع عدسی را مشخص کرده و امتداد پرتوی نور رادر هر کدام رسم کنید  .(1نمره )

                عدسی .................                                                                      عدسی ...................    

16-مطابق شکل زیر با استفاده از جسم     تصویر یاز یک شمع برروی پرده ای تشکیل شده است .( 1نمره )

الف- جسم   کدام ابزار نوری است

ب- با توجه به تصویر آیا شمع بین مرکز و کانون است یا  در فاصله کانونی است .                   

                                                                                                                                              

                                                                                                                                        

17-یک نوسان گر در هر 10 ثانیه 200 نوسان انجام می دهد ، دوره و بسامد آن را محاسبه کنید . (1نمره )

 

 

18- امواج زیر دارای سرعت یکسانی هستند (1نمره )

الف- کدام یک دارای بیش ترین فرکانس است .

 

ب- کدام یک دارای بیش ترین طول موج را دارد .

 

ج- زمان تناوب کدام موج بیشتر است .

د-کدام یک دارای انرژی بیشتر ی است .

 

19- آیا انتقال گرما به روش همرفت یا جابه جایی فقط در مایعات وگاز ها انجام می شود یا در جامدات نیز گرما به این روش منتقل می شود .چرا ؟ (1نمره )

 

 

 

 

20-یکی از راههای جلو گیری از اتلاف گرما استفاده از پنجره های دو لایه است به نظر شما پنجره ی دو لایه با کدام یک از راههای  انتقال گرما از هدر رفتن گرما جلو گیری می کند .

 

                                   

 21-اگر نور سفید را به یک منشور بتابانیم   رنگ های مختلفی تشکیل می شود علت این پدیده چیست ؟ (1نمره )                                                                                                                                                                                                                                                  

 

 

 

 

                                                                            موفق باشید

 

 

نقش مدیران یاددهی ویادگیری

                               ((يادهی و یادگیری علوم تجربی ))

 

 

                ((نقش مدیران مدارس در استفاده از امکانات آز مایشگاهی ))

 

   كليد واژگان: آزمايشگاه، انجام آزمايش، امكانات آزمايشگاهي، مديران مدارس، پيشرفت تحصيلي

 

اشاره

در چند سال اخير تلاش‌هاي زيادي در راستاي تجهيز مدارس از لحاظ مواد شيميايي، ابزار، تجهيزات و نرم افزارهاي ويژه آموزش مجازي و شبيه سازي فعاليت‌هاي آزمايشگاهي صورت گرفته است؛ اما اين اقدامات تاثير اندكي در استفاده اثربخش از آزمايشگاهها و انجام فعاليت‌هاي عملي در مدارس داشته است. شواهد موجود نشان دهنده اين امر است كه موانع متعددي سبب غيرفعال شدن آزمايشگاههاي مدارس گشته است. يكي از عوامل موثر در استفاده بهينه و اثر بخش از آزمايشگاههاي مدارس در آموزش علوم راهنمايي، توجه ويژه مديران مدارس به استفاده از آزمايشگاه و انجام آزمايش در كنار آموزش مفاهيم مرتبط است كه سبب افزايش ميزان پيشرفت تحصيلي دانش‌آموزان و درك عميقتر مفاهيم مي‌گردد. در اين مقاله به استناد پژوهش‌هاي انجام گرفته، به بررسي نقش انجام آزمايش در آموزش اثربخش علوم تجربي و نيز جايگاه مهم مديران مدارس در استفاده بهينه از آزمايشگاه و امكانات موجود در مدارس پرداخته مي‌شود.

 

مقدمه

فعاليتهاي آزمايشگاهي يکي از ارکان اصلي آموزش علوم تجربي محسوب شده و موجبات رشد دانش علمي، مهارت و نگرشهاي علمي دانش‌آموران را فراهم مي‌سازند. انجام فعاليتهاي آزمايشگاهي علاوه بر تثبيت يادگيري و افزايش ميزان ماندگاري مفاهيم آموخته شده، سبب دست ورزي و کسب مهارت‌هايي مي‌گردد که در زندگي روزانه مورد استفاده قرار گرفته و زمينه‌هاي نوآوري، خلاقيت و تفكر انتقادي را در فراگيران فراهم مي‌سازد. در برنامه درسی کشورهای موفق در آموزش علوم، استفاده از آزمایشگاه و انجام فعالیت‌های عملی، بخش جدایی ناپذیری از موضوع درسی است و تاکید زیاد بر تحقق اهداف مهارتی و نگرشی سبب شده است تا توجه خاصی به رشد مهارت‌های دست‌ورزی صورت پذیرد( بدريان، 1385).

صاحبنظران آموزش علوم تجربي، انجام آزمايش را ضروري‌ترين بخش برنامه‌ درسي علوم تجربي مي‌دانند. بدون شک انجام آزمايش، نقش زيربنايي در درک عميق مفاهيم دارد و مثال چيني که مي‌گويد: 

                   مي‌شنوم، فراموش مي‌کنم؛

                                       مي‌بينم، به ياد مي‌آورم؛

                                                      انجام مي‌دهم، مي‌فهمم؛

به خوبي بيانگر نقش و اهميت انجام آزمايش در يادگيري مفهومي است. انجام فعاليتهاي آزمايشگاهي مناسب نه تنها سبب عميق‌تر شدن ميزان دانش و آگاهي‌هاي فراگيران مي‌شود؛ بلکه يکي از مهمترين روش‌ها جهت دستيابي به اهداف مهارتي و نگرشي در برنامه درسي محسوب مي‌شود. از طرف ديگر انگيزش و فعال نگهداشتن فراگيران در كلاس درس علوم تجربي چالش بزرگي است كه حتي ذهن مديران و معلمان حرفه‌اي و با تجربه را نيز به خود مشغول كرده است. پژوهش‌ها نشان داده است كه به كارگيري شيوه‌هاي  سنتي رويكرد ياددهي- يادگيري نمي‌تواند پاسخگوي نيازهاي آموزشي عصر حاضر باشد.  با خروج از رويكرد آموزشي حافظه‌پرور و به چالش كشاندن ذهن فراگيران از طريق انجام فعاليتهاي آزمايشگاهي مناسب و همچنين نگاه بين رشته‌اي به آموزش علوم تجربي، مي توان فراگيران را در رويكرد ياددهي- يادگيري فعال نموده و روحيه انجام فعاليتهاي گروهي و مشاركتي را در آنها پرورش داد (اصفا، 1385).

 

 

 

 ××دلایل زیادی وجود دارد که به نوعی بیان کننده اهمیت انجام آزمايش در آموزش اثر بخش علوم تجربي می‌باشند. برخی از این دلایل عبارتند از:

1-   انجام آزمايش به دانش آموز کمک می‌کند تا مهارت‌های مورد نياز یک دانشمند را کسب کند. این مهارت‌ها عبارتند از: برنامه‌ریزی، مشاهده دقیق، اندازه‌گیری، ثبت دقیق و درست اطلاعات، نمایش شفاف و به دور از اغراق اطلاعات، ارائه صحیح نتایج و یافتن ارتباط منطقی بین متغیرها.

2-      انجام آزمايش سبب می شود تا دانش آموزان حقایق و مفاهیم علمی را بهتر درک نمایند.

3-   انجام آزمايش سبب فعال شدن یادگیری شده و دانش آموزان را وادار می کند تا درباره اهداف آزمايش فکر کنند. بنابراین با اجرای آزمايش، به جای اینکه دانش‌آموزان در مقابل بارش یک طرفه اطلاعات از طرف معلم تسلیم شوند، به طور فعال در مبادله اطلاعات و تجربه با معلم شریک می شوند.

4-      انجام آزمايش سبب واقعی تر جلوه دادن حقایق علمی می شود.

5-      انجام آزمايش به دروس علوم تجربی هیجان و علاقه بیشتری می بخشد.

6-   انجام آزمايش سبب رشد مهارتهای مورد نظر برنامه درسی و اهداف آموزشی نظیر: گسترش ارتباطهای علمی، رشد سواد علمی و توانایی استفاده از فناوریهای اطلاعات و ارتباطات می‌شود.

هر چند در انجام آزمايش و آموزش اثربخش علوم تجربي در مدارس، مشكلات و موانع متعددي وجود دارد؛ اما بايد توجه كرد كه در چند دهه اخير، هيچ يک از موضوع‌هاي درسي در سطح جهاني، به اندازه دروس علوم تجربي دچار تغيير و تحول نشده است. گر چه محتواي درس علوم تجربي به خودي خود به دليل پيشرفت فزاينده علم و دانش بشري روز به روز جديدتر و فربه‌تر مي‌شود، ولي اين تغيير تنها از جنبه محتوايي، آموزش علوم را در بر نمي‌گيرد. اين نکته مورد قبول همگان است که دانش‌آموزان در آينده در شرايطي متفاوت با شرايط زندگي کنوني زندگي خواهند کرد و با مسايل کاملاً جديدي روبرو خواهند شد. بسياري از مسايلي که آنان در آينده با آن مواجه خواهند شد، هم اکنون يا اصلاً وجود ندارند و يا آنقدر به نظر ما مهم نمي‌آيند که قابل طرح در برنامه‌هاي درسي مدارس باشد. بنابراين تغيير رويکردهاي آموزشي، نوآوري در روشهاي تدريس و ارائه محتوا با روشهاي اثربخش، از حياتي‌ترين برنامه‌هاي توسعه و پيشرفت علوم تجربي در هر جامعه محسوب مي‌شود (Harlen, 1999).

 

 

انجام آزمايش و ياددهي- يادگيري علوم تجربي

انجام آزمايش به مجموعه‌اي از اعمال و فعاليتها گفته مي‌شود که به منظور شناخت پديده‌ها و در جهت سنجش فرضيه‌اي انجام گرفته و موجبات دست ورزي و کسب مهارت و تجربه را فراهم مي‌سازد. در انجام آزمايش ممکن است از ابزار و وسايل خاصي استفاده شود. بيشتر فعاليت‌هاي مربوط به انجام آزمايش در محيط ويژه‌اي به نام آزمايشگاه انجام مي‌شود. آزمايشگاه مي‌تواند از اطاقهاي مجهز به ابزار، وسايل و مواد آموزشي مختلف تا مكانهاي مربوط به زندگي روزمره متغير باشد. پس هر جايي را كه امكان پژوهش علمي(ساده و پيچيده) وجود داشته باشد، مي‌توان آزمايشگاه تلقي كرد. فعاليت‌هاي انجام گرفته در آزمايشگاه براي رسيدن به هدفهاي گوناگوني انجام مي‌شود كه بستگي به دوره‌هاي تحصيلي و نيز آموزشي يا پژوهشي بودن آنها دارد‌.

منظور اساسي از فعاليت‌هاي آزمايشگاهي آشنا ساختن دانش‌آموزان با ماهيت روش پژوهش علمي‌، از قبيل مشاهده، جمع‌آوري و سازماندهي اطلاعات و نتيجه‌گيري منطقي از آنها است. فعالیتهای آزمایشگاهی همواره نقشی کانونی و برجسته در برنامه‌درسی آموزش علوم تجربي داشته است و دبيران علوم بر این باور بوده‌اند که از درگیر کردن دانش‌آموزان در فعالیتهای آزمایشگاهی بهره های فراوان می‌توان گرفت. انجام آزمايش در علوم‌تجربي نقش مؤثري يادگيري عميق و پايدار در دانش‌آموز دارد و‌ اين امر نه تنها سبب‌ ايجاد انگيزه در دانش‌آموزان مي‌شود؛ بلكه آنها را با مراحل اكتشاف علم و روش علمي‌آشنا مي‌كند تا مطالب را از نو كشف و تجربه كنند.

 

 

 

 

 

 

 

چالش‌هاي پيش‌رو در انجام فعاليت‌هاي آزمايشگاهي

بيشتر معلمان به اهميت استفاده از فعاليتهاي آزمايشگاهي در آموزش اثر بخش فيزيک، شيمي و زيست شناسي واقفند و معتقدند که بايد در آموزش علوم از فعاليتهاي آزمايشگاهي مناسب استفاده شود؛ اما در بيشتر مواقع اين امر محقق نمي شود. موانع متعددي وجود دارند که باعث مي شود تا معلمان نتوانند به راحتي از فعاليتهاي آزمايشگاهي در آموزش علوم استفاده نمايند. به استناد پژوهشهای انجام گرفته (حاج قاسمی، 1384 ، یزدانی،  1385 و اصفا 1385)، مشخص شده است که عوامل مختلفی سبب کم توجهی به آزمايشگاه و انجام فعاليت‌هاي عملي در مدارس شده اند. سه مورد از مهمترین این عوامل مزاحم عبارتند از:

 

1.       کمبود امکانات، ابزار و وسایل آزمایشگاهی

2.       بی توجهی معلمان، مدیران و مسئولان نسبت به انجام آزمایش

3.       توجه کمتر به نمره آزمایشگاهی در ارزشیابی پایانی

 

کمبود امکانات، ابزار و آزمایشگاه مناسب یکی از مهمترین علت‌های عدم استفاده از فعالیتهای آزمايشگاهي است؛ اما باید اذعان کرد که حداقل امکانات در همه مدارس کشور، حتی دورافتاده ترین و محرومترین مدارس نیز وجود دارد و در صورت وجود انگیزه لازم در معلمان، می توان از این وسایل به نحو موثرتری استفاده کرد. کمبود وسايل و ابزارهاي لازم در آزمايشگاه بهانه‌اي براي عدم انجام فعاليت‌هاي عملي مناسب براي آموزش فيزيک، شيمي و زيست‌شناسي در دوره متوسطه شده است. چرا که بسياري از آزمايشهاي درج شده در كتاب‌هاي درسي، با وسايل و ابزارهاي موجود در مدارس قابل انجام مي‌باشند(صفري، 1385).

 

اگر در يکي از مدارس دولتي حضور يافته و پاي صحبت دانش آموزان بنشينيد، آنان خواهند گفت: «در مدرسه ما امکانات خوب آزمايشگاهي وجود ندارد، به سختي وسيله يا مواد شيميايي سالم پيدا شده و متصدي آزمايشگاه ماهر نيز نداريم». مدرسه اي که در برنامه درسي خود بدون فراهم ساختن امکانات آزمايشگاهي به آموزش علوم تجربي مي پردازد، از ارائه حداقل حمايتهاي خود از دانش آموزان کوتاهي کرده است. مسئولين مدرسه نبايد در تامين امکانات آزمايشگاهي خود را فريب داده و يا کوتاهي نمايند. مدارسي که داراي منابع و امکانات محدودتري هستند، لازم است تا فعاليتهاي آزمايشگاهي را که نيازمند حداقل امکانات آزمايشگاهي بوده و قابل اجرا در کلاس درس باشند، و يا حتي به صورت مطالعه ميداني يا پژوهش در بيرون از کلاس درس نيز قابل اجرا باشند، انتخاب کرده و اجرايي نمايند. حتي هنگامي که به علت محدوديت امکانات آزمايشگاهي، معلم ناچار به اجراي نمايشي آزمايش مي شود، دانش آموزان مي توانند به طور فعال در رويکردهاي انتخاب شده شرکت نموده و حالت يادگيري را از حالت غير فعال خارج سازند. بيشتر مدارس فاقد متصدي آزمايشگاهي ماهر هستند؛ اما در غياب آنها نيز مي توان با بهره گيري از يک يا چند نفر از دانش‌آموزان، بخش اعظم فعاليتهاي آزمايشگاهي را انجام داد.

 

 

بسياري از معلمان علوم معتقدند که اگر بخشي از زمان کلاس درس را  به انجام فعاليتهاي آزمايشگاهي اختصاص دهند، در اين صورت نمي توانند کتاب درسي را در مدت زمان مقرر شده به پايان برسانند. در برنامه درسي مدارس متوسطه، انجام فعاليتهاي آزمايشگاهي بخشي از برنامه درسي بوده و زمان لازم براي انجام اينگونه فعاليتها در برنامه درسي در نظر گرفته شده است و با يک برنامه ريزي دقيق و منظم مي‌توان از وقت کلاس به نحو شايسته‌اي هم براي آموزش مفاهيم و هم براي انجام فعاليتهاي آزمايشگاهي استفاده کرد. از آنجايي که در برنامه درسي آموزش علوم، حدود 20 درصد نمره پاياني هر درسي به فعاليتهاي آزمايشگاهي اختصاص دارد، بنابراين منطقي خواهد بود که 20 درصد کل زمان کلاس در يک سال تحصيلي به انجام فعاليتهاي آزمايشگاهي اختصاص داده شود. همچنين بايد دقت کرد که معلمان در چارچوب برنامه درسي فعاليت نمايند. معمولاً معلماني که به انجام فعاليتهاي آزمايشگاهي مبادرت نمي ورزند، تلاش مي‌کنند تا به ارائه مطالب و مفاهيمي فراتر از موضوعهاي مورد بحث برنامه درسي بپردازند. اين عمل نه تنها موجب اتلاف وقت کلاس درس مي شود، بلکه در صورت ارائه مفاهيمي سخت و خارج از کتاب درسي، موجبات منفعل شدن دانش آموزان را فراهم مي سازد.

 

بعضي از معلمان از کوچک بودن اندازه کلاس درس، آزمايشگاه و يا زياد بودن تعداد دانش‌آموزان شکايت کرده و مي گويند که در کلاس درس آنها بين 30 تا 5 3نفر دانش آموز حضور داشته و فضاي کافي براي انجام فعاليتهاي آزمايشگاهي وجود ندارد و با حرکت و جابه جايي دانش‌آموزان نظم کلاس به هم خورده و کنترل دانش آموزان بسيار دشوار است. شکي نيست که انجام فعاليتهاي آزمايشگاهي در يک کلاس درس پر جمعيت مشکل است. معمولاً ميانگين تعداد دانش آموزان در هر کلاس درس به طور متوسط 30 نفر در نظر گرفته شده و فضاي کافي براي آنها لحاظ مي شود. در  صورت زياد بودن تعداد دانش آموزان و يا کوچک بودن اندازه آزمايشگاه، مي توان فعاليتهاي آزمايشگاهي را در يک سالن بزرگتر انجام داد و يا اينکه دانش آموزان را به گروههاي کوچکتري تقسيم کرده و به نوبت اقدام به انجام فعاليتهاي آزمايشگاهي نمود.

 

 

نقش مديران در استفاده بهينه از فعاليت‌هاي آزمايشگاهي

 

در رابطه با نقش مديران و كادر اداري مدارس، پژوهش‌ها نشان داده است كه شيوه‌هاي مديريتي خاص به دليل بالا بودن قيمت وحفظ و نگهداري وسايل و امكانات آزمايشگاهي، و نيز حفظ نظم در محيط آموزشگاهي و عدم اعتقاد به نقش زير بنايي انجام آزمايش در آموزش علوم، سبب شده است تا تمرين مهارت‌هاي اساسي در آزمايشگاه‌ها، حتي براي معلمان نيز محدودتر شود(Millar, 2004).  به استناد پژوهشي كه اخيراً در سازمان پژوهش و برنامه‌ريزي آموزشي صورت گرفته است (اصفا، 1385)، سؤالي با اين مظنون: «تا چه اندازه مديريت و كادر اداري آموزشگاه در اجراي فعاليت‌هاي آزمايشگاهي با معلم همكاري مي‌كنند؟» از افراد شركت كننده در اين پژوهش پرسيده شد كه توجه به جزئيات پاسخ‌هاي داده شده، مي‌تواند حائز اهميت باشد.

 

جامعه آماري اين پژوهش شامل مدارس دوره متوسطه استان تهران بوده و كليه دبيران فيزيك، شيمي و زيست‌شناسي و نيز گروههاي آموزشي مربوطه همراه با متصديان آزمايشگاهي و دانش‌آموزان بيست مدرسه دخترانه و پسرانه، در اين پژوهش شركت داشتند. همانطور كه در جدول-1 نشان داده شده است، از مجموع 1200 نفر از دانش‌آموزان به اين پرسش، در مجموع 58/38% پاسخ كم و خيلي كم  و 42/61%  پاسخ زياد و خيلي زياد را انتخاب كرده اند. بنابراين درصد زيادي از دانش‌آموزان معتقدند كه مديريت و كادر اداري آموزشگاه در اجراي فعاليت‌هاي آزمايشگاهي با معلم همكاري مي‌كنند.

از مجموع پاسخ‌هاي 120 نفر از دبيران به اين پرسش، در مجموع 50/37% پاسخ خيلي كم و كم و 50/62% پاسخ زياد و خيلي زياد را انتخاب كرده‌اند. بنابراين درصد زيادي از دبيران معتقدند كه مديريت و كادر اداري آموزشگاه در اجراي فعاليت‌هاي آزمايشگاهي با معلم همكاري مي‌كنند.

 

از مجموع پاسخ‌هاي 20 نفر از متصديان آزمايشگاه به اين پرسش، در مجموع 30% پاسخ خيلي كم و كم و 70% پاسخ زياد و خيلي زياد را انتخاب كرده‌اند. بنابراين درصد زيادي از متصديان آزمايشگاه معتقدند كه مديريت و كادر اداري آموزشگاه در اجراي فعاليت‌هاي آزمايشگاهي با معلم همكاري مي‌كنند.

از مجموع پاسخ‌هاي 120 نفر از كارشناسان گروههاي آموزشي به اين پرسش، در مجموع 45% پاسخ خيلي كم و كم و 55% پاسخ زياد و خيلي زياد را انتخاب كرده‌اند. بنابراين درصد زيادي از كارشناسان گروههاي آموزشي معتقدند كه مديريت و كادر اداري آموزشگاه در اجراي فعاليت‌هاي آزمايشگاهي با معلم همكاري مي‌كنند.

 

 

جدول -1: فراواني مطلق و نسبي پاسخ‌هاي داده شده به پرسش

سطوح

 

گروه

 

خيلي زياد

زياد

كم

خيلي كم

جمع

فراواني

مطلق

فراواني نسبي

فراواني

مطلق

فراواني نسبي

فراوايني مطلق

فراواني نسبي

فراواني

مطلق

فراواني نسبي

فراواني

مطلق

فراواني نسبي

دانش‌آموزان

258

50/21

479

92/39

436

33/36

27

25/2

1200

100

دبيران

21

50/17

54

00/45

41

17/34

4

33/3

120

100

متصديان آزمايشگاه

6

00/30

8

00/40

5

00/25

1

00/5

20

100

گروههاي آموزشي

16

33/13

50

67/41

43

83/35

11

17/9

120

100

 

با عنايت به ميزان درصد پاسخ‌هاي مثبت به اين سؤال، مي‌توان اين استنباط را كرد كه حداكثر 63% از جامعه آماري شركت كننده در اين پژوهش معتقدند كه مديران و كادر اداري مدارس، در اجراي فعاليت‌هاي آزمايشگاهي با معلم همكاري دارند. مقايسه چنين وضعيتي با كشورهاي مؤفق در آموزش علوم تجربي بالاخص در دوره متوسطه نشان داده است كه ميزان همكاري مديران مدارس كشورمان با معلمان در انجام فعاليت‌هاي آزمايشگاهي كافي نبوده و همكاري بيشتري را طلب مي‌كند.

 

بررسي پژوهش‌هاي انجام گرفته در اين زمينه (اصفا، 1385 و يزداني، 1385)نشان داده است که بين فضا، امکانات آزمايشگاهي، بودجه تخصيص يافته به آزمايشگاه و استفاده بهينه از آنها، رابطه معني‌داري وجود دارد. کمبود وسايل و ابزارهاي لازم در آزمايشگاه، بهانه‌اي براي عدم اجراي فعاليت‌هاي عملي مناسب براي آموزش علوم شده است؛ چرا که بسياري از آزمايشها با وسايل و ابزارهاي موجود و دردسترس، حتي در خارج از مدرسه نيز قابل انجام مي‌باشند. بررسي آمارهاي ارايه شده از طرف مسئولين و نيز مشاهده مستقيم آزمايشگاههاي مدارس، نشان مي‌دهد كه در چند سال اخير تلاش‌هاي زيادي جهت تجهيز مدارس از لحاظ مواد شيميايي، ابزار، تجهيزات و نرم افزارهاي ويژه آموزش مجازي و شبيه سازي فعاليت‌هاي عملي صورت گرفته است؛ اما اين اقدامات تاثير اندكي در استفاده اثربخش از آزمايشگاهها و انجام فعاليت‌هاي عملي در مدارس دوره متوسطه داشته است (حاج قاسمي، 1384).

 

همچنين مطالعات مختلف (بدريان، 1385؛ كيامنش، 1382)  نشان مي‌دهند كه بسياري از كشورهاي برخوردار كه داراي مدارس و آزمايشگاههاي بسيار مجهر مي‌باشند(از جمله آمريكا)، فاقد كيفيت آموزشي مقبول و مؤفقي هستند. همچنين برخي از كشورهاي نيمه برخوردار و يا حتي كم برخوردار كه از حيث برخورداري از امكانات و وسايل آزمايشگاهي در حد مطلوبي نيستند، كارنامه درخشاني در آموزش علوم و مهارت‌هاي پايه دارند. اين وضعيت در كشور ما و نيز مدارس مناطق مختلف قابل مشاهده است. برگزاري مسابقات دانش‌آموزي انجام فعاليت‌هاي آزمايشگاهي كه هر ساله به صورت منطقه‌اي و كشوري برگزار مي‌شود، نشان داده است كه اغلب مدارس موفق در زمره مدارس كم برخوردار و نيمه برخوردار هستند. اين امر نشان مي‌دهد كه شاخص‌هاي موفقيت در ميزان پيشرفت تحصيلي و نيز مسابقات آزمايشگاهي  برخي از مدارس كم برخوردار و حتي غير برخوردار از امكانات فيزيكي و تجهيزات آزمايشگاهي، در مقايسه با مدارس مشابه اما برخوردار، چشمگيرتر بوده است. بررسي‌هاي اوليه نشان داده است كه ميزان توجه ويژه معلم، مدير و كادر اداري اين مدارس موفق، دليل اصلي موفقيت دانش‌آموزان بوده و كمبود امكانات نتوانسته است مانع اجراي فعاليت‌هاي آزمايشگاهي شود. مديران مدارس به عنوان برنامه‌ريزان و سياست‌گذاران اصلي فعاليت‌هاي آموزشگاهي نقش پررنگ‌تري در اين امر داشته و اهتمام ويژه آنان به استفاده بهينه از امكانات آزمايشگاهي و آموزش اثربخش علوم پايه نقشي تعيين كننده دارد. توجه ويژه مدارس برخوردار به آماده‌سازي دانش‌آموزان جهت قبولي در آزمونهاي ورودي دانشگاهها سبب گشته است تا در اين نوع مدارس به جاي پرداختن به آموزش عميقتر و مفهومي‌تر علوم، آموزش كليشه‌اي و كنكور محور ملاك قرار گرفته و بخش اعظم زمان كلاس‌هاي درسي صرف ارايه مطالب بيشتر و نكات كنكوري گردد تا بدينوسيله شانس قبولي دانش‌آموزان در دانشگاهها افزايش يابد. اين در حالي است كه رويكرد آزمونهاي ورودي دانشگاهها در سالهاي اخير به سنجش مفاهيم و مهارت ها معطوف شده و دانش‌آموزاني كه مطالب را عميقتر و مفهومي‌تر فرا گرفته‌اند (از طريق انجام فعاليت‌هاي آزمايشگاهي)، شانس قبولي بيشتري دارند.

 

 

پيشنهادات:

بر اساس نتايج حاصل از پژوهشهاي انجام يافته مشابه و با عنايت به نقش موثر و مثبت اجراي فعاليتهاي آزمايشگاهي و توام ساختن درسهاي نظري و عملي در آموزش اثربخش علوم تجربي به ويژه در دوره متوسطه نظام آموزش و پرورش کشورمان، و نيز به منظور ايجاد تحول و بهبود در روند برنامه‌ريزي آموزشي، پيشنهادهايي به شرح زير ارائه مي گردد.

1.       مديران محترم مدارس، ميزان استفاده از آزمايشگاه و انجام آزمايش را به نحو موثرتري در ارتقاي شغلي معلمان دخالت دهند.

2.       مديران محترم مدارس ترتيبي اتخاذ نمايند تا در شيوه‌هاي ارزشيابي مستمر، فعاليت‌هاي آزمايشگاهي نيز منظور گردد.

3.       مديران محترم مدارس، در انتخاب متصديان و کارشناسان آزمايشگاهها در دوره متوسطه، شرايط و ضوابط مشخصي را رعايت کنند، چرا که متصديان و مربيان آزمايشگاهها در استفاده مناسب و پيوسته دبيران از آزمايشگاهها موثر و مفيد هستند.  همچنين از به‌كارگيري افراد فاقد مدرک تحصيلي مرتبط با کار آزمايشگاهي در پست متصدي آزمايشگاه خودداري شود.

4.       هر ساله براي معلمان و متصديان آزمايشگاه، دوره‌هاي کارآموزي و آموزش ضمن خدمت مناسب برنامه ريزي و اجرا گردد تا توانايي فعاليت در آزمايشگاه در آنان افزايش يابد.

 

منابع مورد استفاده:

1.       اصفا، آرزو؛ بدريان، عابد (1385)، علل اجرا نشدن فعاليتهاي عملي در آموزش علوم دوره متوسطه استان تهران، سازمان پژوهش و برنامه‌ريزي آموزشي، تهران.

2.       بدريان، عابد (1385)، فراتحليلي بر جايگاه فعاليتهاي عملي در آموزش شيمي، ششمين كنفرانس آموزش شيمي ايران، اهواز.

3.       بدريان، عابد (1384)، جايگاه فعاليتهاي عملي در آموزش اثربخش علوم تجربي، ماهنامه پژوهش، شماره 51 ، موسسه پژوهشي برنامه‌ريزي درسي و نوآوريهاي آموزشي.

4.       بدريان، عابد (1385)، الگوي نظري آموزش اثربخش علوم تجربي از طريق فعاليتهاي آزمايشگاهي، اولين همايش ملي نوآوريهاي آموزشي، تهران.

5.       بدريان، عابد (1385)، مطالعه تطبيقي استانداردهاي آموزش علوم در كشورهاي مؤفق و ايران، سازمان پژوهش و برنامه‌ريزي آموزشي، تهران.

6.       حاج قاسمي، قاسم (1384)، شناخت عوامل موثر بر استفاده بهينه از فعاليت‌هاي آزمايشگاهي در فرايند ياددهي- يادگيري دروس علوم تجربي دوره متوسطه نظري، معاونت آموزش نظري و مهارتي،تهران.

7.       صفري، پريوا (1385)، آموزش علوم و ضرورت نوآوري در همگرايي با فعاليت‌هاي آزمايشگاهي، اولين همايش ملي نوآوريهاي آموزشي، تهران.

8.       يزداني، ابولفضل (1385)، :  بررسي ميزان اثربخشي آزمايشگاههاي دبيرستانها از نظر دبيران و دانش‌آموزان، دانشگاه آزاد اسلامي، واحد تهران مركز. 

 

طرز تهیه معرف های

طرز تهیه معرفهای

1-معرفی بند لکیت:(معرف گلوکز است) 

طرز تهیه: 

173گرم نیترات سدیم-100گرم کربنات سدیم بی آب را به کمک حرارت در 800میلی لیتر آب حل کنید و در صورت لزوم از صافی بگذرانید سپس حجم را به 850میلی لیتر برسانید.3/17گرم سولفات مس را در 100 میلی لیتر آب جداگانه حل کنید سپس آن رادر حالی که مرتباٌهم می زنید در محلول اول بریزید.وسپس حجم را به یک لیتر برسانید.

2-معرف لوگل :(برای رنگ آمیزی )یا محلول ید یدوره

طرز تهیه: 

3گرم بلورید- 6 گرم ید ید پتاسیم (ید ور پتاسیم)

ید یدپتاسیم را در 200 میلی لیتر آب مقطر حل کرده بلورهای ید را به آن بیفزایی وآنگاه به کمک آب مقطر حجم را به یک لیتر برسانید لازم است محلول مزبور 24 ساعت قبل از به کار بردن تهیه شود چون ید به آرامی در آب حل می شود.

3- معرف فهلینگ: (معرف هیدارتهای کربن) 

طرز تهیه:

محلول A:6/34گرم سولفات مس متبلور را در آب مقطر حل کرده حجم را به 500 میلی لیتر برسانید(اگر محلول کدر بود،یکی دو قطره اسید سولفوریکغلیظ روی آن بریزید.)برای تسهیل حل شدن کمی محلول را گرم کنید.

محلول B:77گرم سود+175گرم تارترات سدیم پتاسیم (نمک راشل) را در 500میلی لیتر آب مقطر حل کنید این دو محلول باید جدا از هم ذخیره شوند وبه هنگام استفاده شدن به حجم های مساوی با هم مخلوط شوند. 

4- معرف بیوره )معرف پروتئینهااست)

طرز تهیه:

به یک لیتر محلول سود 10درصد 25 میلی لیتر محلول سولفات مس 3 درصد بیفزائید.(3 گرم سولفات مس را به100 میلی لیتر آب اضافه کنید محلول 3 درصد ساخته خواهد شد)این محلول در صورت ماندن خراب می شود پس باید تازه تهیه شود.

5- معرف بلو دو متیلن:(برای رنگ آمیزی بافتهای مرده است)

طرز تهیه:

محلول ذخیره 48/1گرم ماده ی خشک را به 100 میلی لیتر الکل ایزو÷روپیل اضافه کنید محلول کار ،محلول ذخیره را باید به نسبت 1 به 10 رقیق کرد(10میلی لیتر محلول با 90 میلی لیتر آب مقطر)

6- معرف سودان      )برای رنگ آمیزی چربیها)

طرز تهیه:

 50 میلی لیتر استون را به 50 میلی لیتر الکل 70 درصد بیفزائید وسپس سودان      را تا رسیدن به حد اشتعال در محلول حاصله بریزید بدین ترتیب محلولی 2/0درصد فراهم می آید.

7- معرف برم تیمول بلو:(معرف co2است)

طرز تهیه:

5/0گرم برم تیمول بلو را در 500 میلی لیتر آب حل کنید سپس یک قطره آمونیاک به آن بیفزایید تا رنگش آبی تیره شود (محلول ذخیره است)برای ساختن محلول 20 قطره در یک لوله آزمایش کافی است.

8-معرف کریستال ویوله (برای استفاده در باکتری شناسی) 

طرز تهیه: 

14 گرم کریستال ویوله را در 100 میلی لیتر الکل ایزو پروپیل 95 درصد حل کنید ومحلول را 2روز به حال خود بگذارید،سپس محلول را صاف کنید. این محلول ذخیره است .برای استفاده در باکتری شناسی ، محلول را تا 10 برابر با آب رقیق کنید.

9-محلول رینگر(برای نگهداری بافتهای زنده)مانند قورباغه

طرز تهیه:

3/0گرم کلرید کلسیم- 25/0گرم کلرید پتاسیم- 5/6گرم کلرید سدیم این موارد را یک لیتر آب مقطر حل کنید.

پستانداران:موارد زیر را در یک لیتر آب مقطر حل کنید.

3/0گرم کلرید کلسیم- 25/0گرم کلرید پتاسیم 5/8گرم کلرید سدیم

10-محلول هم غلظت با خون پستانداران: 

6گرم کلرید سدیم را در یک لیتر آب مقطر حل کنید.

11-آب دریا(برای نگهداری جاندارانی که ساکن آب دریا هستند)

 طرز تهیه:

45گرم کلرید سدیم - 5گرم سولفات منیز یم 5گرم کلریدمنیزیم 2 گرم سولفات پتاسیم هر کدام از این موارد را باید جدا گانه در مقداری آب مقطر حل کرد سپس به همدیگر افزود وبه شدت تکان داد به این محلول بهتر است به مدت 48 ساعت هوا داده شود.

12- معرف استو کارمن:

طرز تهیه:

45 میلی لیتر اسید استیک 1 گرم کارمن 55 میلی لیتر آب مقطر

روش : کارمن را با استیک اسید مخلوط کنید وآب بیفزایی مخلوط را تا درجه ی جوش برسانید سپس سرد وصاف کنید.

13-معرف گیمسا: (برای مشاهده ی گلبرگها ی سفید خون) 

طرز تهیه:

3 گرم پودر گیسما را در 350 سی سی تا 375 سی سی متانول کا ملاً حل کنید سپس 150 سی سی گلسیرین به آن اضافه کنید وبه مدت 12 ساعت در حرارت 37 درجه قرار دهید.

14- محلول کارمن زاجی: (برای رنگ آمیزی بافتهای گیاهی)

طرز تهیه:                               

1 گرم پودر کارمن را با 4 گرم زاج آمونیاکی مخلوط ودر 100 سی سی آب مقطر حل می کنیم محلول را 20 دقیقه جوشانده ومدت 12 ساعت آن را بی حرکت می گذاریم ،سپس صاف نموده ومورد استفاده قرار می دهیم در صورتی که به مقدار زیاد از این محلول تهیه شود یا بخواهیم مدتی آن را نگه داریم برای جلوگیری از کپک زدگی چند بلور فنیک اسید را در لوله ی آزمایش ریخته ودر حرارت ذوب نموده سپس به محلول رنگی مزبور اضافه می کنیم.

15- معرف فنل فتا لئین (معرف بازها)  

در محیط بازی قرمز ارغوانی می شود. 

طرز تهیه:

فنل فتا لئین را می توان به نسبت 50 به 50 در آب والکل حل کرد. 

16-فرمل 5 درصد ( ماده ی تثبیت کننده ونگهداری کننده است )

مثلاً برای تشریح چشم گاو وقبلاً باید به مدت 2 روز در محلول فرمل نگهداری شود.

طرز تهیه: 

فرمل تجارتی معمولاً 40 درصد است لذا برای تهیه ی محلول فرمل 5 درصد ،5 قسمت از فرمل تجارتی را با 35 قسمت آب مقطر مخلوط کنید محلول 5 درصد حاصل شود.

 

 

مغز بادام حافظه وقدرت تمرکز را تقویت می کند

تحقیقات جدید نشان می دهد می توان با مصرف انواع مغزها به ویژه مغز بادام، حافظه و قدرت تمرکز را تقویت کرد.
به گزارش خبرنگار سایت پزشکان بدون مرز   ،  پژوهشگران چینی با تحقیقاتی بر ۲۰۰۰ فرد بالغ دریافتند: افرادی که در رژیم غذایی آنان ماده معدنی سِلِنیوم به اندازه کافی وجود ندارد، در مقایسه با افرادی که مقادیر کافی از این ماده را مصرف می کنند از نظر کارایی مغزی ده سال پیرتر هستند.

به گفته پژوهشگران: می توان با مصرف روزانه یک عدد بادام این نیاز غذایی بدن را تامین و به افزایش کارایی حافظه و ذهن کمک کرد.

سلنیوم فعالیت آنتی اکسیدان ها را افزایش می دهد و از ذهن در برابر آسیب “دی ان ای” و آسیب های حافظه محافظت می کند؛ این ماده علاوه بر تقویت حافظه، در پیشگیری از بروز بیماری های قلبی، سرطان و آرتروز نیز تاثیر بسیار زیادی دارد.

ماهی و آردی که موادمغذی از آن جدا نشده باشد، از منابع سلنیوم هستند اما بادام بهترین منبع تامین کننده این ماده به شمار می رود.

سلنیوم به مقدار زیاد در بادام یافت می شود.

* سلنیوم چیست ؟

سلنیوم یکی از املاح معدنی کمیاب و ضروری برای بدن می باشد.سلنیوم به عنوان یک جزء مهم پراکسیدازگلوتاتیون شناخته شده است. در یک رژیم غذایی مناسب ، غلظت سلنیوم در بافت های مختلف ثابت می ماند. بیشترین غلظت آن در کبد و کلیه می باشد.
دفع کلیوی مهمترین روش حذف سلنیوم از بدن می باشد.مقدار اندکی از سلنیوم از راه مدفوع دفع می شود.اشکال غیر آلی سلنیوم شامل سدیم سلنات (sodium selenate) و سدیم سلنیت (sodium selenite) می باشد.

* عملکرد سلنیوم در بدن :

- بیشتر پروتئین های حاوی سلنیوم دارای عملکرد آنزیمی می باشند (سلنوپروتئین).
- سلنیوم نقش شناخته شده ایی در سیستم آنزیمی پراکسیداز گلوتاتیون (GPx) دارد. سیستم GPx ، سیستم دفاعی عمده ی آنتی اکسیدانی در بدن می باشد.
- آنزیم های آنتی اکسیدانی وابسته به سلنیوم آسیب های ناشی از مشتقات واکنشی اکسیژن مانند پراکسید هیدروژن را کاهش می دهد.
- سلنیوم به فلزات متصل می شود و خطرات آنها را کاهش می دهد.

- وجود سلنیم (Se) در خون مادر از ورود سم به بدن جنین جلوگیری می‌کند. محققان فنلاندی در دانشگاه کیوپیو ، با بررسی نمونه‌های خون زنان باردار به این نتیجه رسیده‌اند که ماده سلنیم موجود در خون آنان ، در حفاظت از جنین در برابر فلزات سمی سنگین ، مثل کادمیم که در دود سیگار یافت می‌شود، موثر است. این محققان در آزمایشهای خود مشاهده کردند که مقدار سلنیم موجود در بند ناف که مستقیما به بدن جنین وارد می‌شود، بیش از میزان این ماده در بدن خود زنان باردار است و با بالا رفتن میزان یک ماده سمی نظیر کادمیم در بند ناف ، بر میزان سلنیم نیز افزوده می‌شود.

این امر حکایت از آن دارد که بندناف ، سلنیم بیشتری را از بدن مادر جذب می‌کند، تا کادمیمی را که در آستانه ورود به بدن جنین است، پاک کند. محققان فنلاندی در مطالعه روی زنان حامله در استونی مشاهده کرده‌اند، آن دسته از خانمهای بارداری که در غذای مصرفی آنها ، مقدار سلنیم کمتر از حد متعارف است، در ماههای آخر بارداری تراز این ماده در خونشان تا حدود ۱۵ درصد افت می‌کند.

 * فوائدغذایی و درمانی سلنیوم

 

۱- باروری

سلنیوم برای باروری مردان اهمیت دارد زیرا در بیوسنتز تستوسترون وتکامل طبیعی اسپرماتوزوئید لازم می باشد. مطالعات اخیر وجود دو ترکیب سلنو پروتئینی خاص را در اسپرم به اثبات رسانده است. یکی از آنها گلوتاتیون پراکسیداز می باشد که در هسته اسپرم می باشد که کاربرد ساختاری وآنزیماتیک دارد.

۲- سیستم ایمنی

مکمل های سلنیوم، از  RNAدر برابر آسیب های اکسیداتیو محافظت می کنند ، همچنین سلنیوم یک نقش کلیدی در عملکرد سیستم ایمنی دارد زیرا تعداد رسپتو رهای اینترلوکین (۲-IL) را در سطح سلولهای T افزایش می دهد. سلولهای T پاتو ژنهای مهاجم را از بین می برند.

۳- آرتریت

سلنیوم علاوه بر اینکه یک آنتی اکسیدان می باشد، یک عامل ضد التهاب نیز می باشد. بررسی روی بیماران مبتلا به آرتریت روماتیسمی نشان داده است که میزان سلنیوم خون آنها کاهش یافته است.

۴- مغز

سلنیوم در ساخت یک ماده شیمیایی در مغز به نام نوروترانسمیتر نقش مهمی ایفا می کند و با کمبود سلنیوم خطر جنون و ضعف افزایش می یابد.

طبق مطالعات انجام شده ، افت عملکرد مغز در افراد بالای ۶۵ سال با کمبود سلنیوم در رژیم غذایی دو برابر بیشتر است. کمبود سلنیوم با بیماریهای پارکینسون وآلزایمر نیز مرتبط است. بر اساس گزارشی، بیماران مبتلا به آلزایمر که روزانه از مکمل های سلنیوم مصرف می کردند، پیشرفت بیماری در آنها کند شده بود.

۵- آب مروارید

سلنیوم می تواند چشم ها را در برابر بیماری آب مروارید محافظت کند.

۶- خلق و خو

کمبود سلنیوم می تواند منجر به افسردگی، بی حوصلگی، اضطراب و پرخاشگری گردد.

۷- پیری

سلنیوم بعنوان یک آنتی اکسیدان روند پیری را کند می کند. طبق یک تئوری علت پیری از بین رفتن سلولهای سالم توسط رادیکالهای آزاد می باشد و اگر بدن به اندازه کافی آنتی اکسیدان تولید نکند، آسیب ها روی هم انباشته شده وروند پیری سرعت می گیرد.

۸- بیماریهای قلبی

سلنیوم خطر بیماریهای قلبی را کاهش می دهد. رگهای خونی آسیب دیده مستعد تشکیل پلاک کلسترول ولخته شدن می باشد که بتدریج می تواند موجب حملات قلبی شود. سلنیوم بعنوان یک آنتی اکسیدان ضمن اکسیداسیون لیپوپروتئینهای با دانسیته کم (LDL) رگهای خونی را از آسیبهای ناشی از آن حفظ می کند.

۹- پیشگیری از سرطان

طبق مطالعات انجام شده مصرف سلنیوم در پیشگیری از سرطان اثرات مثبتی را نشان داده است. مکمل های سلنیوم خطر سرطان ریه را تا ۴۶%، سرطان کولون راتا ۵۸% و سرطان پرو ستات را تا ۶۳% و تمام انواع سرطانها را ۳۷%کاهش می دهد.

همچنین میزان مرگ و میر ناشی از سرطان را تا ۵۰% کاهش می دهد.

۱۰- نقش کلیدی عنصر سلنیوم در کار غده تیروئید

پژوهشکده بین‌المللى دانشگاه برلین در آلمان، مدتى است که مشغول تحقیق بر روى عوامل موثر در بروز کم‌ کارى غده تیرویید است. این گروه در آخرین مقاله خود در سال ۲۰۰۵ میلادی عنوان می‌کند که کم کاری غده تیرویید پیامد یک اختلال ژنتیکی است. در این تحقیق چهار کودک از دو خانواده متفاوت و از دو نقطه مختلف دنیا بررسى شده‌اند. دو کودک از خانواده‌اى درعربستان سعودى و دو کودک از خانوده‌اى در ایرلند. این کودکان همگی مبتلا به کم کاری تیرویید بوده‌اند. بررسی و تحقیق ژنتیکی که روی این کودکان انجام گرفته است نشان می‌دهد یک اشکال ژنتیکى میان این کودکان مشترک است. این اشکال کوچک ژنتیکى سبب مى‌شود که میزان عنصر سلنیوم در خون کاهش یابد و این کمبود با کم کار شدن غده تیرویید ارتباط مستقیم دارد.
سلنیوم عنصر مهمى است که میزان آن در بدن هر فرد تنها در حدود ده تا پانزده میلى‌گرم است. اما همین مقدار بسیار ناچیز نقش موثرى در کنترل مهمترین فعالیت‌هاى بدنى برعهده دارد. کمبود سلنیوم قدرت دفاعى بدن را کاهش مى‌دهد و موجب ضعف کار عضلات قلبى مى‌شود که خطر ابتلا به سکته را افزایش مى‌دهد. ریزش شدید و یکباره موها نیز از پیامدهاى کمبود این عنصر است. سلنیوم در حبوبات، خشکبار، فرآورده‌هاى لبنى بخصوص پنیر، ماهى و گوشت به وفور یافت مى‌شود.
کمبود سلنیوم مشکلى است که در ارتباط با اختلالات تیروییدى اغلب نادیده گرفته مى‌شود، در حالیکه نقش این عنصر در کنترل فعالیت‌هاى تیروییدى به اندازه عنصر ید مهم است. ید از مواد اولیه‌اى است که در ترکیب هورمون‌هاى تیروییدى شرکت مى‌کند.
پیش از این متخصصان متوجه شده بودند که کم کاری غده تیرویید تا حد زیادی ریشه ژنتیکی دارد . از اینرو پزشکان توصیه مى‌کنند چنانچه یکی از اعضاى فامیل دچار کم‌کاری تیرویید است، بستگان نزدیک او به طور مرتب با آزمایش خون، فاکتورهای هورمونی مربوط به فعالیت غده تیرویید خود را کنترل کنند.

منابع غذائی

 

در بیشتر کشورها ، غذاهای گیاهی ، منبع عمده سلنیوم بوده و مقدار آن متناسب با  ترکیب  خاک  تغییر  می کند. در ایالات متحده گوشت و نان مهمترین منابع سلنیوم غذایی می باشند. تخم مرغ ، آجیل برازیل ، جو ، سیر ، نان سبوس دار و برنج قهوه ایی از منابع دیگر از منابع دیگر غذایی سلنیوم می باشند.

 

مــاهــی و مـیـگـو

 

سلنیم یکی از عناصر ضروری و مهم برای متابولیسم و سیستم ایمنی بدن است که در حفاظت سلولها  و  بافتهای بدن از رادیکالهای آزاد نقش قابل توجهی دارد. طوریکه این ماده با اثر آنتی اکسیدانی خود نقش چشمگیری در پیشگیری از سرطان دارد  و  همچنین  سلنیم  در  بازسازی  و  ترمیم بخش های تخریب شده DNA نقش مثبتی داشته و در جلوگیری از تأثیر سموم بر  کبد  مؤثر  است. میگو  و  ماهی  به لحاظ دارا بودن سلنیم نسبت به گوشت قرمز و مرغ برتری دارند.مطالعات نشان داده  که  مصرف  روزانه ۱۲۰ گرم میگو  تقریبا ۸۰ درصد نیاز روزانه سلنیم را تأمین می کند. این عنصر همچنین در جلوگیری از پیری زودرس مؤثر است.

 

 

 

 

 

علائم و نشانه های کمبود

 

- در بیماری کشان  (Keshan) و کاشین – بک (Kashin-Beek) ، کمبود سلنیوم وجود دارد. بیماری کشان، کاردیومیوپاتی حاد یا مزمن است که  عمدتاً  در  اطفال  و  خانم های جوان دیده می شود. بیماری کاشین – بک موجب استئوآرتریت شدید می گردد و در دوران قبل از نوجوانی اتفاق می افتد.
- علایم کمبود سلنیوم شامل درد عضلانی، ضعف، از دست دادن پیگمان مو و پوست  و  سفید شدن  بستر  ناخن می باشد.

 

 

 

افراد با نیاز های خاص

- کمبود بالینی سلنیوم در بیمارانی که به طور مزمن از راه تغذیه وریدی (TPN) و بدون افزودن سلنیوم ، تغذیه می شوند ، دیده می شود.
- بیمارانی که از بی نظمی های گوارشی مانند بیماری کرون و سندرم روده ی کوتاه رنج می برند ، در خطر کمبود سلنیوم هستند.

 

تداخل داروئی

- کارایی سلنیوم به وسیله ویتامین E و مواد آنتی اکسیدان دیگر ، افزایش می یابد.
- جذب سلنیوم با مصرف دوز بالای ویتامین C ، روی و فلزات سنگین کاهش می یابد.
- داروهای شیمی درمانی مانند سیس پلاتین (Cisplatin) ، ممکن است نیاز به سلنیوم را افزایش دهند.

 

تحقیقات در حال انجام

- سرطان و نقش حفاظتی سلنیوم.

- AIDS و نقش سلنیوم به عنوان شاخص پیشرفت بیماری.

- عملکرد ایمنی و اثربخشی سلنیوم.

 

 

 

انواع آنتی اکسیدان ها

 

بنظر می رسد آنتی اکسیدان ها ی بدست آمده از منابع غذایی اهمیت به  سزایی  در  کنترل  صدمه  وارده  از  سوی رادیکال های آزاد دارند.
هر ماده غذایی بر حسب ساختار و عملکرد آنتی اکسیدانی اش منحصر به فرد است.
 ویتامین E  ، ویتامین C، بتاکاروتن ، سلنیم ، املا ح معدنی همچون منگنز و روی همگی جزء آنتی اکسیدان ها ی شناخته شده هستند. همچنین برخی آنزیم ها مانند سوپراکسید دسموتاز ، کاتالاز و گلوتاسیون پراکسیداز نیز بعنوان خط دفاعی اولیه بدن در برابر رادیکال های آزاد عمل می کنند. 

میزان مناسب دریافت آنتی اکسیدان ها

 

انجمن قلب آمریکا مصرف مکمل های آنتی اکسیدانی را  به افراد توصیه  نمی کند ،  تا  اطلاعات  بیشتری در  این زمینه بدست آید. در عوض پیشنهاد می کند همه سعی کنند روزانه تنوعی  از  غذاها  را  از  همه  گروههای  غذایی اصلی مصرف کنند. بعلاوه ویتامین C ، ویتامین E  ، سلنیم و کاروتنوئید ها یی مانند  بتا کاروتن  را  باید  از  مواد  غذایی و نه از مکمل ها دریافت کرد. پس از بررسی اطلاعات موجود در زمینه اثرات سودمند یامضر آنتی اکسیدان ها محققان به این نتیجه رسیدند که مدرک کافی برای تایید مصرف زیاد این مواد مغذی برای مقابله  با بیماری ها ی حاد ندارند. در واقع آنها هشدار داد ه اند که دز های بشدت بالای آنتی اکسیدان ها ممکن است به  بدن صدمه برسانند و مشکلاتی از جمله اسهال ، خونریزی و احتمال واکنشهای سمی راایجاد کند.

آنتی اکسیدان ها در چه موادی یافت می شوند؟

 

بهترین منبع دریافت آنتی اکسیدان ها مواد غذایی هستند.
مطالعات نشان مید هند برای حفظ سلامت در وضع ایده آل باید حداقل روزانه پنج وعده میوه وسبزی  بعنوان  بخشی از یک رژیم غذایی متعادل مصرف کرد.
در صورتی که می خواهید مکمل های آنتی اکسیدانی را دریافت کنید حتما با پزشک مشورت کنید.
ویتامین E در روغن های گیاهی ،گردو ، بادام زمینی ، بادام ، زیتون ،آوکادو ،جوانه گندم ، جگر و سبزیجات دارای برگ سبز موجود است.
منابع مناسب ویتامین C شامل  مرکبات  مانند  پرتقال  و گریپ فروت ، بروکلی ، سبزیجات دارای برگ سبز،گوجه فرنگی ، فلفل ، سیب زمینی ، طالبی ، و توت فرنگی هستند.
از مواد غذایی حاوی بتا کاروتن می توان به طالبی ،انبه ، پاپایه ،کدو تنبل ، فلف ،  اسفناج ، کلم ،  و  زردآلو  اشاره کرد.
سلنیم را می توانید در غذاهای دریایی ، مرغ ، برنج قهوه ای ، و نان غلات سبوس دار بیابید.

 

* طب سنتی ایران خواص زیر را به بادام نسبت می دهد :

بادام ملین بوده و روغن بادام ضد یبوست است مخصوصا از روغن بادام می‌توان رفع یبوست برای بچه‌ها استفاده کرد.
بادام سینه را نرم می‌کند.
شیر بادام برای رفع سرفه ، ناراحتی حنجره و تنگی نفس مفید بوده و خلط آور است.
بادام برای درمان زخم روده‌ها و مثانه و اسهال مفید است.
بادام بو داده مقوی معده بوده و قابض است.
بادام تقویت کننده نیروی جنسی است و تولید اسپرم را زیاد می‌کند.
بادام را آسیاب کرده و با عسل مخلوط کنید برای درد کبد و سرفه مفید است.
چغاله بادام لثه و ریشه دندان را تقویت می‌کند.
چغاله بادام برای خشکی دهان مفید است.
شکوفه بادام را دم کنید و به عنوان مسهل برای اطفال استفاده کنید.
دم کرده پوست قهوه‌ای رنگ مغز بادام بهترین دارو برای تسکین درد و التهاب مجاری تنفسی است.
جوشانده برگ درخت بادام برای نارسایی کبد و کیسه صفرا مفید است.
روغن بادام خواب آور است و بی‌خوابی را از بین می‌برد.
برای صاف کردن سینه و نرم شدن روده‌ها و از بین بردن سرفه خشک باید روغن بادام را با شکر و کتیرا مخلوط کرده و بخورید.
روغن بادام را با آب گرم مخلو ط کنید داروی خوبی برای رفع اسهال و دل پیچه بچه‌ها خواهد بود. ضمنا این مخلوط سنگ مثانه را خارج کرده و ادرار کردن را آسان می‌کند.
برای درمان نقرس و رفع خمیدگی پیران ، مهره‌های پشت را با روغن بادام چرب کنید.
برگ تازه درخت بادام مسهل و ضد کرم است.
برگ خشک شده درخت بادام قابض بوده و اسهال را از بین می‌برد.
روغن بادام شیرین به دلیل خاصیت نرم کنندگی و ضد التهاب در کرمها و پمادها بکار می‌رود.
برای رفع بیماریهای سینه ، روغن بادام شیرین را با هم‌وزن آن عسل و یک زرده تخم مرغ مخلوط کنید که به صورت خمیر یکنواختی درآید سپس به آن جوشانده گل ختمی اضافه کرده و یک قاشق چایخوری از آنرا به فاصله هر سه ساعت بخورید.
برای رفع خارش پوست بچه‌هایی‌ که که سرخک و مخملک دارند روغن بادام را در تمام سطوح بدن آنها بمالید خارش را تسکین می‌دهد.
مالیدن روغن بادام بر روی پوست التهاب را رفع کرده و سوختگی را درمان می‌کند.
روغن بادام اگزما را رفع می‌کند.

انفلونزای نوع آ

* اطلاعات کلی در مورد بیماری آنفلونزای جدید (نوع A ) یا آنفلوآنزای خوکی

·   بیماری آنفلوانزای جدید یک نوع بیماری ویروسی واگیردار می باشد که در صورت بی توجهی به رعایت اصول بهداشتی می تواند در مدت کوتاه منجر به ابتلای افراد زیادی از جامعه شده و این همه گیری عواقب اجتماعی ، اقتصادی و بهداشتی فراوانی در بر خواهد داشت.

·   ویروس آنفلوانزای جدید در هنگام سرفه یا عطسه و حتی صحبت کردن از طریق هوا به دیگران منتقل می شود.

·   افراد سالم با دست زدن به اشیائی که در اثر عطسه یا سرفه فرد مبتلا به آنفلوآنزا آلوده شده اند به این بیماری مبتلا می شوند.

·   افراد مبتلا به آنفلوانزای جدید قبل و بعداز شروع  علائم میتوانند بیماری  را به دیگران انتقال دهند.

·   براساس مطالعات موجود ،اکثریت افراد مبتلا به بیماری آنفلونزای جدید در سنین  نوجوانی وجوانی بوده اند، پس نقش آموزگاران و مربیان و اساتید  در پیشگیری از بیماری آنفلوآنزا و جلوگیری از انتشار سریع آن در جامعه بسیار مهم می باشد. 

·   در افرادی زیر در صورت ابتلا به بیماری  آنفلوآنزای جدید عوارضی چون تنگی نفس، ذات الریه، تشنج ،اختلال هوشیاری و… بیشتر از سایر افراد خواهد بود  :

۱- اشخاص بالای ۶۵ سال و کودکان زیر ۵ سال

۲- ساکنین خانه های سالمندان و آسایشگاه های بیماران مزمن

۳- مبتلایان به بیماریهای مزمن ریوی، قلبی و آسم، دیابت، مشکلات کلیوی، نقص ایمنی و نیز افراد خیلی چاق

۴- زنان باردار

*  علائم بیماری

در مورد علائم بیماری آنفلوآنزای خوکی یا  آنفلوانزای (H1N1) نوع A لازم است به خاطر داشته باشیم که:

·   مهمترین علائم بیماری تب، گلودرد، سرفه، سردرد می باشد.

·   علائمی مثل لرز، کوفتگی بدن، احساس خستگی، همچنین اسهال، استفراغ نیز در بعضی از بیماران مشاهده می شود.

·   کو دکان کم سن و سال مثل شیرخواران در صورت ابتلا به آنفلوانزای جدید ممکن است علائمی از تب و خواب آلودگی، تشنج، بی قراری، عدم نوشیدن مایعات، استفراغ های مکرر، تغییر رنگ پوست به طرف کبودی، تنفس سریع داشته باشند.

* اقدامات پیشگیری

برای اینکه به بیماری آنفلوآنزای جدید ، آنفلوآنزای خوکی یا  آنفلوانزای (H1N1) نوع A مبتلا نشویم لازم است:

·   روزانه دستهای خود را با آب و صابون بشـوییم و یا با محلول های ضـد عفـونی کننده تمیـز کنیم. بدیـن منظـور ضـروری است در هر بار شسـتن دست ها، این عمل را دوبار تکرار نمائید.

·   از لمس کردن چشم ها، بینی و دهان خودداری کنیم، چون باعث انتقال ویروس می شود.

·   در صورت امکان از افرادی که علائم شبیه بیماری آنفلوانزا دارند حداقل به اندازه یک متر فاصله بگیریم.

.   بیاد داشته باشیم که اشیایی مانند تلفن، صفحه کلید کامپیوتر، دستگیره درها و…. هم می توانند انتقال دهنده ویروس آنفلوانزای جدید باشـند. بهتر است از  تمیز بودن آنها مطمئن شویم.

·   توصیه می شود از اسباب بازی های قابل شستشو برای کودکان استفاده شود، زیرا  اسباب بازی های پارچه ای و پشمی  خطر انتقال بیماری آنفلونزای جدید را بیشتر می کند.

·   در صورت امکان از حضور در مناطق شلوغ خودداری کنیم یا مدت آن را کاهش دهیم.

·   با باز کردن پنجره ها و درب ها در فواصل مناسب در روز برای حداقل هر بار ۱۰ دقیقه به تهویه مناسب محل کار، محل زندگی، کلاس درس و یا … کمک کنیم.

·   خانواده، دوستان و همکاران خود را تشویق کنید تا رفتارهای پیشگیری کننده را رعایت نمایند.

 * اقدامات مراقبتی در  بیماران مبتلا  به آنفلوآنزای جدید 

·   استراحت کردن، نوشیدن مایعات، تغذیه مناسب و استفاده از استامینوفن به عنوان تب بر بهترین راه درمان بیماری آنفلوانزای جدید است.

·   برای کاهش تب ناشی از آنفلوانزا فقط از قرص استامینوفن به میزان تجویز شده استفاده کنیم.

·   اکیداً توصیه می شود برای  کاهش تب ناشی از آنفلوانزای جدید از مصرف آسپرین خودداری شود.

·   در صورت مشاهده تب و خواب آلودگی در کودکان زیر دو سال، سریعا به پزشک مراجعه شود.

·   مبتلایان به آنفلوانزای جدید به ویژه دانش آموزان مدارس و دانشجویان می توانند ۲۴ ساعت بعد از قطع تب و با تجویز پزشک به محل کار یا کلاس درس حضور یابند.

·   واکسن آنفلونزای فصلی روی بیماری آنفلوآنزای خوکی یا  آنفلوانزای (H1N1) نوع A مؤثر نیست ولی تزریق آن برای افراد پرخطر توصیه می شود.

·   در صورت مشاهده علائمی چون تب، سرفه، گلودرد، سردرد، لرز، کوفتگی بدن احساس خستگی، همچنین اسهال و استفراغ در خود؛

۱- به پزشک مراجعه نماید.

۲- هنگام عطسه و سرفه، جلوی بینی و دهان خود را با دستمال بگیریم. بلافاصله دستمال را داخل کیسه پلاستیک گذاشته و سپس در سطل زباله بیندازیم.

۳- اگر از دستمال پارچه ای استفاده می کنیم روزانه دوبار آن را شسته و بعد از هر بار استفاده داخل کیسه پلاستیکی بگذاریم.

۴- ضروری است در هنگام  عطسه یا سرفه از بردن کف دستهایمان در جلوی دهان و بینی خودداری کنیم زیرا  این مسئله باعث می شود:

۱٫ عامل بیماری روی دست ۲ تا ۸ ساعت باقی بماند و به وسایلی که دست می زنیم منتقل شود.

۲٫ با دست آلوده به صورتمان دست زده یا چیزی را می خوریم که دوباره ویروس را به بدن ما وارد می کند.

۳٫ با تلفن، صفحه کلید کامپیوتر، دستگیره درب ها دست می زنیم و عامل بیماری به آن منتقل و می تواند دیگران را آلوده کند.

۵- اگر بلافاصله دستمال در اختیار ندارید حداقل بجای کف دست، آستین یا لباستان را جلوی دهان و بینی بگیرید.

۶- استفاده از ماسک جهت پیشگیری در این نوع آنفلوآنزای خوکی یا  آنفلوانزای (H1N1) نوع A توصیه نمی شود.

·  خانم های شیرده که علائم آنفلوانزا دارند بهتر است هنگام شیردادن، از ماسک استفاده کنند و یا دستمال جلوی بینی خود قرار دهند.

·  در صورت مشاهده علائم تنگی نفس، اشکال در نفس کشیدن، حال عمومی بد و یا تب بالای بیش از سه روز در مبتلایان به آنفلوانزای جدید، بیمار می بایست هر چه سریع تر توسط پزشک معاینه شود.

·  در کودکان مبتلا به آنفلوآنزای خوکی یا  آنفلوانزای (H1N1) نوع A در صورت تنفس سریع و سخت، تشنج و یا تداوم تب باید به پزشک مراجعه نمود.

مرض قند چیست.

انسولين :

هورموني است كه ذخيره و سوخت و ساز مواد قندي و بعضي از مواد ديگر را در بدن تنظيم مي‌كند. انسولين در جذب و مصرف موادي مانند پروتئين، چربي و بعضي از مواد معدني مانند: پتاسيم و فسفات در بدن نيز تأثير دارد. اين هورمون به وسيلة سلول‌هاي مخصوصي كه به صورت جزيره‌هائي در لوزالمعده پراكنده‌اند ترشح مي‌شود. به همين سبب اين هورمون‌ها را انسولين ناميده‌اند كه برگرفته از واژة لاتين اينسولا (Insula) به معني جزيره است. اگر اين سلول‌ها از كار بيفتد يا به مقدار كافي انسولين ترشح نكند، مواد قندي درست در بدن به مصرف نمي‌رسند يا ذخيره نمي‌شوند.به همين سبب ميزان قندخون افزايش مي‌يابد و ناهماهنگي‌هائي در بدن به وجود مي‌آيدكه به آن ديابت مي‌گويند.
افزايش بيش از حد انسولين در بدن نيز ناهماهنگي‌هائي ايجاد مي‌كند. قند خون پايين مي‌آيد، بيمار دچار حالت عصبي، گرسنگي، ضعف، عرق بيش از حد و دوبيني مي‌شود و حتي ممكن است بيهوش شود. به مجموع اين حالت‌ها شوكِ انسولين مي‌گويند. براي درمان شوك انسولين به بيمار مواد قندي مي‌خوراننديا گلوكز تزريق مي‌كنند.

چگونگي عمل انسولين در بدن :

غذا داراي مقداري مواد قندي و پروتئيني است. اين مواد بر اثر گوارش به صورت قندهاي ساده و اسيدهاي آمينه در مي‌آيند و وارد خون مي‌شوند. به اين ترتيب، بعد از گوارش غذا قندخون بالا مي‌رود. اما اين قند بدون انسولين نمي‌تواند وارد سلول‌هاي بدن (به جز سلول‌هاي عصبي و كبدي) بشود و به مصرف برسد. انسولين بعد از بالا رفتن قند خون بر اثر گوارش غذا، از لوزالمعده وارد خون مي‌شود و به سلول‌هاي بدن مي‌رسد. سلول‌هاي بدن روي سطح خارجي غشاي خون خود گيرنده‌هايي براي انسولين دارند. اين گيرنده‌ها با رسيدن انسولين راه‌هاي ورودي گلوكز و اسيدهاي آمينه را باز مي‌كنند و در نتيجه سلول‌ها مي‌توانند به كمك انسولين از اين مواد استفاده كنند. سلول‌هاي عضلاني گلوكز را مي‌سوزانند و انرژي به دست مي‌آورند. سلول‌هاي كبدي با اينكه براي وارد شدن گلوكز احتياج به انسولين ندارند، ولي بدون انسولين نمي‌توانند گلوكز را به مصرف برسانند. در سلول‌هاي كبدي آنزيم‌هاي مخصوصي وجود دارد كه مولكول‌هاي گلوكز را با هم تركيب مي‌كنند و به صورت گليكوژن در مي‌آورند.
گليكوژن ماده‌اي است كه ذخيره‌ مي‌شود و در صورت نياز به گلوكز تبديل مي‌شود.


تاريخچة انسولين :
در سال 1889 ميلادي، دو دانشمند آلماني به نام‌هاي اسكارمينكوفسكي و يوزف‌فون‌مرينگ درآزمايش‌هاي خود كه روي سگ انجام مي‌دادند به وجود ماده‌اي كه در لوزالمعده توليد مي‌شود و قندخون را تنظيم مي‌كند پي‌ بردند. چندي بعد چهار پزشك و زيست‌سناش به نام‌هاي فرديك‌بانتينگ، جان‌مكلوود، چالزبست و جيمزكاليپ نخستين بار در دانشگاه تورنتو در كانادا به تهية انسولين موفق شدند و در سال 1992 ميلادي آن را در بيماران ديابتي به كار بردند. جايزة نوبل در رشتة پزشكي در سال 1993 ميلادي به فرديك‌باتينگ و جان‌مكلوود داده شد.
انسولين را معمولاً از لوزالمعدة بعضي جانوارن، مانند گاو و خوك تهيه مي‌كردند. اما امروزه آن را از باكتري‌هاي خاص به روش مهندس ژنتيك نيز به دست مي‌آورند.
دانشمندان با تغيير دادن ژن‌هاي يك موجود زنده ويژگي‌هاي جديدي در آن موجود زنده و نسل‌هاي بعدي ايجاد مي‌كنند. اين فن را مهندسي ژنتيك مي‌نامند.
انسولين انساني به روش مهندسي ژنتيك نخستين بار در سال 1978 ميلادي به وسيلة دانشمندان امريكائي ساخته شد.
انسولين خالص به سرعت در بدن جذب مي‌شود و اثر آن بعد از مدت كوتاهي از ميان مي‌رود. به همين سبب كارخانه‌هاي سازندة انسولين با تركيب اين هورمون با مواد پروتئيني يا با تغيير دادن فرمول شيميائي آن سرعت جذب شدن اين هورمون را در بدن كاهش مي‌دهند. دانشمندان هنوز هم سرگرم بررسي‌ و كشف كارهاي ديگر انسولين هستند.

مرض قند چيست ؟

مرض قند يا ديابت به تغييرات پايداري در مواد شيميايي بدن گفته مي‌شود كه سبب بالا رفتن زياد ميزان قند در خون مي‌شود. علت اين امر كمبود هورمون انسولين مي‌باشد. هورمون‌ها، پيغامبرهايي شيميايي در بدن هستند كه در يك قسمت از بدن ساخته مي‌شوند و به داخل جريان گردش خون رها مي‌گردند تا اثر خود را در مناطق ديگر بدن نشان دهند. ممكن است به طور كامل هورمون انسولين توليد نشود همان‌گونه كه در نوع 1 مرض قند ديده مي‌شود. گرچه در نوع 2 مرض قند معمولاً تركيبي از اختلال در توليد هورمون انسولين و كاهش پاسخ بدن به هورمون ديده مي‌شود. به اين حالت «مقاومت انسولين» گفته مي‌شود.
انواع مرض قند :1 ـ نوع اول يا وابسته به انسولين :

اين افراد معمولاً لاغر هستند و بيماري آن‌ها قبل از 35 سالگي به وجود مي‌آيد. ميزان ترشح انسولين در بدن اين افراد كم است و با نظر پزشك انسولين تزريق مي‌كنند.
حدود 10% از افراد ديابتي اين نوع بيماري را دارند. رژيم غذايي به اين بيماران كمك مي‌كند تا بيماري خود را همراه با تزريق انسولين كنترل كنند. اين بيماران به وسلية رژيم غذايي به زندگي عادي بر مي‌گردند و از مشكلات و عوارض بيماري ايمن مي‌شوند.

1 ـ نوع دوم يا غير وابسته به انسولين :

90% ديابتي‌ها، دچار اين نوع بيماري هستند. اين بيماري بيشتر در نتيجه عادات غلط غذايي و روش‌هاي نادرست زندگي مي‌باشد و به همين دليل روز به روز در حال افزايش است. اين بيماري قابل پيشگيري و همچنين قابل درمان است.
اين بيماري معمولاً در سنين بالاي 35 سال ديده مي‌شود. حدود 10% افرادي كه به اين بيماري دچار مي‌شوند چاق هستند. اين بيماران معمولاً به تزريق انسولين نيازي ندارند. (مگر در شرايط خاصي مثل بارداري) و مهم ترين درمان آنها رژيم غذايي و ورزش مي‌باشد.
اين نوع از ديابت برعكس ديابت نوع اول مي‌تواند به طور كامل درمان شود. چنانچه شخص به ورزش و رژيم غذايي اهميت بدهد به طور كامل درمان مي‌شود.

علايم ديابت1) پايين آمدن قندخون :

علامت پايين آمدن قند خون، تندي نبض، عرق كردن، گرسنگي شديد، عدم تعادل، سرگيجه، تاري ديد، بي‌حوصلگي، لرز، پريدگي و غش مي‌باشد.
علتهاي پايين آمدن قند خون عبارتند از: تزريق اضافي انسولين، اشتباه در مصرف قرصهاي ديابت، فعاليت شديد بدني، دريافت نكردن غذاي كافي، نخوردن يك وعده غذايي، هماهنگ نبودن وعده‌هاي غذايي با انسولين دقت نماييد. به اين عارضه دچار نمي‌شود.
هنگامي كه علائم بالا را مشاهده كرديد، سريعاً مقداري قند زود هضم مثل قند، شكر، آشاميدني‌هاي شيرين يا آب ميوه شيرين بخوريد، ممكن است علائم سريعاً اتفاق بيفتدو پيش از آنكه متوجه شويد، بي حال گرديد، بنابراين حتماً دستبند مخصوص بيماران ديابتي و چند قند همراه داشته باشيد، تا در صورت لزوم ديگران بتوانند به شما كمك كنند.
در صورتي كه با اينكه رژيم غذايي خود را رعايت مي‌كنيد و فعاليت زيادي هم نداشته باشيد، ولي باز هم قندخون شما پايين مي‌آيد، ممكن است نياز شما به انسولين كمتر شده باشد، بنابراين با پزشك خود مشورت كنيد.

2) بالا رفتن قندخون :

پرخوري، مصرف بيش از حد كربوهيتدراتها، رعايت نكردن رژيم غذايي، عدم تزريق انسولين، عفونت، فشارهاي روحي و رواني، انجام ندادن ورزش، عدم تشخيص بيماري قند و مهارنكردن آن باعث بالا رفتن ميزان قند خون مي‌شود.
اين حالت باعث تشنگي زياد و خشكي دهان، خشك شدن پوست و خارش آن، تهوع و استفراغ، درد در پشت پاها، سرگيجه و سردرد، خواب آلودگي زياد، تار شدن ديد و گاهي بروز حالت كماي ديابتي مي‌شود.
اين حالت با تزريق انسولين و رساندن مايعات و مواد معدني به بدن، درمان مي‌شود. البته ممكن است قندخون به قدري بالا نرفته باشد كه نياز به درمان فوري باشد. بالا بودن قندخون براي مدت طولاني عوارض زيادي ايجاد مي‌كند. عوارضی كه بعد از اين گفته مي‌شود، درطولاني مدت به وجود مي‌آيند و در اثر بالا بودن قندخون ايجاد مي‌شوند. بنابراين به وسيله ورزش صحيح و رژيمغذايي مناسب، قندخون را پايين نگاه‌ داريد تا از عوارض طولاني مدت ايمن شويد.

3) مشكلات عصبي :

در بيماري قند رگهايي كه عصبها را تغذيه مي‌كنند، دچار مشكل مي‌شوند به اين شكل اعصاب كار خود را به خوبي انجام نمي‌دهند. فرد ديابتي ممكن است حس درد، سوختن، سرما و گرما را از دست بدهد. اين مسأله باعث مي‌شود تا فرد خطرها را درك نكند و اتفاقات زيادي مثل سوختگي براي او به وجود آيد. ممكن است اعصاب مري دچار مشكل شوند اين مسأله باعث ايجاد مشكلات گوارش مانند نفخ، تهوع، استفراغ و اسهال مي‌شود. گاهي مشكلات عصبي باعث ناراحتي‌هاي رواني مثل افسردگي، اضطراب، كم شدن تحمل و ... مي‌شوند.
رژيم صحيح غذايي از پيدايش اين مشكلات جلوگيري مي‌كند و فرد را به زندگي عادي برمي‌گرداند.

4) سياه شدن پاها :

بالا بودن ميزان قند خون باعث مي‌شود تا گلوكز (قند موجود در خون) با هموگلوبين ماده‌اي در گلبولهاي قرمز (مسئول حمل و نقل اكسيژن است) تركيب مي‌شود. هموگلوبين كه با گلوكز تركيب شده است نمي‌تواند اكسيژن را جا‌به‌جا كند، بنابراين اكسيژن كافي به اعضاء مخصوصاً پاها نمي‌رسد.كمبود اكسيژن مردن و سياه شدن بافت مي‌شود.
همانطور كه در قسمت قبلي مشاهده كرديد، افراد ديابتي، حس درد و سوختگي خود را از دست مي‌دهند، بنابراين ممكن است صدمه‌اي به پا برسد و فرد ديابتي آن را حس نكند. اين صدمه پيشرفت كرده و چون اكسيژن بافت كم مي‌باشد احتمال عفونت كردن آن زياد است.
اين مسأله گاهي باعث مي‌شوند كه فرد ديابتي مجبور قطع قسمتي از پا شود. اگر فرد ديابتي به وسيله تزريق به موقع انسولين، رژيم صحيح غذايي و ورزش مناسب، هميشه قندخون خود را ثابت نگه دارد، هيچگاه به اين مشكل دچار نمي‌شود.

5) مشكلات چشمي :

عوارض چشمي قبل از بلوغ ديده نمي‌شوند. همچنين اشخاصي به مشكلات چشمي‌ دچار مي‌شوند كه بيش از 5 ـ 6 سال از بيماري ديابت آنها مي‌گذرد.
در صورتي كه به مشكلات چشمي توجه نشود، مي‌توانند باعث كورشدن شخص ديابتي شوند. بنابراين با ديدن اختلالات چشمي زير سريعاً به چشم پزشك مراجعه كنيد.
تار شدن ديد، ديدن نقطه‌هاي سياه، دو تا ديدن اشياء، احساس درد چشم، باد كردن و سرخ شدن چشم، ايجاد حالت شب كوري و...

بالا بودن ميزان قندخون علت اصلي مشكلات چشمي است. البته فشار خون بالا نيز مي‌تواند باعث ايجاد اين حالت شود. ثابت نگه داشتن قندخون و كنترل فشار خون از به وجود آمدن مشكلات چشمي در فرد ديابتي جلوگيري مي‌كنند.

6) آسيب به كليه‌ها :

يكي از عوارضي كه در اثر ديابت طولاني مدت به وجود مي‌آيد، آسيب به كليه‌ها مي‌باشد. افزايش قند خون باعث سفت و سخت شدن بعضي از قسمت‌هاي كليه مي‌شود و به مرور زمان كليه را از كار مي‌اندازد. ديابتي‌هايي كه كليه‌هاي خود را به طور كامل از دست دادند، حدود 60% غير وابسته به انسولين و 40% وابسته به انسولين بوده‌اند. به اين مشكلات مي‌توان فهميد كه با تغذيه و كنترل ديابت غير وابسطه به انسولين 60% اين مشكل به طور كلي حل مي‌شود. ساير موارد هم با تزريق به موقع انسولين رژيم غذايي صحيح، ورزش و ترك سيگار تا حدود زيادي از اين مشكل نجات پيدا مي‌كنند.

7) ناراحتي قلبي :

صدمات وارد شده به رگها باعث فشار روي قلب مي‌شود. رگهاي صدمه ديده باعث افزايش فشار خون مي‌شوند و از اين طريق هم به قلب فشار وارد مي‌شود.
همانطور كه قبلاً ديديد، سلولهاي فرد ديابتي نمي‌توانند قندخون مصرف كنند. بنابراين جهت تأمين انرژي از چربي استفاده مي‌كنند. فرد ديابتي نيز براي كنترل قندخون خود، ميزان كربوهيدرات غذا را كاهش مي‌دهد كه اين كار باعث افزايش ميزان چربي مي‌شود. افزايش ميزان چربي و افزايش سوخت چربي در سلولها عامل خطري جهت افزايش ناراحتي‌هاي قلبي و سكته مي‌باشد.
انجام ورزش منظم، ترك سيگار، استفاده از چربي‌هاي غير اشباع، كنترل فشارخون و انتخاب رژيم غذايي صحيح، از بروز اين مشكل جلوگيري مي‌كنند.

علت ايجاد مرض قند

دلايل مختلفي براي كاهش توليد انسولين توسط لوزالمعده شناخته شده است و هر بيماري ممكن است به يكي از اين دلايل دچار مرض قند شده باشد. اين دلايل عبارتند از:
1 ـ وراثت (ژنتيك)
2 ـ ابتلا به بيماريهاي عفوني
3 ـ شرايط محيط
4 ـ استرس

1) وراثت :
محققيني كه بر روي دوقلوهاي يكسان و خانواده بيماران مبتلا به مرض قند تحقيق مي‌كنند كشف كرده‌اند كه نقش عوامل ارثي در ابتلاي به هر دو نوع مرض قند اهميت دارد. در دوقلوهاي يكسان در صورتي كه يكي از آنها به مرض قند نوع 1 دچار باشد، 50% احتمال دارد كه ديگري نيز به مرض قند مبتلا شود. اما در مورد مرض قند نوع 2، اگر يكي از دوقلوها به اين بيماري مبتلا شود، قُل ديگر حتماً به بيماري مبتلا خواهد شد. بسيار مشكل است كه پيش بيني كنيم كه چه كسي بيماري را به ارث مي‌برد. در تعدادي از خانواده‌ها اين بيماري شديداً بين افراد خانواده شايع است و اين افراد استعداد زيادي در ابتلائ به اين بيماري دارند. دانشمندان در اين خانواده‌ها موفق به پيدا كردن چندين ژن شده‌اند كه احتمالاً مسئول ايجاد اين بيماري هستند. در چنين خانواده‌هايي مي‌توان ساير افراد خانواده را نيز از نظر وجود اين ژنها آزمايش نمود وخطر بروز اين بيماري را در آنها پيش‌بيني كرد. با اينحال در اكثر جاهاي دنيا امكان انجام چنين آزمايشي براي تشخيص ژن‌ها وجود ندارد. بنابراين اگر حتي يكي از بستگان نزديك شما به بيماري ديابت مبتلا باشد، دليلي ندارد كه شما هم حتماً به اين بيماري دچار شويد. بعضي از افرادي كه از نظر ارثي مستعد ابتلاء به مرض قند هستند هيچگاه واقعاً به اين بيماري دچار نمي‌شوند كه اين امر نشان دهندة وجود ساير عوامل در ايجاد اين بيماري مي‌باشد.

2) عفونتها :
ديده شده است كه كودكان و جوانان در بعضي از ايام سال كه سرماخوردگي و سرفه شايعتر است بيشتر احتمال دارد كه به مرض قند دچار شوند. بعضي از ويروسها مثل ويروس اوريون داراي اين قدرت هستند كه به لوزالمعده حمله كرده و به آن صدمه بزنند و در نتيجه ايجاد مرض قند كنند. با اينحال از آنجايي كه بيماران نگران اين موضوع هستند، به ندرت اتفاق مي‌افتد كه پزشكان بتوانند ارتباط وقوع مرض قند را با گروهي از عفونتها مرتبط سازند. يك توضيح ممكن براي اين موضوع، آن است كه عفونت مي‌تواند يك روندتدريجي از تخريب لوزالمعده را شروع كند كه چندين سال بعد اثر خود را نشان دهد.


3) شرايط محيطي :
افرادي كه به مرض قند نوع 2 مبتلا مي‌شوند اغلب رژيم غذايي غير متعادل داشته و چاق هستند. بطور قابل توجهي، افرادي كه از كشورهايي كه مرض قند در آنجاها زياد شايع نيست به كشورهايي مهاجرت مي‌كنند كه اين بيماري در آنجا شيوع بيشتري دارد، آنها نيز در معرض خطر بيشتري براي ابتلاي به اين بيماري قرار مي‌گيرند. تغييرات عمده در نحوة زندگي نيز مي‌تواند احتمال ابتلاء يك شخص به ديابت را افزايش دهد. يك مثال خوب در اين مورد، افراد جزيره نائورو مي‌باشد. وقتي در اين جزيره معادن فسفات كشف شد، مردم اين جزيره پول زيادي به دست آوردند و ثروتمند شدند. در نتيجه رژيم غذايي آنها تغيير نمود و اضافه وزن پيدا كردند و بيشتر از گذشته مستعد ابتلاء به مرض قند شدند.
تمام اين موارد به اهميت ارتباط بين رژيم غذايي، محيط زندگي و ابتلاء به مرض قند اشاره دارند. با اينحال هيچ ارتباط دقيقي بين بروز مرض قند و مصرف قند و شيريني ديده نشده است.

4) مرض قند ثانويه :

تعداد كمي از افراد هم وجود دارند كه بروز مرض قند در آنها به علت ايجاد بيماري ديگري در لوزالمعده مي‌باشد. براي مثال بيماري پانكراتيت (التهاب لوزالمعده) مي‌تواند باعث تخريب قسمت بزرگي از لوزالمعده شود. بعضي از افرادي كه به بيمارهاي هورموني دچار هستند مثل سندرم كوشينگ (افزايش توليد هومون استروئيد در بدن) يا آكرومگالي (افزايش توليد هورمون رشد در بدن) ممكن است به عنوان يك عارضه جانبي از بيماري اصلي‌شان، به مرض قند نيز مبتلاء شوند. همچنين لوزالمعده مي‌تواند بر اثر مصرف زياد و طولاني مدت الكل نيز دچار آسيب شود.

5) استرس‌ها :
گرچه بسياري از افراد، وقوع ابتلاء به مرض قندشان را به بروز وقايع استرس زايي مثل تصادفات يا ساير بيماريها ربط مي‌دهند اما اثبات يك ارتباط مستقيم بين استرس و مرض قند دشوار مي‌باشد. توضيح اين مسئله ممكن است در اين حقيقت نهفته باشد كه افراد، پزشكان را به دليل بعضي از وقايع استرس‌زا ملاقات مي‌كنند و در همين ملاقات‌ها است كه تصادفاً مرض قندشان تشخيص داده مي‌شود.

پيشگيري ازعوارض ديابت :
1 ـ رعايت رژيم غذايي مناسب، نقش مهمي در كنترل قندخون و پيشگيري از ايجاد عوارض ديابت دارد. رژيم غذايي هم در ديابت وابسته به انسولين و هم در ديابت غيروابسته به انسولين مي‌تواند قندخون را ثابت نگه داشته و از تغييرات شديد آن جلوگيري كند و به اين وسيله از عوارض ديابت جلوگيري نمايد.
2 ـ كنترل فشار خون يكي ديگر از راههاي پيشگيري از عوارض ديابت مي‌باشد. براي اين منظور مي‌بايد سريع غذا را كاهش دهيد. نمك طعام بيشترين سديم را به بدن مي‌رساند، بنابراين در صورتي كه فشارخون شما بالا است، مصرف نمك طعام، غذاهاي كنسرو شده، سوسيس، كالباس، ماهي دودي و ... را كه به آنها نمك اضافه كرده‌اند، ترك كنيد. در صورتي كه فشار شما باز هم بالاست و نياز به كم كردن سديم داريد، غذاهاي نمك‌دار، حتي نان معمولي كه داراي نمك است را به طور كلي حذف كنيد و از غذاهاي داراي سديم بالا را زياد مصرف نكنيد. اين غذاها آماده و نگهداري شده، نمك اضافه مي‌شود. همچنين غذاهاي داراي سديم بالا را زياد مصرف نكنيد. اين غذاها عبارتند از: پنير، شير و ماست معمولي (شير بدون سديم هم موجود است) كره گياهي داراي نمك (پشت بسته بندي آن نوشته شده است كه نمك دارد يا خير) تخم‌مرغ و مواد غذايي داراي تخم‌مرغ مثل بعضي از ماكاروني‌ها، كشك، دوغ، اسفناج، كرفس، هويج، شلغم، جعفري، كلم، چغندر، تربچه، خرمالو، خربزه، دل، جگر، قلوه، صدف
3 ـ كشيدن سيگار را قطع كنيد.
4 ـ به طور منظم و روزانه ورزش كنيد. علاوه بر ورزش فعاليت و تحرك را در همة زندگي خود وارد كنيد كه به بدن خود آسيب نرسانيد.
5 ـ تفريح كنيد، به گردش برويد، زود ناراحت و عصباني نشويد. به شكلي عمل كنيد كه از زندگي و انجام كار، لذت ببريد. به اين جهت فعاليتهاي نشاط آوري را براي خود در نظر بگيريد.
6 ـ نكات ايمني را رعايت كنيد. به طور مثال، كفش تنگ نپوشيد، هنگام استفاده از چاقو، ناخن‌گير و ساير وسائل تيز و برنده توجه كنيد كه آسيب به خود نرسانيد. اگر آسيب به پوست شما وارد آمد، و بعد از 3 روز خوب نشد به پزشك مراجعه نماييد.
7 ـ هر روز به حمام برويد و پوست بدن خود را تميز نگه داريد.
8 ـ خود را در برابر گرما و سرما حفاظت كنيد. در هواي سرد، لباس كافي بپوشيد. مدت زيادي در زير آفتاب قرار نگيريد.
9 ـ به طور مداوم ميزان قندخون و فشار خون خود را اندازه بگيريد، تا بتوانيد آنها را تحت كنترل خود در آوريد.
10 ـ در صورتي كه اضافه وزن داريد، خود را به وزن طبيعي برسانيد.
پيشگيري و درمان ديابت غير وابسته به انسولين :

حدود 90% بيماران قند، غير وابسته به انسولين هستند. اين نوع بيماري قابل پيشگيري و درمان مي‌باشد. بنابراين به راحتي مي‌توان 90% افراد ديابتي را درمان نمود. جهت پيشگيري و درمان ديابت غير وابسته به انسولين به نكات زير توجه نماييد.

1) كنترل وزن :

چاقي يكي از دلايل ايجاد كننده بيماري قند مي‌باشد. رسيدن به وزن طبيعي از ديابت پيشگيري مي‌كند. در صورتي كه ديابت به وجود آمده باشد وزن مي‌تواند نقش مهمي در كنترل و درمان بيماري قند داشته باشد.
مواد داراي كربوهيدارت و چربي‌ها بيش از همه باعث چاقي مي‌شوند. غذاهاي چرب، روغن، غذاهاي سرخ كردني، كره، خامه، سرشير، پسته، بادام، گردو، تخمه آفتابگردان، تخمه كدو،پيه، دنبه و ... داراي چربي بالايي هستند. قند، شكر، آب‌نبات و ساير مواد شيريني، نان، برنج، ماكاروني، سيب‌زميني، غذاهاي تهيه شده از آرد گندم و آرد برنج غذاهايي هستند كه كربوهيدرات فراواني دارند. فرد چاق بايد مصرف غذاهاي پر كربوهيدرات و پرچربي را بسيار كم كند و در عوض مصرف شير و ماست كم‌چربي، ميوه و سبزيجات را افزايش دهد.
افراد چاقي هم كه ديابت ندارند مي‌توانند براي پيشگيري از ديابت رژيم‌هاي مخصوص افراد ديابتي را رعايت كنند. در بخشهاي بعدي روش انتخاب رژيم گفته مي‌شود.

2) انجام منظم ورزش :

ورزش و فعاليت بدني به چند شكل باعث پيشگيري و درمان ديابت غير وابسته به انسولين مي‌شود.
اول اينكه ورزش باعث كاهش وزن شده و به اين شكل بيماري قند را درمان مي‌كند.
دوم اينكه ورزش باعث مي‌شود تا حساسيت سلولها نسبت به انسولين افزايش پيدا كند، به اين شكل سلولها با ميزان كمتري از انسولين كار خود را انجام مي‌دهند. ورزش مي‌تواند باعث افزايش روحيه و ايجاد شادابي شود. شادابي و كم‌شدن نگراني يكي از مواردي است كه مي‌تواند بيماري قند را كنترل كند.
ورزش علاوه براينكه از ديابت غير وابسته به انسولين جلوگيري مي‌كند و آن را درمان مي‌نمايد، نقش مهمي در كنترل و پيشگيري از عوارض ديابت وابسته به انسولين دارد.

3) رعايت رژيم غذايي :

در صورتي كه ديابت غيروابسته به انسولين داريد، رژيم غذايي خود را به دقت انتخاب كرده و از آن پيروي نماييد. اين موضوع باعث كنترل ميزان قند خون شما مي‌شود و پس از مدتي مي‌تواند باعث درمان بيماري شما گردد البته با درمان بيماري رژيم غذايي را رها نكنيد، چرا كه ممكن است بيماري بار ديگر به سراغ شما بيايد. ممكن است بگوييد كه در اينصورت چه فرقي با يك فرد بيمار داريم؟ بخشهاي بعدي را مطالعه كنيد. در آن بخشها رژيم يك فرد معمولي و يك فرد ديابتي با هم مقايسه شده است و شما متوجه مي‌شويد كه دو رژيم، فرق چنداني با هم ندارند، بلكه رژيم فرد ديابتي با رژيم فرق زيادي دارد كه در اصل اين رژيم غلط است و اگر باعث بيماري قند نشود، ولي باعث مشكلات ديگري مي‌گردد.
مقايسه رژيم ديابتي با رژيم معمولي :

رژيم يك فرد ديابتي در اصل همان رژيم فرد معمولي است. قبلاً ميزان كربوهيدرات در رژيم افراد ديابتي بسيار محدود مي‌شد، ولي اكنون مشخص شده است كه اگر كربوهيدرات رژيم فرد ديابتي با رژيم معمولي مشابه باشد، نتيجه بهتري به دست مي‌آيد.
رژيم فرد ديابتي در اصل همان رژيم فرد معمولي است. قبلاً ميزان كربوهيدرات در رژيم افراد ديابتي بسيار محدود مي‌شد ولي اكنون مشخص شده است كه اگر كربوهيدرات رژيم فرد ديابتي با رژيم معمولي مشابه باشد، نتيجة بهتري به دست مي‌آيد.
رژيم فرد ديابتي با رژيم معمولي چند فرق ساده دارد. يكي اين است كه كربوهيدراتهاي ساده در افراد ديابتي بايد محدود شوند. مواد شيرين مانند قند، شكر، پولكي، نبات، آب، مربا و ... داراي كربوهيدرات ساده هستند. كربوهيدراتهاي ساده به سرعت جذب مي‌شوند و باعث بالا رفتن قندخون مي‌شوند. البته در افراد عادي هم توصيه شده است كه تا حد امكان مصرف كربوهيدراتهاي ساده را كم كنند. به هر حال اين مسأله در بيماران ديابتي اهميت بيشتري دارد.
فرق ديگر اين است كه در رژيم افراد ديابتي غذاهاي داراي كربوهيدرات بايد در بين وعده‌هاي غذايي تقسيم شوند. تقسيم كربوهيدرات بر حسب نو ديابت و نوع تزريق انسولين متفاوت است. داشتن وعده‌هاي منظم غذايي و تقسيم كربوهيدرات بين اين وعده‌هاي غذايي، اهميت بيشتري از ميزان كربوهيدرات رژيم غذايي دارد.
چيزي كه باعث تفاوت زياد رژيم غذايي افراد ديابتي و افراد معمولي مي‌شود توجه نكردن افراد معمولي به رژيم صحيح مي‌باشد. افرادي كه بيمار نيستند به رژيم غذايي توجهي نمي‌كنند. اين موضوع باعث افزايش بيماري و كاهش طول عمر مي‌شود ولي عوارض آن به كندي به وجود مي‌آيد و شخص متوجه آن نيست. افراد ديابتي به رژيم غير صحيح، حساسيت بيشتري دارند. بنابراين رژيم غلط غذايي، تأثير خود را به سرعت نشان مي‌دهد.

حتي در رژيم قديمي كه كربوهيدرات محدود مي‌شد، كربوهيدرات رژيم افراد ديابتي حدود 10% كمتر از افراد عادي مي‌شد. اين ميزان تغيير زيادي ايجاد نمي‌كند. به طور مثال باكم كردن روزانه 30 گرم نان و شش قاشق غذاخوري برنج، از رژيم غذايي عادي، نسبت كربوهيدرات رژيم غذايي حدود 10% كمتر مي‌شود.
از اين قسمت چنين نتيجه مي‌گيريم كه رژيم ديابتي، يك رژيم معمولي است بنابراين نگران آن نباشيد، اين ساير مردم هستند كه رژيم غذايي غلطي دارند و بايد نگران آن باشند. همچنين رعايت رژيم ديابتي به معني وزن كردن دقيق غذاها نيست، بلكه تعيين مقدار حدودي غذاها كافي مي‌باشد.

غذاها و گياهان مؤثر در بيماري ديابت
سبزيجات و ميوه‌ها به طور كلي براي بيماران ديابتي مفيد مي‌باشد. آنها با داشتن فيبر زياد نقش مهمي در لاغر شدن دارند و از اين طريق به بيماران ديابتي كمك مي‌كنند. سبزيها و ميوه‌ها داراي املاح و ويتامين‌هاي زيادي هستند كه نياز بدن بيماران ديابتي را به املاح و ويتامين‌ها برطرف مي‌كنند. فيبر آنها باعث مي‌شود تا سرعت جذب قند كمتر شود و از بالا رفتن ناگهاني قند خون جلوگيري مي‌كنند. قند بعضي از ميوه‌ها بدون نياز به انسولين، سوخته مي‌شود.
ساير منابع فيبر هم براي بيماران ديابتي مفيد هستند. دانه‌هاي كامل غلات مانند برنج با سبوس و گندم با سبوس براي بيماران ديابتي مفيد هستند. دانه‌هاي كامل غلات مانند لوبيا، نخود و عدس خيلي خوب هستند.
ويتامين‌هاي C، A ، E و گروه B براي كنترل عفونت و جلوگيري از آسيب به رگهاي بدن در بيماران ديابتي مفيد هستند. ويتامين‌هاي نامبرده در اين غذاها ديده مي‌شوند: مركبات (پرتقال، ليموشيرين، ليموترش، نارنگي، گوجه‌فرنگي، كيوي، سبزيجات برگ‌سبز، هويج، روغن ماهي، لوبياي سبز، نخودسبز، گندم، جوانه‌گندم، سبوس‌برنج، شير، مخمر‌آبجو، حبوبات، غلات كامل، تمشك، خربزه.)
دو ماده معدني كرم ومنيزيم باعث مي‌شوند كه حساسيت نسبت به انسولين كمتر شود. اين دو ماده مخصوصاً زماني كه تكرار ادرار وجود دارد، كم‌ مي‌شود. اين غذاها داراي كرم و منيزيم هستند: گندم‌سبوس‌دار، هلو، انجير، بادام، مارچوبه، تربچه، ليموي‌اماني، ليموي‌تازه، اسفناج، خيار، كاهو، نارگيل.
بيماران ديابتي، مستعد افزايش چربي‌خون هستند به همين دليل مصرف سير براي آنها مفيد است. همچنين استفاده از روغن‌هاي غير اشباع به جاي روغن‌هاي اشباع بسيار مهم است. اگر چربي‌هاي غير اشباع بيشتر مصرف شوند، اثر بيشتري دارد تا اينكه چربي‌ مصرف كم شود ولي همين مقدار كم، از چربي‌هاي اشباع باشد. به همين جهت از روغن‌هايي مثل روغن زيتون، روغن ماهي، روغن ذرت و روغن بادام استفاده كنيد، همچنين روغن‌هاي مايع را به جاي روغن‌هاي جامد به كار ببريد، روغن‌هاي حيواني را كمتر مصرف كنيد به همين جهت پيه و دنبة گوشت و پوست مرغ را جدا كنيد، البته مصرف روغن ماهي مفيد است. همچنين مصرف چربي موجود در شير، اشكالي ندارد.

بعضي از افراد ديابتي براي برطرف كردن ميل خود به شيريني از موادي مانند ساخارين، آسپارتان، سيكلامات و ... استفاده مي‌كنند. اين مواد بدون انرژي هستند و قندخون را بالا نمي‌برند. استفاده از اين مواد توصيه نمي‌شود، زيرا مصرف آنها ممكن است مشكلاتي ايجاد كند. هرچند كه براي بعضي از اين مواد هنوز ضرري مشخص نشده است، ولي مصرف آنها عاقلانه نيست، از طرفي ميل افراد ديابتي به مواد شيريني به اين دليل است كه سلول‌هاي بدن آنها نمي‌توانند قند مصرف كنند و گرسنة قند هستند، مسلم است كه اين مواد و حتي قند معمولي نمي‌توان وارد سلولهاي آنها شود و خوردن اين مواد فقط تا مدت كمي ميل آنها به شيريني را كاهش مي‌دهد.
بهترين راه انجام ورزش، رعايت رژيم غذايي متناسب و تزريق انسولين است تا ميل به شيريني كم شود.
بعضي مواد خاصيت دارويي دارند و به اين شكل به بيماران ديابتي كمك مي‌كنند. اين مواد مي‌توانند ديابت غير وابسته به انسولين را درمان كنند و ميزان نياز به انسولين، بيماران ديابتي وابسته به انسولين را كم كنند: كلم، كاهو، پيازخام، سير، شلغم، جوانه گندم، بادام، توت، لوبيا، جو، دارچين، مخمر آب جو، ريواس، ميخك، تخم‌شنبليله، قارچ، زردچوبه، برگ‌مو.
بعضي از گياهان را علاوه بر مصرف غذايي مي‌توانيد به صورت داروي گياهي نيز مصرف كنيد.
1) شنبليله
يك گرم تخم شنبليله يا 3 گرم گياه شنبليله را در يك ليوان آب دم كرده و ميل نماييد.

2) مريم گلي
20 گرم برگ گياه مريم گلي را در 4 ليوان آب دم كنيد و هر روز 3 بار و هربار نصف ليوان از آن را ميل كنيد.

3) قنطوريون صغير
يك قاشق مرباخوري سرصاف از اين گياه را در يك فنجان آب دم كرده و آنرا مصرف كنيد.

4) گياه صابوني (غاسول)
4 تا 6 گرم ريشة اين گياه را 2 ساعت در آب سرد بخيسانيد، سپس آنرا جوشانده و مصرف نماييد.

5) لوبيا
4 تا 6 قاشق غذاخوري پوست دانة لوبيا را به صورت ملايم بجوشانيد و آنرا مصرف نماييد.

6) برگ درخت گردو
3 تا 7 گرم برگ درخت گردو را به صورت دم كرده مصرف كنيد.

7) برگ اكاليپتوس
حدود 30 گرم برگ اكاليپتوس را در 3 ليوان آب دم كرده و آن را در 5 وعده، هر وعده نصف ليوان، مصرف كنيد.

8) دانه كتان (روغن برزك)
10 تا 20 گرم دانه كتاني را در يك ليتر آبجوش دم كرده و هر روز 3 نوبت و هر نوبت نصف ليوان از آنرا ميل كنيد. مي‌توانيد يك قاشق غذاخوري دانة كتان را در نصف ليوان آب‌سرد بخيسانيد و آنرا صبح ناشتا ميل نماييد.

9) علف هفت بند
12 تا 18 برگ يا گياه كامل همراه با ريشه را 4 ليوان آب بجوشانيد و هرروز 3 نوبت از آن را ميل كنيد.

10) سير
12 تا 18 گرم سير را در 4 ليوان آب جوشانده و هربار مقداري از آن را مصرف نماييد.

11) پياز
150 گرم پياز را در 4 ليوان آب جوشانده و آنرا به چند قسمت تقسيم كرده و هر روز ميل كنيد.

12) بابا آدم
حدود 50 گرم از ريشة اين گياه را در 4 ليوان آب بجوشانيد و 3 نوبت در روز، هربار نصف ليوان مصرف كنيد.

انتخاب رژيم غذايي

 

آلودگی هوا

بنام خدا

 از آلودگی هوا چه می دانیم؟
 

ساليانه 3 ميليون نفر در اثر آلودگي هوا جان خود را از دست مي دهند  كه 90 درصد آنان در كشورهاي توسعه يافته هستند . دربعضي كشورها تعداد افرادي كه در اثر همين عامل جان خود را از دست مي دهند بيشتر از قربانيان سوانح رانندگي است. اين مرگ و مير بطور خاص مربوط به آسم، برونشيت - تنگي نفس و حملات قلبي و آلرژي هاي مختلف تنفسي است .
تعريف آلودگي هوا
آلودگي هوا به وجود هر ماده اي در هوا كه ميتواند براي انسان يا محيط او مضر باشد اطلاق مي گردد. آلاينده ها ممكن است طبيعي و يا ساخته دست بشر باشند و ممكن است به اشكال مختلف ذرات جامد يا قطرات مايع يا گاز باشند كه بالغ بر 180 آلاينده مي باشند .
منابع انتشار آلاينده هاي هوا:
منابع آلوده كننده هوا به دو قسمت طبيعي و مصنوعي تقسيم بندي مي شود.
1- منابع طبيعي
- فعاليت هاي آتشفشانها و آتش سوزي جنگل ها
- گرد و غبار طبيعي
- دود و مونواكسيد كربن ناشي  از آتش سوزي ها
- گاز رادون ناشي از كاني هاي زمين
- درختان كاج كه تركيبات آلي را از خود متصاعد مي كنند.

2- منابع مصنوعي
وسايل نقليه موتوري مشكلي اساسي هستند كه دي اكسيد نيتروژن كه مهمترين آلوده كننده هوا است را توليد مي كنند .ساير منابع مصنوعي آلوده كننده هوا عبارتند  زغال سنگ سوزها ، صنايع مختلف آلودگيهاي ناشي از سوزاندن بقاياي كشاورزي و ...
آلاينده ها ي هوا :
تركيبات آلوده كننده هوا به دو قسمت گازها و ذرات جامد تقسيم مي شوند :
1- ذرات جامد :
ذرات كوچك و جامد براساس اندازه تقسيم مي شوند و عبارتند از: pm10  و pm2/5 . دسته اول  ذراتي كه داراي قطر كمتراز 10 ميكرومتر هستند و دسته دوم ذراتي كه  داراي قطر كمتر از 5/2 ميكرومتر هستند . ذرات با قطر كمتر از 5/2 ميكرومتر براي سلامتي زيانبارترند .
2- گازها :
شامل مونواكسيد كربن ، دي اكسيد نيتروژن ، دي اكسيد گوگرد ، هيدروكربن ها ، ازن و ...  مي باشند . 
آلودگي هوا در منازل :
دي اكسيد كربن يك گاز آلوده كننده هوا نيست  ولي همواره به عنوان يك عامل مهم در بررسي كيفيت هواي منازل مورد توجه قرار گرفته است و به عنوان شاخص كيفيت هوا لحاظ مي شود .  افراديكه در معرض اين هوا قرار مي گيرند ، دچار خستگي - عدم رضايت و عدم تمركز مي گردند . مواد و مصالح ساختماني مثل رنگ ها بخصوص رنگهاي با تركيبات سربي ، حشره كش ها و اسپري فرمالدئيـــد نيز مي توانند باعث آلودگي هوا در منازل گردد.

حفاظت با آلودگي هوا:
در روزهايي كه اخبار و راديو تلويزيون و روزنامه ها هوا را در شرايط  بحراني اعلام مي كنند اين خبر به شما كمك مي كند كه خود را  از آلودگي هوا محافظت كنيد . AQI  ( يا شاخص كيفيت هوا ) يك شاخص براي گزارش كيفيت هواي روزانه مي باشد . AQI با اندازه گيري آلاينده هايي چون  ازن ، منواكسيد كربن ، دي اكسيد گوگرد ودي اكسيد نيتروژن و گردوغبار ( ذرات معلق 10-Pm ) محاسبه مي شود .

وضعيت شاخص استاندارد آلودگي(PS.I) 
پاك 50-0 
سالم 100-50 
ناسالم 200-100 
بسيار ناسالم 300-200 
خطرناك 300  د 

در مواقع آلودگي هوا چه بايد كرد ؟
در روزهاي بحراني آلودگي هوا حتي الامكان از تردد در محدوده هاي مركزي و پر ترافيك شهر اجتناب كنيد . استفاده از وسايل حمل و نقل عمومي  در سفرهاي روزانه درون شهري خود را جايگزين خودروهاي  شخصي نمائيد . فعاليت يا بازي كودكان در محيطهاي باز را محدود نمائيد . و افراد مسن يا افراد با بيماريهاي قلبي ، ريوي نظير آسم ، برونشيت مزمن و نارسائي قلبي از خروج از خانه اجتناب نمايند .

آلاینده ها


انواع زيادي از آلاينده هاي هوا سپهر و وجود دارد كه بخش انساني آلودگي هوا در اين شهر فراوان تر از همه بوده كه به شديدترين مشكلات آلودگي و بهداشتي منجر مي شود

رشد سريع جمعيت انساني زيربناي همه مشكلات زيست محيطي است. مشكلات محيط زيست را نمي توان حل كرد مگر آنكه مشكل جمعيت انساني حل شود و براي اين كار بايد ياد بگيريم كه تعداد كل افراد را روي زمين به رقمي محدود كنيم كه محيط زيست قادر به تامين آن باشد. شهري مثل تهران از اين قاعده مستثني نيست. در واقع بايد در اين شهر بين فعاليت هاي صنعتي و تجاري و كيفيت محيط زيست شهري هماهنگي به وجود آورد. در واقع تصميم گيري در مورد مسايل محيط زيست در ارتباط با جامعه، سياست، اقتصاد، فرهنگ، ارزش ها و اطلاعات علمي است. امروزه يكي از مسايل مطرح در تهران آلودگي هواست.
هوا سپهر همواره براي گازها يا مواد زايد معلق يك چال (محل انباشت يا ذخيره) بوده است، هرجا كه مقدار ضايعات وارد شده به هوا سپهر از قابليت آن در پراكنده كردن و فروپاشي ضايعات فزوني بگيرد مشكل بروز مي كند. از زماني كه بشر از آتش بهره جسته هوا سپهر به عنوان چال دفع ضايعات به كار گرفته مي شده است. آلودگي هوا بر بسياري از جنبه هاي محيط ما اثر مي گذارد. تاثير ناگوار بر منابع و مناظر، پوشش گياهي خاك، كيفيت آب، ساختمان هاي طبيعي و مصنوعي و سلامت انسان ها از جمله آنهاست. مسئله مهم ديگر كه در اين شهر بزرگ با آن روبه رو هستيم، آلاينده هاي هوا بر منابع ديداري نيز تاثير نامطلوب دارد. زيرا هوا سپهر را بد رنگ و ميدان ديد را محدود مي كند و شفافيت آن را تا به آن حد از بين مي برد كه تضاد قسمت هاي مختلف اشياي دور كاهش مي يابد. در هواي آلوده مناطق دور را نمي توان ديد و آنچه ديده مي شود از نظر رنگ،تضاد (كنتراست) چنداني ندارد. در گذشته آلودگي در سطح اين شهر محدود بود اما امروزه به بسياري از فضاهاي باز هم كشيده شده است. آلاينده هاي هوا به راه هاي مختلفي بر سلامت انسان اثر مي گذارند، تاثير آنها بر فرد بستگي به دوز يا تراكم تماس و ساير عوامل از جمله حساسيت افراد دارد. مردمي كه در اين شهر از بيماري هاي تنفسي رنج مي برند به احتمال بسيار تحت تاثير آلاينده هاي هوا قرار دارند. افراد سالم معمولاً در مدت كوتاهي به آلودگي هوا عادت مي كنند در عين حال اين هوا ممكن است يك مشكل بهداشتي جدي باشد.
آلاينده هاي هوا با انباشت در منابع خاك اين منطقه (تهران) موجب تباهي و فروافت كيفيت آن شده اند.
انواع زيادي از آلاينده هاي هوا سپهر وجود دارد كه بخش انساني آلودگي هوا در اين شهر فراوان تر از همه بوده كه به شديدترين مشكلات آلودگي و بهداشتي منجر مي شود. در واقع در اين شهر بزرگ شرايط جوي و اقليمي در تركيب با تراكم شديد جمعيت و صنايع، مشكلات آلودگي هوا را به وجود مي آورد. شرايط آب و هوا معين مي كند كه آيا آلودگي هوا يك دردسر عادي است يا اينكه يك مشكل عمده بهداشتي. آثار اصلي آلودگي هوا به صورت آسيب به گياهان سبز و وخامت بيماري هاي مزمن در انسان است. قسمت عمده اين تاثير در نتيجه تماس طولاني با تراكم هاي نسبتاً كم اين مواد سمي پيش مي آيد. در شهرهاي كشورهاي در حال توسعه مثل تهران علي رغم كوشش هاي زياد در بهبود وضعيت آلودگي وضع بدتر خواهد شد زيرا جمعيت و عوامل اقتصادي احتمالاً بر بهبود آلودگي هوا خواهد چربيد، اما احتمال دارد كه كيفيت هواي نواحي بزرگ شهري در كشورهاي پيشرفته و مرفه طي سال هاي آينده بهتر شود. يك طرح جديد چند جانبه بهبود كيفيت هوا كه تمامي ناحيه شهر را در برمي گيرد، از جنبه هاي زير تشكيل شده است:
۱- راهبردهاي تقليل دهنده مصرف اتومبيل و همچنين كاستن از شمار آنها.
۲- مهار دقيق تر و جدي تر انتشار آلودگي از اتومبيل ها.
۳- الزام به استفاده از تعداد معيني اتومبيل كه ميزان آلودگي آنها صفر باشد (اتومبيل برقي).
۴- ملزم كردن مسئولان توليد بنزين به تجديد فرمول آن به نحوي كه تميزتر بسوزد.
۵- بهبود حمل و نقل عمومي و ترغيب مردم به استفاده از آن.
۶- همپيمايي اجباري.
۷- نظارت بيشتر بر آن دسته از فعاليت هاي صنعتي و خانگي كه معلوم شده به آلودگي هوا مي افزايند.
البته با توجه به راه حل هاي بالا مسئله اي كه در كشورهاي در حال توسعه آن هم به خصوص در كشورهاي كم توسعه با جمعيت در حال رشد هم امروز و هم درآينده نسبت به آلودگي هوا مطرح است،اينها منابع مالي لازم براي مبارزه با آلودگي هوا را ندارند زيرا توجه آنها بيشتر به تامين بقا، مسكن و غذاي جمعيت رو به رشد خويش است. مسئله ديگري كه وجود دارد باران اسيدي است كه به دو نوع بارش تر (باران، برف، مه) و خشك (ذرات معلق) گفته مي شود كه بر اثر احتراق سوخت هاي فسيلي به صورت انتشار دي اكسيد گوگرد(SO2) و اكسيدهاي ازت (NO2) در پايين باد منطقه اي كه در آن توليد شده،مي بارد. مشكل باران اسيدي در دهه هاي اخير توجه بسياري را به خود جلب كرده و امروزه به عنوان يك مشكل زيست محيطي جهاني شناخته مي شود. امروزه باران اسيدي همه كشورهاي صنعتي را تحت تاثير قرار مي دهد و بالاخره آن دسته از كشورهاي در حال توسعه كه انتظار مي رود در آينده شديداً متكي به زغال سنگ باشند (مثل چين) نيز بامشكل جدي باران اسيدي روبه رو خواهند شد. در اين شهر بزرگ منطقي ترين برنامه ريزي نظارت در مورد كانون هاي ثابت و متحرك آلاينده ها آن است كه آنها را قبل از ورود به هوا سپهر كاهش داده، جمع آوري كنيم و به دام اندازيم. كاهش آلودگي هوا نيازمند در پيش گرفتن برنامه هايي است كه براي هر منبع و نوع خاص آلاينده طرح شده باشد. بهترين شيوه مهار آلاينده هايي نظير منوكسيدكربن، اكسيدهاي ازت و هيدروكربن ها در محيط تهران، در پيش گرفتن اقدامات مهاركننده در مورد اتومبيل هاست. مهار اين مواد، ازن لايه هاي پايين هوا سپهر را كه در واكنش با اكسيدهاي ازت و هيدروكربن ها و در حضور نور خورشيد تشكيل مي شود، مهار مي كند.
براي مهار اكسيدهاي ازت خروجي اتومبيل ها مي توان گاز خروجي را باز چرخش كرد و با استفاده از آن مخلوط هوا به سوخت مصرفي را رقيق كرد. اين رقيق سازي دماي احتراق را پايين مي آورد و تراكم اكسيژن را در مخلوط سوخت كم مي كند، يعني سوخت را غني تر مي كند، در نتيجه مقدار توليد اكسيدهاي ازت پايين مي آيد. متاسفانه همين فرايند انتشار هيدروكربن را افزايش مي دهد زيرا انتشار آن در سوخت هاي غني (نسبت كم هوا به سوخت) بيشتر است.
در نهايت سؤالي كه مطرح است، به هزينه هاي كنترل، در تهران بزرگ براي رفع آلودگي هوا برمي گردد. در واقع موضوع سود و زيان مهار كردن آلودگي هوا مبحثي پرجنجال است، گفته مي شود كه سيستم استانداردهاي موجود كيفيت هوا، كارآمد و منصفانه نيست زيرا در مورد كانون هاي جديد آلودگي خشن تر و جدي تر از كانون هاي موجود برخورد مي كند.
چگونه مي توان سود و زيان واقعي مهار يا كاهش آلودگي را معين كرد؟
براي اين پرسش پاسخ آساني وجود ندارد، اما علي رغم ناتواني در تعيين سود و زيان مربوط باز هم كاستن از آلودگي هوا تا سطح پايين تر از يك استاندارد معين در خور ارزش است

                  اوزون چیست؟

اوزون گازي است كه از 3 اتم اكسيژن تشكيل شده است.
اين گاز در فاصله 15 تا 40 كيلومتري سطح زمين لايه اي فيلتر مانند تشكيل مي دهد كه از ورود اشعه خطرناك ماوراي بنفش به درون جو زمين جلوگيري مي كند. ضخامت اين لايه در صورت فشرده شدن فقط 2 تا 3 ميلي متر است كه بر فراز استوا ضخيم تر از قطبين زمين است. گازهاي مخرب لايه ازن عمدتا از صنايع برودتي و سرد كننده ها، صنايع ابر و اسفنج سازي، بخش دفع آفات كشاورزي، سيستم هاي تهويه مطبوع، كپسول هاي اطفاي حريق و حلال اسپري هاي پاك كننده قطعات الكترونيكي متصاعد مي شوند و تا ارتفاع 40 كيلومتري صعود مي كنند. طول عمر ماندگاري گازهاي مخرب لايه ازن از 50 تا 150 سال است و تا حذف كامل اين گازها كه قبلا وارد جو شده اند حداقل نيم قرن لازم است. ايجاد حفره در لايه ازن باعث خطرات زيست محيطي و انساني بسياري مي شود و حيات بدون اين لايه روي كره زمين از بين خواهد رفت. براي آشنايي بيشتر با نقش حياتي لايه ازن و مشكلاتي كه تحت تاثير فعاليت هاي بشر براي آن به وجود آمده است. خبرنگار ما با »فريدون رستمي« مدير دفتر حفاظت از لايه ازن سازمان محيط زيست، گفتگويي انجام داده است كه در پي مي آيد.

لايه ازن چيست؟ چگونه تشكيل شده است و چه كاري انجام مي دهد؟

اوزون يا O3، گاز آبي كمرنگي است كه هر ملكول آن از 3 اتم اكسيژن تشكيل شده است. بيشترين مقدار ازن و اتمسفر زمين در منطقه اي به نام استراتوسفر وجود دارد. لايه ازن كه در ارتفاع 15 تا 20 كيلومتري بالاي سطح زمين تشكيل شده است، اشعه خطرناك ماوراي بنفش (UV) را جذب و از رسيدن آن به سطح زمين جلوگيري مي كند به همين دليل وجود اين لايه براي ادامه حيات بر روي كره زمين ضروري است. ازن جو پايين چيست و چگونه به وجود مي آيد¬ ازن سطحي يا جو پايين در اثر تركيبات حاصل از سوخت هاي فسيلي، همچون اكسيدهاي نيتروژن و هيدروكربورهاي نسوخته اي به وجود مي آيد كه در مجاورت تشعشعات UV خورشيد قرار گرفته اند. ازن سطحي در لايه توپوسفر در سطح زمين به وجود مي آيد كه يكي از عوامل آلوده كننده هواست و سبب ايجاد مه، دود فتوشيميايي و نهايتا بيماري هاي تنفسي مي شود. گازهاي آلوده كننده هوا چه تاثيري بر لايه ازن دارند¬ برخي از اين گازها كه شامل CFCها، هالون ها، متيل برومايد و... مي باشند، پس از رسيدن به لايه ازن به علت داشتن ملكول هاي هالوژن باعث تخريب ملكول هاي ازن و تحليل رفتن اين لايه مي شوند. اما ساير مواد آلاينده هوا نظير اكثر هيدروكربورهاي حاصل از سوخت هاي فسيلي كه از دود اتومبيل و كارخانجات به وجود مي آيند پس از رسيدن به لايه ازن در مجاورت اشعه UV به عنوان سرعت دهنده واكنش تخريب ازن عمل مي كنند.

علت ايجاد حفره در اين لايه چيست؟

در اوايل دهه 1970 براي اولين بار محققان دريافتند كه لايه ازن در حال تخريب است. در ابتدا تصور مي شد كه عامل اصلي تخريب، اكسيدهاي نيتروژن حاصل از پرواز هواپيماهاي مافوق صوت در استراتوسفر است تا اين كه در سال 1974 اعلام شد بعضي مواد شيميايي ساخت بشر با نام كلروفلوئوروكربن ها (CFCها) به لايه ازن صدمه وارد مي كنند. فرآيند تخريب بدين شكل رخ مي دهد كه پرتو خورشيد باعث شكسته شدن بسياري از گازهاي حاوي كلروبرم و توليد راديكال هاي آن ها در استراتوسفر مي شود. راديكال ها يك رشته واكنش هاي زنجيره اي تخريب كننده را تشديد مي كنند و باعث شكسته شدن گازهاي موجود در اتمسفر از جمله ازن مي شوند.

مواد شيميايي تخريب كننده لايه ازن كدامند؟

 مهم ترين اين مواد (كلروفلوئوروكربن ها) CFCها هستند. تركيبات مشابهي كه به طور كامل هالوژنه نيستند و در تركيب آن ها هيدروژن هم وجود دارد مانند هيدرو كلروفلوئوروكربن ها (HCFCها)، اثر تخريبي كمتري نسبت به CFCها و هالون ها بر لايه ازن دارند زيرا هيدروژن باعث كاهش زمان حضور آن ها در اتمسفر مي شود. هالون ها كه در كپسول هاي آتش نشاني براي اطفاي حريق به كار مي روند هيدروكربن هاي هالوژنه هستند كه به جاي يك ياچند اتم هيدروژن، اتم هاي برم، كلروفلوئور دارند و قدرت تخريب لايه ازن آنها بسيار بالاست. كلروفلوئوروكربن ها (CFCها) بسيار پايدار، غير قابل اشتعال و غير سمي هستند و كار كردن با آنها آسيبي به انسان وارد نمي سازد. بنابراين از ديدگاه صنعتي، موادي ايده آل محسوب مي شوند در حالي كه پايداري آنها باعث دوام در اتمسفر و انتقال به استراتوسفر و در نهايت تخريب لايه ازن مي شود. چرا با اين كه در نيمكره شمالي خشكي ها بيشتر هستند و در نتيجه آلودگي هاي صنعتي نيز بيشتر وجود دارد ولي در بخش قطب جنوب لايه ازن، حفره ايجاد شده است

 دانشمندان دلايلي را براي آسيب پذيري بيشتر لايه ازن در قطب جنوب برشمرده اند. يكي از دلايل، حلقه قطبي، است كه فريون هاي رها شده در اثر فعاليت هاي صنعتي را جذب مي كند، ديگر اين كه به دليل هواي فوق العاده سرد و يخبندان شب در قطب جنوب، ابرهايي با كريستال هاي كوچك يخ در بالاترين لايه استراتوسفر ايجاد مي شود. اين كريستال ها نقش كاتاليست يا تسريع كننده واكنش را بازي مي كند و سبب مي شود تركيبات حاوي مواد مخرب لايه ازن در داخل ابرها شكسته و تبديل به كلرين فعال شود و زماني كه خورشيد پس از يك شب طولاني مي تابد، تابش پرتو و وجود منواكسيد كلر باعث تخريب ازن مي شود. عامل ديگري كه باعث شدت تخريب لايه ازن در قطب جنوب مي شود حركت و چرخش بادهاي قطبي بدون وجود هيچ مانعي در سراسر اين زمين پهناور و يخ زده مي باشد در حالي كه اين عامل در قطب شمال به دليل بالاتر بودن دما و تشكيل كمتر ابرهاي يخي، بسيار ضعيف است. كاهش و تخريب ازن در عرض هاي جغرافيايي متوسط يعني بالاي اروپا، آسيا و آمريكا بسيار سريع تر از حد پيش بيني شده است.

آيا حفره هاي لايه ازن قابل ترميم است؟

اگر كشورهاي عضو كنوانسيون وين و پروتكل مونترال به تعهدات خود عمل كنند و مصرف مواد مخرب لايه ازن را طبق برنامه زمان بندي شده حذف كنند. چرخه طبيعي تشكيل ازن به حالت طبيعي خود بر مي گردد و حفرات لايه ازن ترميم مي شود، البته در شرايط مناسب و مساعد دست كم 50 سال طول مي كشد تا اين حفره ها ترميم شوند. تخريب لايه ازن و ايجاد حفره در آن، چه تاثيري بر افزايش برخي بيماري ها دارد¬ اين لايه به عنوان سپر محافظ گياهان، حيوانات و انسان ها در برابر تابش پرتو ماوراي بنفش خورشيد عمل مي كند و از برخورد طول موج هاي كشنده آن به زمين جلوگيري مي كند، اگر اين تشعشعات توسط ازن جذب نشود و يا از حفرات ايجاد شده عبور كند، باعث آفتاب سوختگي، سرطان پوست و آب مرواريد مي شود و مي تواند با تضعيف سيستم ايمني بدن انسان، مقاومت آن را در برابر بيماري ها كاهش دهد و يا با تغيير DNA، باعث بروز سرطان پوست شود. علاوه بر اين، پرتو ماوراي بنفش مي تواند باعث كندي رشد گياهان و صدمه به ساختار ژنتيكي موجودات زنده شود و در مزارع برنج با از بين بردن باكتري هاي تثبيت كننده نيتروژن باعث كاهش محصول شود. پرتو فرابنفش A توسط لايه ازن جذب نمي شود و در نتيجه به طور عمقي وارد پوست بدن و ايجاد پيري زودرس مي شود. پرتو ماوراي بنفش B، خطرناك ترين نوع اين پرتوها مي باشد كه تا حد زيادي در اعماق آب نفوذ مي كند و بنابراين مي تواند فينوپلانكتون ها و سخت پوستان شناور در سطح درياها را نابود كند. اين موجودات اجزاي اوليه زنجيره غذايي درياها را تشكيل مي دهند و به طور عمده در آب هاي قطب جنوب زندگي مي كنند. با نابودي اين موجودات كه غذاي اصلي ماهي هاي بزرگ تر هستند، نه تنها زنجيزه غذايي درياها گسسته مي شود بلكه انسان نيز به عنوان مصرف كننده نهايي، با كمبود غذاهاي دريايي مواجه مي شود. مطالعات نشان داده است 25 درصد كاهش و تخريب لايه ازن، باعث نابودي 10 درصد آبزيان طبقه فوقاني دريا و 25 درصد آبزيان سطحي خواهد شد. بالا رفتن ميزان جذب اشعه UV از طريق ازدياد سلول هاي رنگي در گياهان و جانوران هم نمي تواند از اين نابودي جلوگيري كند.

در اين راستا، كشورهاي صنعتي و نيمه صنعتي چه برنامه هايي دارند؟

¬ در حال حاضر اكثر كشورهاي صنعتي و نيمه صنعتي، ازمتعهدان كنوانسيون وين و پروتكل مونترال مي باشند. طبق پروتكل مونترال، كشورهاي توسعه يافته تعهد كرده اند كه به توليد مصرف مواد مخرب لايه ازن (CFCها، هالون ها و تتراكلريد كربن) در سال 2000 خاتمه دهند و كشورهاي در حال توسعه را از نظر مالي و تكنيكي حمايت كنند. همچنين طبق اين پروتكل مقرر شده است، كشورهاي در حال توسعه نيز با 10 سال تاخير يعني در سال 2010 به مصرف مواد مذكور خاتمه دهند.

آيا ايران هم به اين كنوانسيون و پروتكل پيوسته است؟

ايران در سال 1369 به كنوانسيون وين و پروتكل مونترال مركزي ملحق شد. دفتر حفاظت لايه ازن در سال 1372 با همكاري سازمان حفاظت محيط زيست برنامه عمران سازمان ملل متحد تشكيل شد و به طور رسمي كار خود را از سال 1373 آغاز كرد. كنوانسيون وين در سال 1985 براي حفاظت از لايه ازن توسط سازمان ملل متحد و ديگر كشورها تدوين شد و در سال 1987 پروتكل مونترال توسط 46 كشور پذيرفته شد.

مركز شما به عنوان دفتر حفاظت لايه ازن تاكنون چه كارهايي انجام داده است؟

ما كارهاي بسيار زيادي در اين راستا انجام داده ايم به طوري كه عمده مواد مخرب لايه ازن از سال 1377 در ديگر كشورها توليد و مصرف نمي شود به عنوان مثال 175 واحد يخچال سازي مجهز به فناوري سازگار با لايه ازن موسوم به »134 R« شده است در صورتي كه قبلا از R12 (مخرب لايه ازن) استفاده مي شد. 40 واحد اسفنج سازي موظف به جايگزين كردن موادي سازگار با لايه ازن و 400 واحد تعميرگاه كولر خودرو و يخچال نيز مجهز به امكانات و تجهيزات سازگار با لايه ازن شده اند. در بخش كشاورزي، متيل برومايد حذف شده است. اين ماده مخرب لايه ازن بود و براي ضد عفوني كردن خاك و محصولات كشاورزي استفاده مي شد. آگاهي رساني از طريق ايجاد كارگاه هاي آموزشي نيز از ديگر كارهاي دفتر حفاظت لايه ازن بوده است. اگر پرتوهاي ماوراي بنفش خورشيد توسط لايه ازن جذب نشود و يا از حفره هاي ايجاد شده عبور كند، باعث بروز بيماري هايي همچون سرطان پوست، آب مرواريد و آفتاب سوختگي مي شود در صورت حذف مواد مخرب لايه ازن و پايبندي كشورها به تعهدات خود، دست كم نيم قرن طول مي كشد تا حفره هاي لايه ازن ترميم شود

لايه اوزون در قسمت شمالي زمين در سال 1980 بين 15تا20 درصد كاهش پيدا كرده است. براي رفع اين مشكل جمعي ازبهترين متخصصان زمين شناسي هر سال براي تحقيق وجستجو دور يكديگر جمع مي شوند .در سال 1992 پروكتيل مونترئال درباره’ لايه اوزون مطالعه و تحقيقي داشت كه فهميد بزرگ شدن سوراخ لايه اوزون بستگي به آلودگي هوا و توليد مواد سمّي دارد.در همان سال سازمان ملل متحد و حفاظت از محيط زيست برنامه اي را طرّاحي كرد كه اين برنامه جهت محافظت و حمايت از محيط زيست و مخصوصا لايه اوزون به نام برنامهUNEPطراحي كرد كه اين برنامه جهت جلوگيري از توليد مواد سمّي و مواد شيميايي آلوده كننده،است.مولكولهاي اكسيژن(O2) به اكسيژن اتميك (O) تبديل مي –شوند .اكسيژن اتميك به سرعت با مو لكولهاي بيشتري تركيب شده و به شكل اوزون مي شود .ان پوشش حرارتي كه در سطح بالا رشد كرده و سلامتي لايه اوزون را به خطر انداخته است و اين مورد باعث شده است كه اگر استراتوسفر نباشد ما نتوانيم بدون آن زنده بمانيم . بالاي استراتوسفر مقداري از آلودگي مضّر اشعه مادون بنفش را و همچنين تشعشعاتي از خورشيد (امواج بين 320 تا 240) را كه باعث مي شود لايه اوزون آسيب ببيند و همچنين جان گياهان به خطر بيفتد را جذب ميكند.اشعه مادون بنفش با تابيدن نور مولكولهاي اوزون را ميشكافد ولي اوزون مي تواند تغيير شكل بدهد و عكس العمل زير ازآن حاصل ميشود:

O+ O2 :مادون قرمز +O3

O2+O:O3

همچنين اوزون در اثر عكس العمل زير نابود ميشود :

O3+O:O2+O2

عكس العمل دوم با افزايش پيدا كردن ارتفاع آهسته انجام مي شود امّا عكس العمل سوم سريعتر انجام مي شود. دربين همكاري عكس العمل ها تمركز اوزون درحال تعا دل است. دربالاي اتمسفر اكسيژن اتميك هنگا مي كه اشعه مادون بنفش در سطح بالايي است، پيدا مي شود. در اثر حركت استراتوسفر هواي متراكم تري بدست مي آيد وجذب اشعه ي مادون بنفش افزايش مي يابد و سطح اوزون به حد اكثر و تخمينا" km20مي رسد.همراه با تئوري كمپمن يك مشكل نيز وجود داشت كه اين مشكل در سال 1960 تشخيص داده شد وحقيقت اين بود كه اوزون به وسيله عكس العمل 4 آهسته حركت مي كرد و ديده نمي شود.

گرم شدن زمين ترميم حفره اوزون را به تعويق مي اندازد

دانشمندان هشدار داده اند :پديده گرم شدن زمين مي تواند تلاشها براي ترميم حفره اوزون را كه قرار بود تا سال 2050 انجام گيرد،حدود30سال به تعويق اندازد .اين مو ضوع به رقم پيشرفتهايي است كه باي از رده خارج كردن مواد شيميايي مخرّب اوزون انجام شده است.
طبق گزارشي كاهش فراواني در مصرف گازهاي ساخته دست انسان بنام ((كلروفلورو كربن)) پديد آمده است .اينها گازهايي هستندكه لايه محافظ زمين را مي خورند .دانشمندان گفتند:اگر كشورها مصمم به دنبال نمودن اين روند باشند ،((حفره داخل لايه اوزون به آغاز به جمع شدن و كوچك شدن خواهد نمودتا اينكه ظرف 50 سال ترميم خواهد شد . )) اين جمع بندي و نتيجه گيري توسط ((مجمع بررسي فرايند هاي استراتوسفر و نقش آن در آب و هوا )) SPARC)) به عمل آمد .اين مجمع از صد ها كارشناس اقليمي كه دسامبر سال 1999در آرژانتين گرد هم آمدندو در سايه توجهات سازمان هواشناسي جهاني تشكيل جلسه دادند،شكل گرفته است.

اين دانشمندان هشدار دادند: حتّي اگر كاهش مصرف گازهايCFC برآورده شود،پديده گرم شدن زمين_كه نتيجه تولييد گازهاي گلخانه اي با وجود كربن به عنوان عنصر اصلي آن است و از سوختهاي سنگواره اي بدست مي آيد _ميتواند محلت ترميم حفره اوزون را چند دهه به تعويق اندازد.به عنوان يك تناقض ، گرم شدن زمين ،جو را در نزديكي سطح زمين حرارت ميدهد اما لايه پاييني ((استراتوسفر )) يعني جايي را كه اوزون قرار دارد همچنان سرد نگه ميدارد . اين دماهاي پايين به ويژه درزمستان مسبب جمع شدن ابرهاي استراتوسفر در نواحي قطبي ميشود . اين پديده آغازگر واكنشهاي نابود كننده اوزون توسط مولكولهاي كلري استكه توسط كلروفلورو كربن ها آزاد ميشوند. پيش بيني هاي داير بر اين كه حفره اوزون كه بالاي قطب جنوب قرار دارد، به زودي كوچك خواهد شد با آخرين اطلا عات مغايرت دارد كه نشان ميدهد كه اين حفره درحال گسترش است وبه طور بي سابقه اي در چند سال اخير بزرگ شده است.

تاريخچه سوراخ شدن لايه اوزون :

جريان تاسف بار سوراخ شدن لايه اوزون در لايه زير استرا توسفر در بالاي منطقه انتاركتيكا اولين بار در دهه هفتاد (1970 تا 1979)توسط يك گروه تحقيقاتي به نام BAS كشف شد .اين گروه در مورد اتمسفر بالاي منطقه انتاركتيكا از يك ايستگاه تحقيقاتي كه بسيار شبيه اين عكس ميباشد مشاهده مي گردند.

*اطلاعات ايستگاه تحقيقاتي هالي

*ايستگاه تحقيقاتي BAS فالكر اولين بار در حالي تحقيقات را انجام داد كه اندازه گيري اوليه در سال1985براي اولين بار سوراخ شدن لايه اوزون آنچنان نگران كننده بود كه دانشمندان تصور ميكردند كه دستگاهاي اندازه گيري خراب است .آنها دستگاه هاي ديگري جانشين آن دستگاه ها كردند تا آنكه نتايج بدست آمده اندازه گيري هاي اوليه را تاييد كرد .چندماه بعد كه سوراخ شدن لايه اوزون قابل مشاهده بود،(پس از مشاهده سوراخ شدن لايه اوزون تحقيقات قبلي تاييد شد)از طرف ديگر اطلاعات ماهواره TOMS سوراخ شدن لايه اوزون را نشان نمي داد ،بدين دليل كه نرم افزارهايي كه اطلاعاتي در مورد لايه اوزون ميداد به صورتي برنامه ريزي شده بود كه لا يه اوزون در منطقه كوچكي موردبررسي قرار مي گرفت .بررسي هاي بعدي ، اطلاعات بدست آمد هنگامي كه نتايج گروه BASمنتشر نشد،مورد تاييد قرار گرفت و بيانگر اين مطلب بود كه سوراخ شدن لايه اوزون به طور سريع ودر مقياس بزرگي بر بالاي منطقه انتاركتيكا انجام مي شود.

اوزون لايه اي را در استراتوسفر تشكيل ميدهد كه منطقه استوا باريكتر و در دو قطب پهن تر است .ميزان اوزون در بالاي سطح كره زمين به وسيله مقياسي به نام DU ((Dobson units))اندازه گيري ميشود كه اين ميزان در منطقه استوايي در حدود 260DUاست و به ميزان بيشتري در جاهاي ديگر است . اين در حالي است تغييرات فصلي بسيار وسيعي اتفاق ميافتد واين در حالي شكل مي گيرد و اشعه ماوراي بنفش در لايه استراتوسفر نفوذ ميكند يا آن را مي شكافد. لايه ي اوزون

آيا مي دانيد كه پرتوي فرابنفش موجب سرطان، به وجود آمدن لكه روي پوست، تخريب پيوند هاي كووالانسي و در نهايت مرگ مي شود؟

آيا مي دانيد كه خورشيد اين پرتوي خطرناك را همواره به زمين مي تاباند؟

اگر مي خواهيد جواب اين سوالات را بدانبد و همچنين بدانيد كه با وجود اين پرتوي خطرناك چرا مردم نمي ميرند يا حتي آسيبي به پوست آن ها وارد نمي شود، ما را تا ادامه ي اين بحث همراهي كنيد:

درست است كه پرتوي فرابنفش در حد زياد آن بسيار خطرناك است، به گونه اي كه ممكن است منجر به مرگ موجودات شود اما اين پرتو براي ساخت ويتامين دي در بدن موجودات زنده نقشي بسيار مهم و حياتي ايفا مي كند. نگران نباشيد چون علم مطلق خالق اين جهان به فكر موجودات بوده و خواهد بود، زمين در برابر اين پرتوي خطرناك از محافظى بنام لايه اوزون استفاده مي كند  كه از ورود اين پرتوهاى خطرناك به سطح زمين جلوگيرى مى كند از 100% پرتوي فرابنفشي كه قصد عبور از لايه ي اوزون را دارد تنها 1% آن براي توليد ويتامين دي در بدن موجودات زنده ي روي اين كره عبور مي كند و 99% آن به دام مولكول هاي اوزون مي افتد .

·        اوزون چيست؟ * اوزون مولكولي سه اتمي است كه از اتصال سه اتم اكسيژن به وجود آمده است.

به طور كلي هواكره ي زمين به 4 بخش  تقسيم مي گردد كه عبارت اند از:

1-     تروپوسفر

2-       استراتوسفر

3-       مزوسفر

4-      ترموسفر

 

تروپوسفر همان بخشي است كه ما در آن بدون وجود هيچ پرتوي خطرناكي زندگي مي كنيم.

استراتوسفر آن بخش از هواكره است كه لايه ي  اوزون را در خود جاي داده است.

در واقع لايه ي اوزون ناحيه اي از استراتوسفر است كه مولكول اوزون در آن جا بيشترين غلظت را دارد.

مزوسفر و ترموسفر هم دو لايه ي پاياني جو زمين هستند.


مولكول اوزون (o3)از يك مولكول اكسيژن و يك اتم اكسيژن كه ناپايدار و واكنش پذير مى باشد، تشكيل شده است . پيوند ميان مولكول اكسيژن و اتم اكسيژن در مولكول اوزون بسيار ضعيف مى باشد و ممكن است با كوچكترين برخورد از هم جدا و يا با دريافت كوچكترين انرژى به حالت اوليه خود برگردند .در شب ها به دليل عدم دسترسى به انرژى تابشى خورشيد، ضخامت لايه اوزون كمتر از ضخامت آن در روز ها مى باشد.

 هنگامى كه پرتوهاى فوق بنفش به مولكول ها اوزون برخورد مى كنند، پرتو هاى فوق بنفش مقدار زيادى از انرژى خود را از دست مى دهند و به پرتو هاى فرو سرخ تبديل مى شوند ، و همچنين بر اثر اين برخورد ، مولكول اوزون به مولكول اكسيژن واتم اكسيژن تبديل مى شود و با تابش مجدد نور خورشيد ، مولكول اوزون دوباره پديدار مى شود.كه در رابطه هاي زير مشخص شده اند:

 + O3 ª44  O2 + Oرتوي فرابنفش

  پرتو ي فروسرخ +O2+O  44 O3

مولكول هاى اوزون هرچند كه براى ما مفيد هستند اما وجود آن ها در لايه تروپوسفر (لايه اى كه ما در آن زندگى مى كنيم) بسيار خطرناك مى باشند.
نيتروژن هاى پراكسيد خارج شده از اگزوز موتورهاى ديزلى بر اثر تابش نور خورشيد (عمل فتو شيميايى) با مولكول هاى اكسيژن واكنش مى دهند و مولكول هاى اوزون را پديدار مى كنند . چون در مولكول هاى اوزون اتم هاى اكسيژن فعال (راديكالى) وجود دارد ، تنفس آن ،موجب اختلال در دستگاه تنفسى مى شود .

حفره اوزون* تا سال 1980ميلادى از سوراخى لايه اوزون خبرى نبود ؛ اما در سال 1985م ، دانشمندان از نازك شدن لايه اوزون در قطب جنوب خبر دادند. در آن زمان با تحقيقات انجام شده علت نابودى مولكول هاى اوزون را ،گاز هاى cfc كلروفلوئور و كربن مى دانستند. گاز هاى cfc بعنوان گاز هاى خنك كننده در يخچال ها ،كولرها و همچنين در مواد پلاستيكى مورد استفاده قرار مى گيرند . در cfc ها اتم هاى كلر ناپايدار و واكنش پذير مى باشند و هنگامى كه گاز هاى cfc به لايه هاى بالا مى روند ، در لايه هاى بالا بر اثر برخورد با نور خورشيد ،گاز هاى كلر آزاد مى شوند. اتم هاى كلر در لايه استراتوسفر با مولكول هاى اوزون واكنش مى دهند. هر اتم كلر به تنهايى مى تواند 100.000 مولكول اوزون را از بين ببرد . به همين دليل در گستره جهانى ،در سازمان ملل متحد ،در معاهده اى بنام معاهده مونترال كشورها متعهد شدند كه از توليد و فروش گاز هاى cfc خوددارى كنند ،و همچنين به كشور هاى فقير اين امكان را بدهند كه بجاى استفاده از گاز هاى cfc  از گاز هاى خنك كننده ديگرى  در يخچال هايشان استفاده كنند

.امیدوارم در پناه لایه ی اوزون همواره پیروز و سربلند باشید.

سوالات فصل اول

ردیف

                                                            بسمه تعالی

 

نام ونام خانوادگی  :                                       آز مون علوم تجربی                      پایه دوم      آذر ماه 87

بارم

 

 

   1-

 

 

 

   2-

 

 

 

   3-  

 

 

 

   4-

 

 

 

   5-

 

 

 

   6-

 

 

 

   7-

 

 

 

   8-

 

 

 

    9-

 

 

 

    

 

10-

 

 

 

  11-

 

 

 

   12-

 

 

 

   13-

 

 

 

 

   14-

 

 

 

   15-

 

 

 

    16-

 

 

 

   17-

 

 

 

 

 

    18-

 

 

 

 

  19-

 

 

 

 20-

 

 

 

 

  21-

 

 

 

 

   22-

 

 

 

 

   23-

 

 

 

  24-

 

 

 

 

 

 

25-

 

 

 

 26-

 

 

 

  27- 

 

 

 

 28-

 

 

 

  29-

 

 

 

 30-

پا سخ صحیح را با علا مت ( x  ) مشخص کنید .

 

کدام یک از موارد زیر یک تغییر فیزیکی است ؟

 

1- سوختن چوب            2-   پخته شدن غذا               3-    جوشیدن آ ب                    4- زنگ زدن آ هن  

 

کدام یک از عوامل زیر در سر عت انجام یک واکنش شیمیایی نقش ندارد ؟

 

1- سطح تماس                   2-   کا تا لیز گر                         3- بر خورد مولکول ها            4- فشار بخار ماده  

 

کدام یک از تغییرات زیر گر ما ده است ؟

 

1-  تر کیب  آهن و گوگر د                  2- ذوب یخ                   3- تبخیر الکل               4- تجز یه ی آ ب اکسیژ نه  

 

چگو نه می توان  انرژ ی شیمیایی را آزاد ساخت ؟

 

1-   با تغییر حالت ماده             2-  با یک تغییر فیزیکی                3- با یک تغییر شیمیایی           4-  با تغییر میزان انرژی مواد   

 

کدام یک از موارد زیر را نمی توان  با آ ب خاموش کرد ؟

 

1-  آتش سوزی پرده            2- آ تش سوزی نفت                3- آ تش سوزی برق                 4- گزینه ها ی 2 و 3 صحیح است 

 

عناصر سازند ه ی پارافین شمع عبارتند از :

 

1-  کربن و   نیتروژن             2- کلسیم  و فسفر            3- هید رو ژ ن  و اکسیژ ن             4- کربن  و هیدرو ژ ن   

 

<<  اکسیژ ن موجود در هوا با مواد شیمیایی  واکنش می دهد  و ضمن  ترکیب شدن با آ ن موجب سوختن می شود >>  این جمله از ......... می باشد .

 

1- مندل                             2- آمپدو کس                3-   جورج اشتال                  4- آنتوان لاوازیه       

 

کدام پدیده زیر تغییر شیمیایی است؟

 

1-   تصعید              2-  چگالش             3-   تقطیر       4- اکسید شدن    

 

 کدام یک از موارد زیر از خواص شیمیایی ماده است ؟

 

1- رنگ جسم              2-  رسانا یی الکتریکی              3- اشتغال پذیری              4- نقطه جوش    

 

 

وقتی دو صفحه ی    و     را روی هم قرار دهیم و این صفحه را جلوی روشنایی یک شمع بگیریم  تصویر روشنایی بر روی پرده چگونه است ؟

 

1-                                             2-                                                          3-                                      4-                                

 

فا صله ی شخصی از آینه ی تخت 5/1 متر است . اگر او از آینه دور شود فاصله ی شخص از تصویر ش چقدر  خواهد بود ؟

 

1- 5/2 متر                2-     5/5 متر                 3- 2متر                    4-  5 متر       

 

چشم ها ی شخصی از پشت عینک  ریز تر دیده می شود نع عدسی عینک وعیب چشم او کدام است ؟

 

1- واگرا  نزدیک بین                2- هم گرا و نزدیک بین           3- واگرا  و دوربین           4- هم گرا و دوربین     

 

علت تشکیل سایه  چیست ؟

 

1-   وجود اجسام منیر                                                                         2-  انتشار پرتو های نور به خط راست   

                                                                                                                                                                                                               3  - باز تابش نور از سطوح مختلف                                               4-  شکست نور در چگالی های متفاوت مواد      

اگر جسمی بین دو آینه ی تخت  موازی قرار گیرد  چند تصویر از جسم ایجاد میشود ؟

 

1-  تصویری ایجاد نمی شود                           2- یک تصویر            3- دو تصویر        4- بی شمار تصویر 

 

میزان انحراف  کدام یک از نورها از بقیه بیشتر است ؟ (در  منشور )

 

1- قر مز                    2- سفید                3-  بنفش                  4- آبی      

 

علت اصلی شکست  نور  چیست ؟

 

1- سرعت نور                 2- تراکم بین مولکولی                3- نوع محیط های مختلف         4- منبع  تولید نور

 

برای افراد راست دست بهتر است  هنگام نوشتن نور از کدام  سمت بتابد ؟

 

1- بالا                   2-  چپ              3- راست                           4- رو به رو      

 

 

از کدام یک از موارد زیر نور تابش شده به طور کا مل  عبور می کند ؟

 

1- شیشه ی پنجره           2- آب                     3- هوا                 4- هیچ کدام      

 

 

کدام یک از وسایل زیر بر روی پرده تصویر ایجاد می کند  ؟

 

1-                                         2-                               3-                                         4-                                  

 

در ساختمان  پریسکوپ کدام  یک از وسایل نوری زیر به کار رفته است ؟

 

1- آینه ی تخت                      2- منشور                      3- آینه ی محدب             4- گزینه های 1 و2  صحیح هستند 

 

 

به حرکت رفت وبر گشت آونگ  .................  گویند ؟

 

1- بسامد                   2- حرکت نوسانی              3- نوسانگر                            4- موج       

 

 

به ماده ای  محلول ید اضافه کرده ایم  اگر این ماده ......... داشته باشد  به رنگ آبی در می آید ؟

 

1- کربن دی اکسید            2- آب آهک               سولفات مس                     4- نشاسته        

 

 

کدام یک از واکنش های اکسایش زیر  با تولید شعله همراه نیست ؟

 

1- زنگ زدن آهن                      2-   سوختن زغال چوب                    3- سوختن گاز شهری           4-   سوختن کبریت    

 

واکنش دهنده های معادله ی روبرو چیست ؟                      آمو نیاک                          هیدروژن         +          نیتروژن   

 

 

1-  مولکول های آمونیاک                                    2- مولکول های نیتروژن و آمو نیاک         

 

 3-  مولکول های هیدروژن  و آمو نیاک                              4-  مولکول ها ی نیتروژن و هیدروژن  

 

 برای تبدیل روغن مایع  به روغن جامد  از کدام کاتالیز گر زیر استفاده می شود ؟

 

1- اکسید آهن               2- گرد نیکل           3- گرد منگنز دی اکسید               4-  طلا  

 

به مدت زمانی که طول می کشد تا یک نوسانگر یک نوسان انجام دهد چه می گویند ؟

 

1-  فرکانس                  2- دوره                         3-   طول موج                 4- بسامد      

 

یکای اندازه گیری طول موج چیست ؟

 

1- هرتز                  2-  متر                3- ثانیه                       4- متر بر ثانیه        

 

اگر یک پر تو نو ر  از هوا وارد آ ب شود سر عت ان :

 

1- زیاد می شود              2- کم میشود                     3- تغییر نمی کند                  4- هیچکدام  

 

در اثر اکسایش گلوکز در سلولها ی بدن موادی به نام :

 

1- کربن دی اکسید و آب                  2-     کربن دی اکسید و اکسیژن       3-    هیدروژن و آ ب          4- هیدروژن  اکسیژن و مونو کسید کربن   

 

کدام تغییر  شیمیایی زیر مضر می باشد ؟

 

1-    پختن غذا              2-  تجزیه آب                        3- انفجار مواد منفجره                     4- اکسیدشدن پنجره آهنی

 

 

 

 

 

 

 

                                                           پیروز و سر بلند با شید          شادمرادی

 

 

 

 

توضیح درس علوم بخش دوم نور

 
 

فيزيك فصل دو - نور
 

نور صورتي از انرژي تابشي است كه با سرعت 300000 كيلومتر بر ثانيه درفضا سير مي كند.

فرايند نور:
1- موجب ديدن اجسام مي شود.
2- موجب عمل غذاسازي گياهان مي شود.
3- باعث كاركردن كليه وسايل نوري مي شود.

4- موجب تغيير رنگ لباس و پارچه مي شود.

براي آنكه جسمي ديده شود، بايد از آن جسم نور به چشم برسد، بنابر اين جسم يا بايد از خودش نور تابش كند و يا نورهايي را كه برآن تابيده شده است، به طرف چشم بيننده بازتاب دهد.
به همين دليل اجسام به دو دسته تقسيم مي شوند.
1- اجسام منير يا چشمه ي نور: اجسامي كه از خود نور توليد مي كنند. مانند خورشيد، لامپ روشن، شمع روشن، چوب در حال سوختن
2- اجسام غير منير: اين اجسام از خود نوري تابش نمي كنند، بلكه نوري را كه از چشمه هاي نور به آن ها تابيده است به طرف چشم، باز مي گردانند، در نتيجه ما مي توانيم آن ها را ببينيم.

انواع چشمه ي نور:
1- چشمه ي گسترده نور: يك شي نوراني نظير خورشيد، چراغ روشن، شعله ي شمع را چشمه ي نور گسترده مي ناميم.

 


2- چشمه نور نقطه اي: اگر صفحه اي از مقوا را كه روي آن روزنه ي كوچكي ايجاد شده است، درمقابل چراغ روشني قراردهيم، نور چراغ پس از گذشتن از روزنه منتشر مي شود و روزنه مانند يك چشمه نور كوچك عمل مي كند كه به آن چشمه ي نقطه اي نور مي گويند.



تقسيم بندي اجسام غير منير از نظر عبور نور از آنها:
1- اجسام شفاف :
اجسامي كه نور از آن ها عبور مي كند مانند شيشه – هوا – آب


2- اجسام نيمه شفاف : اجسامي كه نور از آن ها عبور مي كند ولي از پشت آن ها اجسام ديگر به طور واضح ديده نمي شوند. مانند شيشه هاي مات – كاغذ كالك
3- اجسام كدر اجسامي كه نور از آن ها عبور نمي كند.مانند آجر-مقوا-چوب و ....

نور به خط راست منتشر مي شود.
چند دليل مهم براي اثبات اين موضوع:
1- عبور نور از لابه لاي شاخ و برگ درختان


2- تشكيل سايه

 

3- خورشيد گرفتگي
4- ماه گرفتگي

سايه چگونه تشكيل مي شود؟ اگر جسم كدري در مقابل منبع نوري قرار گيرد در پشت جسم محوطه ي تاريكي بوجود مي آيد كه به آن سايه مي گويند.
 

 

راههاي تشكيل سايه :

1- تشكيل سايه به وسيله چشمه ي نقطه اي نور: در اين حالت فقط سايه كامل ايجاد مي شود و مرز مشخصي بين تاريكي و روشنايي وجود دارد.
نكته: قطر سايه به فاصله ي چشمه ي نور تا جسم كدر و پرده بستگي دارد.
نكته: هر گاه چشمه ي نور به جسم كدر نزديك شود قطر سايه بزرگتر مي شود و هرگاه چشمه ي نور را از جسم كدر دور كنيم قطر سايه كوچك تر مي شود.


هر گاه سايه به وسيله ي چشمه ي نقطه اي تشكيل شود بين قطر سايه و قطر جسم كدر رابطه ي زير وجود دارد.
 



مثال : جسمي به طول 10CM در فاصله ي 5CM از يك منبع نقطه اي نور قراردارد. اگر فاصله ي پرده تا منبع

نور 60CM باشد، در اين صورت طول سايه چقدر است؟

AB=10CM
OH=5CM

OH'=60CM

?=A'B'

 


2- تشكيل سايه به وسيله چشمه ي گسترده نور: در اين حالت علاوه بر سايه كامل، نيم سايه نيز ديده مي شود.
 


     - خورشيد گرفتگي (كسوف): هر گاه در چرخش ماه به دور زمين و هر دو به دور خورشيد، مركز آن سه (ماه،زمين،خورشيد) روي يك خط راست واقع شود به طوري كه ماه در وسط باشد، ماه جلوي نور خورشيد را مي گيرد و سايه آن روي زمين مي افتد در نتيجه كساني كه در سايه ي ماه قرار دارند خورشيد را تاريك مي بينند. در اين صورت مي گوييم، خورشيد گرفتگي رخ داده است.
 


    - ماه گرفتگي: اگر زمين بين ماه و خورشيد قرار گيرد، زمين جلوي نور خورشيد را مي گيرد و سايه آن روي ماه مي افتد و آن را تاريك مي كند. در اين صورت مي گوييم ماه گرفتگي رخ داده است.
 


   بازتاب نور :  برگشت نور از سطح يك جسم را بازتاب مي گويند.
 

انواع بازتاب نور:
1- بازتاب منظم: اين بازتابش در سطوح بسيار صاف صورت مي گيرد. در اين صورت پرتوهاي نور به طور موازي به سطح تابيده و به طور موازي در يك جهت بازتاب مي شوند. در اين نوع بازتاب همواره تصويري واضح و روشن ايجاد مي شود. مانند آينه

 

 

2- بازتاب نامنظم: هرگاه يك دسته پرتو موازي نور به سطح ناهمواري برخورد كند به صورت پرتوهاي غير موازي و در جهات متفاوت بازتاب مي شوند. دراين نوع بازتابش تصوير اشياء مبهم و نامشخص است.

 

 

اصل انعكاس: در بازتاب نور از سطح يك جسم، همواره زاويه تابش و بازتاب برابرند.
 


نكته 1: پرتو تابش: پرتو نوري كه به سطح مي تابد.(I)
نكته2: پرتو بازتابش: پرتو بازگشته از سطح را مي گويند.(R)
نكته3: زاويه تابش: زاويه بين پرتو تابش و خط عمود را مي گويند.(I)
نكته4: زاويه بازتابش: زاويه بين پرتو بازتاب و خط عمود را گويند.(R)
نكته5: زاويه آلفا : زاويه بين پرتو تابش و سطح آينه را گويند.
نكته6: زاويه بتا: زوايه بين پرتو بازتاب و سطح آينه را گويند.
نكته7: زاويه تابش متمم زاويه α است. يعني
نكته8: زاويه باز تابش متمم زاويه  β  است. يعني

انواع دسته اشعه (پرتو) نوراني:
1- دسته پرتو موازي: اين پرتوها همانطور كه از اسمشان پيدا است با هم موازي هستند.


2- دسته پرتو همگرا: پرتوهايي هستند كه در آن شعاع هاي نور در جهت انتشار به هم نزديك مي شوند و در يك نقطه به هم مي رسند.


3- دسته پرتو واگرا: پرتوهايي كه در آن شعاع هاي نور در جهت انتشار از هم دور مي شوند.


پرتوهاي حقيقي:

پرتوهاي تابش و بازتابش كه به چشم مي رسند را پرتوهاي حقيقي مي گويند.
 

پرتوهاي مجازي:

امتداد پرتوهاي واگرايي كه از سطح آينه بازتاب مي شوند(در پشت آينه) پرتوهاي مجازي گفته مي شود.
 

تصوير حقيقي:

 زماني تشكيل مي شود كه پرتوهاي تابش شده از يك نقطه شي پس از برخورد به آينه يا عدسي در نقطه اي ديگر به هم برسند. تصوير حقيقي بر روي پرده تشكيل مي شود.
 


تصوير مجازي:

 تصويري كه پرتوهاي مجازي در پشت آينه به وجود مي آورند را مي گويند.تصوير مجازي بر روي پرده تشكيل نمي شود.
 


آينه:

قطعات شيشه اي كه پشت آنها نقره اندود يا جيوه اندود شده است و مي توانند نور را بازتاب دهند بازتاب از سطح آينه منظم است.
 


ويژگي هاي تصوير در آينه تخت
1- تصوير مجازي
2- تصوير مستقيم
3- تصوير برگردان(وارون جانبي)
4- طول تصوير با طول جسم برابر است.
5- فاصله تصوير تا آينه با فاصله ي جسم تا آينه برابر است.

 

 

كاربرد آينه ي تخت:
1- استفاده از تصوير مستقيم آن در خانه و وسايل نقليه
2- استفاده از آينه براي ارسال علايم مخابراتي به فاصله دور
3- استفاده از آينه ي تخت براي اندازه گيري سرعت نور و وسايل نور بازتابي (تلسكوپ بازتابي)
4- پريسكوپ: اين دستگاه از لوله اي تشكيل شده كه در دو طرف آن دو آينه ي تخت موازي نصب شده كه هر يك از اين آينه ها با محور آينه زوايه 45 درجه مي سازد. هر تصويري كه در يكي از اين آينه ها ديده مي شود در ديگري نيز مشاهده مي شود.
 

انتقال آينه ي تخت:

 هرگاه جسمي در برابر آينه ي تختي قرار گيرد، تصوير مجازي آن در آينه ديده مي شود. چنانچه آينه به اندازه d جابه جا شود. تصوير به اندازه 2d نسبت به جسم جابه جا مي شود.
 


 

اگر آينه ثابت باشد و جسم به اندازه d نسبت به آينه جا به جا شود تصوير نسبت به جسم به اندازه d جا به جا مي شود.
 

سرعت انتقال تصوير:

 سرعت انتقال تصوير در آينه ي تخت در حالتي كه آينه ثابت باشد و جسم با سرعت V در راستاي عمود بر سطح آينه حركت كند، نسبت به مكان اوليه اش برابر V است.
در حالي كه جسم ساكن باشد و آينه در راستاي عمود بر سطح آينه با سرعت V حركت كند، سرعت انتقال تصوير در آينه نسبت به مكان اوليه اش برابر 2V خواهد بود.
در حالي كه جسم و آينه هر يك با سرعت V به طرف هم حركت كنند، سرعت انتقال تصوير در آينه نسبت به مكان اوليه اش برابر 3Vخواهد بود.
 

تصوير در آينه هاي متقاطع:

 هر گاه جسم روشني در فضاي بين دو آينه ي متقاطع قرار گيرد پرتوهايي از جسم به هر يك از دو آينه مي تابد و دو تصوير مجازي به وجود مي آورد. اگر پرتوها پس از باز تابش هاي متوالي به آينه برخورد كنند تصويرهاي ديگري نمايان مي شود. هر چه زاويه بين دوآينه كوچكتر باشد تعداد اين تصويرها بيش تر است. تعداد تصويرها (n) از رابطه ي زير به دست مي آيد.
 


 

نكته: در حالتي كه دو آينه موازي باشند تعداد تصاوير بي نهايت زياد است.
 

آينه هاي كروي:


الف) آينه مقعر(كاو): اگر سطح داخلي آينه بازتاب كننده باشد، به آن آينه كاو مي گويند.
نكته 1: اگر يك دسته پرتو نور موازي به آينه كاو بتابد پرتوهاي بازتابيده در يك نقطه به نام كانون حقيقي به هم مي رسند.
كانون با حرف F نمايش داده مي شود.
به فاصله كانون تا آينه، فاصله كانوني مي گويند و با حرف f نمايش مي دهند.


 

نكته2: آينه هاي كاو مي توانند از يك جسم هم تصوير مجازي و هم تصوير حقيقي ايجاد كنند.
تشكيل تصوير حقيقي يا مجازي، بستگي به فاصله جسم از آينه هاي كاو دارد. هر چه جسم به آينه نزديك تر باشد، تصوير در فاصله اي دورتر ايجاد مي شود و هرچه جسم را از آينه دور كنيم تصوير به آينه نزديك تر مي شود.

ب) آينه ي كوژ: اگر سطح خارجي آينه بازتاب كننده باشد، آن را آينه ي كوژ مي گويند.
نكته1: هرگاه پرتوهاي نور موازي محور اصلي به آينه محدب بتابد، طوري باز مي تابد كه امتداد پرتوهاي بازتاب از يك نقطه روي محور اصلي مي گذرند. اين نقطه را كانون اصلي آينه ي محدب مي نامند. كانون آينه محدب مجازي است.


 

نكته 2: تصوير در آينه ي محدب همواره مجازي، كوچك تر از جسم و مستقيم خواهد بود.
 


شكست نور:
وقتي نور به جسمي مي تابد، مقداري از آن نور بازتاب مي شود، مقداري نيز از جسم عبور مي كند،
اما جسم هاي شفاف مانند هوا، آب، شيشه، طلق هاي پلاستيكي شفاف نور را به خوبي از خود عبور مي دهند.

 


نور در يك محيط معين در مسير مستقيم حركت مي كند.
اگر در مسير نور يك قطعه جسم شفاف عمود در مسير نور قرار گيرد، مسير نور در هنگام عبور از جسم هم چنان مستقيم خواهد بود.


اما اگر نور در مسير خود، با زوايه اي ديگر به يك جسم شفاف (مثلا شيشه) برخورد كند، هنگام ورود به شيشه مسير حركتش مقداري كج مي شود. به اين پديده شكست نور مي گويند.


نور در يك محيط معين، به صورت مستقيم و با سرعت ثابت حركت مي كند، هرگاه محيط تغيير كند، سرعت نور نيز تغيير كرده و نور منحرف مي شود و در مسير جديد برخط راست حركت مي كند.
تغيير مسير پرتو نور به هنگام عبور از يك محيط شفاف به محيط شفاف ديگر را شكست نور مي گويند.
 

زاويه تابش: زاويه اي بين پرتو تابش و خط عمود
زاويه شكست: زاويه اي بين پرتو شكست و خط عمود
 

رابطه ي زاويه تابش و زاويه ي شكست:
1- اگر پرتو تابش عمود بر سطح مشترك بين دو محيط باشد،(يعني زاويه آن با خط عمود برابر صفر باشد) در اين صورت نور بدون شكست وارد محيط دوم شده و منحرف نمي شود.


 

2- اگر پرتو تابش از محيط رقيق وارد محيط غليظ شود در اين حالت برتر شكست به خط عمود نزديك مي شود يعني زاويه شكست از زاويه ي تابش كوچك تر مي شود.


 

3- اگر پرتو تابش از محيط غليظ وارد محيط رقيق شود، در اين حالت پرتو شكست از خط عمود دورتر مي شود و زاويه ي شكست از زاويه ي تابش بزرگ تر مي شود.


 

علت شكست نور:
علت شكست نور، متفاوت بودن سرعت نور در محيط هاي مختلف است. سرعت نور در خلا يا هوا در حدود 300/000KM/s است اما وقتيكه وارد آب مي شود، سرعت آن به حدود 220/000KM/s كيلومتر بر ثانيه مي رسد. سرعت نور در شيشه(كه غليظ تر از آب است) كم تر و در حدود 200/000Km/s كيلومتر بر ثانيه است. اين تفاوت سرعت نور سبب مي شود كه راستاي پرتوهاي نور هنگام عبور از يك محيط به محيط ديگر، شكسته شود و پديده شكست نور اتفاق بيفتد.


 

عمق ظاهري، عمق واقعي:
هنگامي كه از هوا به جسمي در داخل آب نگاه كنيم آن جسم به سطح آب نزديكتر و وقتي از داخل آب به جسمي در هوا نگاه كنيم، دورتر به نظر مي رسد. وقتي نور به طور مايل از يك محيط شفاف وارد محيط شفاف ديگر مي شود، در مرز مشترك دو محيط، تغيير مي دهد(شكسته مي شود) همين عامل سبب بالاتر ديده شدن جسم نسبت به سطح واقعي گردد.

F3


منشور:
قطعه اي مثلثي شكل است كه از يك ماده شفاف مثل شيشه يا پلاستيك هاي بي رنگ ساخته مي شود. وقتي پرتوهاي نور به يكي از ديواره هاي منشور برخورد مي كند و به آن وارد مي شود، در اثر پديده ي شكست مسيرش تغيير مي كند. اين پرتو هنگام خروج از ديواره ي ديگر منشور نيز، دچار تغيير مي شود.


 

آزمايش نيوتن:
هرگاه شعاع نور سفيدي بر يك وجه منشور شيشه اي كه قاعده ي آن به شكل مثلث است بتابانيم، نور سفيد تجزيه شده و پرتوهاي خروجي از منشور بر روي پرده طيف رنگيني از هفت رنگ قرمز، نارنجي، زرد، سبز، آبي، نيلي و بنفش را تشكيل مي دهد. علت اين پديده آن است كه ميزان شكست نورهاي رنگي مختلف، با هم يكسان نيست.  هرگاه نور سفيد وارد منشور شود،  تغيير مسير رنگ هاي  تشكيل  دهنده ي نور سفيد از قرمز تا بنفش بيش تر شده و به هنگام خروج از منشور رنگ هاي مختلف نور سفيد از يكديگر جدا مي شوند.
جداسازي رنگ هاي نور سفيد به وسيله ي منشور را پاشيدگي نور (پاشيده شدن) مي گويند.


به مجموعه نورهاي رنگي كه از پاشيده شدن نور در منشور به وجود مي آيد طيف نور گفته مي شود.
عدسي ها:

اگر دو منشور را مطابق شكل هاي مقابل به هم بچسبانيم و سطح آن ها را به صورت خميده تراش دهيم، عدسي به وجود مي آيد.


 

عدسي ها مانند منشور مي تواند جهت پرتوهاي نور را تغيير دهد، همين امر سبب مي شود اجسام از پشت عدسي به صورتهاي مختلف ديده شوند.

انواع عدسي:
1- عدسي همگرا(محدب يا كوژ) ضخامت وسط اين عدسي بيش تر از ضخامت كناره هاي آن است.
اين نوع عدسي پرتوهاي نور موازي را شكسته و در يك نقطه متمركز مي كند يا به عبارت ديگر پرتوهاي نور را به يكديگر نزديك مي كند.
2- عدسي واگرا (مقعر يا كاو) ضخامت وسط اين عدسي كم تر از ضخامت كناره هاي آن است.
اين نوع عدسي پرتوهاي نور موازي را شكسته و آنها را واگرا مي نمايد به عبارت ديگر پرتوهاي نور را از يكديگر دور مي كند.



عدسي همگرا:


اين نقطه كانون عدسي(ذره بين)است. اگر فاصله ي بين عدسي تا صفحه ي كاغذ را اندازه بگيريد، اين فاصله را فاصله كانوني عدسي گويند.
هرگاه يك دسته پرتو نور موازي با محور اصلي به عدسي همگرا بتابد پس از عبور از عدسي شكسته شده و پرتوها در يك نقطه يكديگر را قطع مي كنند. اين نقطه كانون اصلي عدسي بوده و با F نمايش داده مي شود.


 

فاصله ي بين كانون و مركز نوري عدسي را فاصله ي كانوني عدسي مي گويند و با علامت (f) نمايش مي دهند.
نكته: عدسي هاي همگرا هم تصوير حقيقي و هم تصوير مجازي ايجاد مي كنند.
ويژگي هاي تصوير در عدسي همگرا بستگي به فاصله شي از عدسي و فاصله ي كانوني دارد.
 

عدسي واگرا:

 هر گاه پرتوهايي موازي محور اصلي به عدسي واگرا بتابد پس از شكست و عبور از عدسي طوري از هم دور مي شوند كه امتداد آن ها از يك نقطه روي محور اصلي بگذرند. اين نقطه را كانون عدسي واگرا مي نامند.
نكته: عدسي ها واگرا همواره تصويري مجازي، مستقيم، كوچك تر از جسم و نزديك تر(در همان طرف شي) ايجاد مي كند.

 

برخی از سایل آزمایشگاهی

آشنایی با شکل و طرز کار برخی از وسایل آزمایشگاهی

 

1- لوله آزمایش: برای مشاهده واکنش ها وتشکیل رسوب وهمچنین حرارت دادن مایعات ومحلول ها مورد استفاده قرار می گیرد.

2- جا لوله ای : برای قرار دادن لوله های آزمایش به کار می رود.

3- لوله شوی(برس): برای استفاده برس را داخل لوله نموده وبچرخانید تا لوله تمیز شود . دقت کنید فلز سر لوله شوی بیرون نباشد تا لوله نشکند. چنانچه با آب وپودر ظرفشویی تمیز نشد می توان از اسید نیتریک غلیظ استفاده کرد.

4- بشر: در اندازه های متفاوت بوده وبرای حرارت دادن- تبخیر وصاف کردن به کار می رود. وبه اندازه های حجمی متفاوت موجوداست.

5- بالن: به دو شکل ته گرد وته صاف وجود داشته وبرای تقطیر و جوشاندن مایعات به کار می رود.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

6- ارلن مایر: ظرف مخروطی شکلی است که برای جوشاندن محلول ها و همچنین تیتراسیون مورد استفاده قرار می گیرد.

 

7- کروزه ( بوته چینی): برای سوزاندن و یا ذوب کردن اجسام به کار می رود.

 

 

 

 

 

 

 

 

8- بالن ژوژه: برای تهیه محلول با غلظت معین به کار می رود.مقدار لازم ازماده برای غلظت مورد نظر را داخل آن ریخته و سپس حلال را به تدریج افزوده وتکان می دهیم تا سطح محلول به خط نشان برسد.

9- گیره فلزی یا چوبی (Clamp) : برای گرفتن لوله آزمایش و ظروف داغ ( مثل کروزه ) به کار می رود.

10- استوانه مدرج(مزور): برای برداشتن مقدار معین مایع به کار می رود. برای خواندن درجات مزور ویا هر ظرف مدرج دیگر باید آن را بر روی سطح افقی قرار داد وبه طور عمودی به درجات نگاه کرد. برای مایعات ترکننده باید درجه مربوطه به قسمت فرورفتگی مایع خوانده شود. ترتیب درجه بندی استوانه مدرج برعکس بورت و پیپت است.

11- بورت: برای برداشتن مقداری از مایع ( در عمل تیتراسیون ) مورد استفاده قرار می گیرد.

12- کاغذ صافی : برای صاف کردن یک مایع از اجسام مختلفی از قبیل پارچه – پشم – پنبه نسوز و کاغذ صافی استفاده می شود.در آزمایشگاه معمولا کاغذ صافی مورد استفاده قرار می گیرد.

13- پیست ( آبفشان ) : ظرف محتوی آب مقطر است که برای شستشو رسوب ها و اضافه کردن آب مقطر به کار می رود.

تصویر

14- قیف ( Funnel ) : نوع معمولی آن شیشه ای ولی قیف پلاستیکی نیز وجود دارد . از قیف برای جدا کردن رسوبات ( به کمک کاغذ صافی ) و انتقال مایعات می توان استفاده کرد. بعضی از انواع قیف ها که شیر دارند برای جدا کردن مایعات مخلوط نشدنی مورد استفاده قرار می گیرند. ( قیف جدا کننده )

تصویر

15- قطره چکان ( Dropper) : لوله شیشه ای است که نوک آن باریک شده و در انتهای آن لاستیکی قرار دارد. هنگام استفاده لاستیک را فشار دهید تا قطره چکان پر شود و با فشار مجدد لاستیک ، قطره قطره محلول خارج می شود.

 

 

 

 

 

 

 

16- پنس فلزی ( Clip) : برای برداشتن اجسامی که نباید آن ها را با دست برداشت از پنس فلزی استفاده می کنند. مانند فلزات داغ و یا جمع آوری ذرات فلز مانند سدیم و جابجا کردن وزنه های ترازو به کار می رود.

 

 

 

 

17- ارلن مایر (Flask) : ظروف مخروطی شکلی هستند که برای جوشاندن محلول ها و یا در آزمایشات سنجش حجمی به کار می رود . ( در زیر بورت )

 

 

 

 

 

 

 

18- مثلث نسوز : آن را روی حلقه یا سه پایه قرار می دهند و سپس کروزه را روی آن قرار می دهند.

19- سه پایه فلزی (Tripod) : که می توان چراغ را زیر آن قرار داد و توری را روی آن گذاشت.

20- کروزه یا بوته ( Crucible) : که از چینی یا فلز درست شده که برای ذوب کردن اجسام یا سوزاندن آن ها در کوره به کار می رود.

21- کپسول چینی : برای تبخیر و خشک کردن محلول ها به کار می رود.

22- ها ون( Mortar) : که ممکن است چینی یا شیشه ای باشد برای ساییدن و مخلوط کردن ( اجسام خمیری ) از آن استفاده می شود. برای نرم کردن اجسام سخت ابتدا آن ها را توسط چکش باید خرد کرد .ضمنا دسته هاون را به طور عمودی به جسم نزنید بلکه با ملایمت عمل ساییدن را انجام دهید.

تصویر

23- شیشه ساعت (Watch glass) : که برای تبخیر فوری مصرف دارد . ضمنا آن را روی دهانه بشر یا کپسول چینی می گذارند تا بخارات به خارج منتشر نشود.

24- حمام آب یا بن ماری : از این اسباب برای حرارت دادن توسط آب گرم استفاده می شود.

 

 

 

 

 

 

 

 

25- سانتریفوژ : که در اثر چرخش باعث جدا شدن رسوب ها از محلول ها می شود.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

26- چوب پنبه سوراخ کن : چند میله فلزی تو خالی است که در داخل هم قرار دارند ، برای استفاده به هر قطر که لازم باشد میله را روی چوب پنبه قرار دهید و میله عمودی را با دست بچرخانید تکه های چوب پنبه داخل لوله را با دیگری جدا کنید.

 

 

 

 

 

 

 

 

27- دماسنج : درجات دماسنج ها معمولا بر حسب فارنهایت یا سانتیگراد ( سلسیوس) تنظیم شده است و در هر حالت ممکن است جیوه ای و یا الکلی باشد . میزان دقت دماسنج به درجه بندی آن بستگی دارد. به طوری که هر چه فاصله بین درجات بیشتر باشد خطای کمتری در خواندن خواهیم داشت.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

28- دسیکاتور : در قسمت پایین آن جسم جاذب الرطوبه ای وجود دارد که هوای داخل را خشک می نماید کروزه های داغ را داخل آن آن قرار داده تا سرد شوند.

تصویر

 

29- پیپت : به دو صورت مدرج و حبابدار وجود دارد . از آن برای برداشتن حجم معینی از مایع استفاده می شود .در پیپت مدرج ، صفر در بالا و ماکزیمم حجم آن در پایین نوشته شده و مقدار دلخواه از مایع را می توان با آن برداشت.

 

۳۰- قیف جداكنندهSeparating funnel

این قیف مجهز به یك شیر است كه برای جدا كردن مایعات با جرم حجمی متفاوت بكار می رود .

تصویر                       

۳۱- توری نسوزWire Gauze

وسیله ای مشبك فلزیی كه قسمت وسط آن روكشی نسوز دارد و مانند مثلث نسوز روی سه پایه قرار گرفته تا حرارت مستقیم به آنها نرسد و حرارت پخش شود.

 

۳۲- چراغ گازی(چراغ بونزن)Bunsen burner

چراغ گازی آزمایشگاهی است در این چراغ یك گاز سوختی متان یا بوتان با هوا مخلوط شده و می سوزد به یاد مخترع آن بونزن (شیمیدان آلمانی )نامگذاری شده است

تصویر

۳۳- چراغ الكلیAlcohol burner

چراغ كار آزمایشگاه است با حرارت كمتر و معمولا در نبود چراغ بونزن استفاده می شود.

 

۳۴- سپاتول،قاشقك،كاردكSpatula

وسیله ای است چینی یا فلزی ،مانند قاشق (با دو سر )كه برای برداشتن مواد جامد از ظرفی وانتقال آن به ظرف دیگر كاربرد دارد.

۳۵- همزن(آژیتاتور)Glass stirrer

میله بهمزن؛ میله شیشه ای تو پر كه برای مخلوط كردن محلولها ویكنواخت كردن گرمای یك محل وریخت مخلوطی روی كاغذ صافی به كار می رود.

۳۶- پووارپیپت:

 از پووار براي مكش استفاده مي شود اما در صورتي كه مواد سمي باشند قبل از استفاده از پووار بايد از سالم بودن آن اطمينان حاصل كنيم و آن را با آب امتحان كنيم .

 

 


سوالات فصل اول کتاب دوم راهنمایی

 
 

 

فيزيك فصل دو - نور
 

نور صورتي از انرژي تابشي است كه با سرعت 300000 كيلومتر بر ثانيه درفضا سير مي كند.

فرايند نور:
1- موجب ديدن اجسام مي شود.
2- موجب عمل غذاسازي گياهان مي شود.
3- باعث كاركردن كليه وسايل نوري مي شود.

4- موجب تغيير رنگ لباس و پارچه مي شود.

براي آنكه جسمي ديده شود، بايد از آن جسم نور به چشم برسد، بنابر اين جسم يا بايد از خودش نور تابش كند و يا نورهايي را كه برآن تابيده شده است، به طرف چشم بيننده بازتاب دهد.
به همين دليل اجسام به دو دسته تقسيم مي شوند.
1- اجسام منير يا چشمه ي نور: اجسامي كه از خود نور توليد مي كنند. مانند خورشيد، لامپ روشن، شمع روشن، چوب در حال سوختن
2- اجسام غير منير: اين اجسام از خود نوري تابش نمي كنند، بلكه نوري را كه از چشمه هاي نور به آن ها تابيده است به طرف چشم، باز مي گردانند، در نتيجه ما مي توانيم آن ها را ببينيم.

انواع چشمه ي نور:
1- چشمه ي گسترده نور: يك شي نوراني نظير خورشيد، چراغ روشن، شعله ي شمع را چشمه ي نور گسترده مي ناميم.

 


2- چشمه نور نقطه اي: اگر صفحه اي از مقوا را كه روي آن روزنه ي كوچكي ايجاد شده است، درمقابل چراغ روشني قراردهيم، نور چراغ پس از گذشتن از روزنه منتشر مي شود و روزنه مانند يك چشمه نور كوچك عمل مي كند كه به آن چشمه ي نقطه اي نور مي گويند.



تقسيم بندي اجسام غير منير از نظر عبور نور از آنها:
1- اجسام شفاف :
اجسامي كه نور از آن ها عبور مي كند مانند شيشه – هوا – آب


2- اجسام نيمه شفاف : اجسامي كه نور از آن ها عبور مي كند ولي از پشت آن ها اجسام ديگر به طور واضح ديده نمي شوند. مانند شيشه هاي مات – كاغذ كالك
3- اجسام كدر اجسامي كه نور از آن ها عبور نمي كند.مانند آجر-مقوا-چوب و ....

نور به خط راست منتشر مي شود.
چند دليل مهم براي اثبات اين موضوع:
1- عبور نور از لابه لاي شاخ و برگ درختان


2- تشكيل سايه

 

3- خورشيد گرفتگي
4- ماه گرفتگي

سايه چگونه تشكيل مي شود؟ اگر جسم كدري در مقابل منبع نوري قرار گيرد در پشت جسم محوطه ي تاريكي بوجود مي آيد كه به آن سايه مي گويند.
 

 

راههاي تشكيل سايه :

1- تشكيل سايه به وسيله چشمه ي نقطه اي نور: در اين حالت فقط سايه كامل ايجاد مي شود و مرز مشخصي بين تاريكي و روشنايي وجود دارد.
نكته: قطر سايه به فاصله ي چشمه ي نور تا جسم كدر و پرده بستگي دارد.
نكته: هر گاه چشمه ي نور به جسم كدر نزديك شود قطر سايه بزرگتر مي شود و هرگاه چشمه ي نور را از جسم كدر دور كنيم قطر سايه كوچك تر مي شود.


هر گاه سايه به وسيله ي چشمه ي نقطه اي تشكيل شود بين قطر سايه و قطر جسم كدر رابطه ي زير وجود دارد.
 



مثال : جسمي به طول 10CM در فاصله ي 5CM از يك منبع نقطه اي نور قراردارد. اگر فاصله ي پرده تا منبع

نور 60CM باشد، در اين صورت طول سايه چقدر است؟

AB=10CM
OH=5CM

OH'=60CM

?=A'B'

 


2- تشكيل سايه به وسيله چشمه ي گسترده نور: در اين حالت علاوه بر سايه كامل، نيم سايه نيز ديده مي شود.
 


     - خورشيد گرفتگي (كسوف): هر گاه در چرخش ماه به دور زمين و هر دو به دور خورشيد، مركز آن سه (ماه،زمين،خورشيد) روي يك خط راست واقع شود به طوري كه ماه در وسط باشد، ماه جلوي نور خورشيد را مي گيرد و سايه آن روي زمين مي افتد در نتيجه كساني كه در سايه ي ماه قرار دارند خورشيد را تاريك مي بينند. در اين صورت مي گوييم، خورشيد گرفتگي رخ داده است.
 


    - ماه گرفتگي: اگر زمين بين ماه و خورشيد قرار گيرد، زمين جلوي نور خورشيد را مي گيرد و سايه آن روي ماه مي افتد و آن را تاريك مي كند. در اين صورت مي گوييم ماه گرفتگي رخ داده است.
 


   بازتاب نور :  برگشت نور از سطح يك جسم را بازتاب مي گويند.
 

انواع بازتاب نور:
1- بازتاب منظم: اين بازتابش در سطوح بسيار صاف صورت مي گيرد. در اين صورت پرتوهاي نور به طور موازي به سطح تابيده و به طور موازي در يك جهت بازتاب مي شوند. در اين نوع بازتاب همواره تصويري واضح و روشن ايجاد مي شود. مانند آينه

 

 

2- بازتاب نامنظم: هرگاه يك دسته پرتو موازي نور به سطح ناهمواري برخورد كند به صورت پرتوهاي غير موازي و در جهات متفاوت بازتاب مي شوند. دراين نوع بازتابش تصوير اشياء مبهم و نامشخص است.

 

 

اصل انعكاس: در بازتاب نور از سطح يك جسم، همواره زاويه تابش و بازتاب برابرند.
 


نكته 1: پرتو تابش: پرتو نوري كه به سطح مي تابد.(I)
نكته2: پرتو بازتابش: پرتو بازگشته از سطح را مي گويند.(R)
نكته3: زاويه تابش: زاويه بين پرتو تابش و خط عمود را مي گويند.(I)
نكته4: زاويه بازتابش: زاويه بين پرتو بازتاب و خط عمود را گويند.(R)
نكته5: زاويه آلفا : زاويه بين پرتو تابش و سطح آينه را گويند.
نكته6: زاويه بتا: زوايه بين پرتو بازتاب و سطح آينه را گويند.
نكته7: زاويه تابش متمم زاويه α است. يعني
نكته8: زاويه باز تابش متمم زاويه  β  است. يعني

انواع دسته اشعه (پرتو) نوراني:
1- دسته پرتو موازي: اين پرتوها همانطور كه از اسمشان پيدا است با هم موازي هستند.


2- دسته پرتو همگرا: پرتوهايي هستند كه در آن شعاع هاي نور در جهت انتشار به هم نزديك مي شوند و در يك نقطه به هم مي رسند.


3- دسته پرتو واگرا: پرتوهايي كه در آن شعاع هاي نور در جهت انتشار از هم دور مي شوند.


پرتوهاي حقيقي:

پرتوهاي تابش و بازتابش كه به چشم مي رسند را پرتوهاي حقيقي مي گويند.
 

پرتوهاي مجازي:

امتداد پرتوهاي واگرايي كه از سطح آينه بازتاب مي شوند(در پشت آينه) پرتوهاي مجازي گفته مي شود.
 

تصوير حقيقي:

 زماني تشكيل مي شود كه پرتوهاي تابش شده از يك نقطه شي پس از برخورد به آينه يا عدسي در نقطه اي ديگر به هم برسند. تصوير حقيقي بر روي پرده تشكيل مي شود.
 


تصوير مجازي:

 تصويري كه پرتوهاي مجازي در پشت آينه به وجود مي آورند را مي گويند.تصوير مجازي بر روي پرده تشكيل نمي شود.
 


آينه:

قطعات شيشه اي كه پشت آنها نقره اندود يا جيوه اندود شده است و مي توانند نور را بازتاب دهند بازتاب از سطح آينه منظم است.
 


ويژگي هاي تصوير در آينه تخت
1- تصوير مجازي
2- تصوير مستقيم
3- تصوير برگردان(وارون جانبي)
4- طول تصوير با طول جسم برابر است.
5- فاصله تصوير تا آينه با فاصله ي جسم تا آينه برابر است.

 

 

كاربرد آينه ي تخت:
1- استفاده از تصوير مستقيم آن در خانه و وسايل نقليه
2- استفاده از آينه براي ارسال علايم مخابراتي به فاصله دور
3- استفاده از آينه ي تخت براي اندازه گيري سرعت نور و وسايل نور بازتابي (تلسكوپ بازتابي)
4- پريسكوپ: اين دستگاه از لوله اي تشكيل شده كه در دو طرف آن دو آينه ي تخت موازي نصب شده كه هر يك از اين آينه ها با محور آينه زوايه 45 درجه مي سازد. هر تصويري كه در يكي از اين آينه ها ديده مي شود در ديگري نيز مشاهده مي شود.
 

انتقال آينه ي تخت:

 هرگاه جسمي در برابر آينه ي تختي قرار گيرد، تصوير مجازي آن در آينه ديده مي شود. چنانچه آينه به اندازه d جابه جا شود. تصوير به اندازه 2d نسبت به جسم جابه جا مي شود.
 


 

اگر آينه ثابت باشد و جسم به اندازه d نسبت به آينه جا به جا شود تصوير نسبت به جسم به اندازه d جا به جا مي شود.
 

سرعت انتقال تصوير:

 سرعت انتقال تصوير در آينه ي تخت در حالتي كه آينه ثابت باشد و جسم با سرعت V در راستاي عمود بر سطح آينه حركت كند، نسبت به مكان اوليه اش برابر V است.
در حالي كه جسم ساكن باشد و آينه در راستاي عمود بر سطح آينه با سرعت V حركت كند، سرعت انتقال تصوير در آينه نسبت به مكان اوليه اش برابر 2V خواهد بود.
در حالي كه جسم و آينه هر يك با سرعت V به طرف هم حركت كنند، سرعت انتقال تصوير در آينه نسبت به مكان اوليه اش برابر 3Vخواهد بود.
 

تصوير در آينه هاي متقاطع:

 هر گاه جسم روشني در فضاي بين دو آينه ي متقاطع قرار گيرد پرتوهايي از جسم به هر يك از دو آينه مي تابد و دو تصوير مجازي به وجود مي آورد. اگر پرتوها پس از باز تابش هاي متوالي به آينه برخورد كنند تصويرهاي ديگري نمايان مي شود. هر چه زاويه بين دوآينه كوچكتر باشد تعداد اين تصويرها بيش تر است. تعداد تصويرها (n) از رابطه ي زير به دست مي آيد.
 


 

نكته: در حالتي كه دو آينه موازي باشند تعداد تصاوير بي نهايت زياد است.
 

آينه هاي كروي:


الف) آينه مقعر(كاو): اگر سطح داخلي آينه بازتاب كننده باشد، به آن آينه كاو مي گويند.
نكته 1: اگر يك دسته پرتو نور موازي به آينه كاو بتابد پرتوهاي بازتابيده در يك نقطه به نام كانون حقيقي به هم مي رسند.
كانون با حرف F نمايش داده مي شود.
به فاصله كانون تا آينه، فاصله كانوني مي گويند و با حرف f نمايش مي دهند.


 

نكته2: آينه هاي كاو مي توانند از يك جسم هم تصوير مجازي و هم تصوير حقيقي ايجاد كنند.
تشكيل تصوير حقيقي يا مجازي، بستگي به فاصله جسم از آينه هاي كاو دارد. هر چه جسم به آينه نزديك تر باشد، تصوير در فاصله اي دورتر ايجاد مي شود و هرچه جسم را از آينه دور كنيم تصوير به آينه نزديك تر مي شود.

ب) آينه ي كوژ: اگر سطح خارجي آينه بازتاب كننده باشد، آن را آينه ي كوژ مي گويند.
نكته1: هرگاه پرتوهاي نور موازي محور اصلي به آينه محدب بتابد، طوري باز مي تابد كه امتداد پرتوهاي بازتاب از يك نقطه روي محور اصلي مي گذرند. اين نقطه را كانون اصلي آينه ي محدب مي نامند. كانون آينه محدب مجازي است.


 

نكته 2: تصوير در آينه ي محدب همواره مجازي، كوچك تر از جسم و مستقيم خواهد بود.
 


شكست نور:
وقتي نور به جسمي مي تابد، مقداري از آن نور بازتاب مي شود، مقداري نيز از جسم عبور مي كند،
اما جسم هاي شفاف مانند هوا، آب، شيشه، طلق هاي پلاستيكي شفاف نور را به خوبي از خود عبور مي دهند.

 


نور در يك محيط معين در مسير مستقيم حركت مي كند.
اگر در مسير نور يك قطعه جسم شفاف عمود در مسير نور قرار گيرد، مسير نور در هنگام عبور از جسم هم چنان مستقيم خواهد بود.


اما اگر نور در مسير خود، با زوايه اي ديگر به يك جسم شفاف (مثلا شيشه) برخورد كند، هنگام ورود به شيشه مسير حركتش مقداري كج مي شود. به اين پديده شكست نور مي گويند.


نور در يك محيط معين، به صورت مستقيم و با سرعت ثابت حركت مي كند، هرگاه محيط تغيير كند، سرعت نور نيز تغيير كرده و نور منحرف مي شود و در مسير جديد برخط راست حركت مي كند.
تغيير مسير پرتو نور به هنگام عبور از يك محيط شفاف به محيط شفاف ديگر را شكست نور مي گويند.
 

زاويه تابش: زاويه اي بين پرتو تابش و خط عمود
زاويه شكست: زاويه اي بين پرتو شكست و خط عمود
 

رابطه ي زاويه تابش و زاويه ي شكست:
1- اگر پرتو تابش عمود بر سطح مشترك بين دو محيط باشد،(يعني زاويه آن با خط عمود برابر صفر باشد) در اين صورت نور بدون شكست وارد محيط دوم شده و منحرف نمي شود.


 

2- اگر پرتو تابش از محيط رقيق وارد محيط غليظ شود در اين حالت برتر شكست به خط عمود نزديك مي شود يعني زاويه شكست از زاويه ي تابش كوچك تر مي شود.


 

3- اگر پرتو تابش از محيط غليظ وارد محيط رقيق شود، در اين حالت پرتو شكست از خط عمود دورتر مي شود و زاويه ي شكست از زاويه ي تابش بزرگ تر مي شود.


 

علت شكست نور:
علت شكست نور، متفاوت بودن سرعت نور در محيط هاي مختلف است. سرعت نور در خلا يا هوا در حدود 300/000KM/s است اما وقتيكه وارد آب مي شود، سرعت آن به حدود 220/000KM/s كيلومتر بر ثانيه مي رسد. سرعت نور در شيشه(كه غليظ تر از آب است) كم تر و در حدود 200/000Km/s كيلومتر بر ثانيه است. اين تفاوت سرعت نور سبب مي شود كه راستاي پرتوهاي نور هنگام عبور از يك محيط به محيط ديگر، شكسته شود و پديده شكست نور اتفاق بيفتد.


 

عمق ظاهري، عمق واقعي:
هنگامي كه از هوا به جسمي در داخل آب نگاه كنيم آن جسم به سطح آب نزديكتر و وقتي از داخل آب به جسمي در هوا نگاه كنيم، دورتر به نظر مي رسد. وقتي نور به طور مايل از يك محيط شفاف وارد محيط شفاف ديگر مي شود، در مرز مشترك دو محيط، تغيير مي دهد(شكسته مي شود) همين عامل سبب بالاتر ديده شدن جسم نسبت به سطح واقعي گردد.

F3


منشور:
قطعه اي مثلثي شكل است كه از يك ماده شفاف مثل شيشه يا پلاستيك هاي بي رنگ ساخته مي شود. وقتي پرتوهاي نور به يكي از ديواره هاي منشور برخورد مي كند و به آن وارد مي شود، در اثر پديده ي شكست مسيرش تغيير مي كند. اين پرتو هنگام خروج از ديواره ي ديگر منشور نيز، دچار تغيير مي شود.


 

آزمايش نيوتن:
هرگاه شعاع نور سفيدي بر يك وجه منشور شيشه اي كه قاعده ي آن به شكل مثلث است بتابانيم، نور سفيد تجزيه شده و پرتوهاي خروجي از منشور بر روي پرده طيف رنگيني از هفت رنگ قرمز، نارنجي، زرد، سبز، آبي، نيلي و بنفش را تشكيل مي دهد. علت اين پديده آن است كه ميزان شكست نورهاي رنگي مختلف، با هم يكسان نيست.  هرگاه نور سفيد وارد منشور شود،  تغيير مسير رنگ هاي  تشكيل  دهنده ي نور سفيد از قرمز تا بنفش بيش تر شده و به هنگام خروج از منشور رنگ هاي مختلف نور سفيد از يكديگر جدا مي شوند.
جداسازي رنگ هاي نور سفيد به وسيله ي منشور را پاشيدگي نور (پاشيده شدن) مي گويند.


به مجموعه نورهاي رنگي كه از پاشيده شدن نور در منشور به وجود مي آيد طيف نور گفته مي شود.
عدسي ها:

اگر دو منشور را مطابق شكل هاي مقابل به هم بچسبانيم و سطح آن ها را به صورت خميده تراش دهيم، عدسي به وجود مي آيد.


 

عدسي ها مانند منشور مي تواند جهت پرتوهاي نور را تغيير دهد، همين امر سبب مي شود اجسام از پشت عدسي به صورتهاي مختلف ديده شوند.

انواع عدسي:
1- عدسي همگرا(محدب يا كوژ) ضخامت وسط اين عدسي بيش تر از ضخامت كناره هاي آن است.
اين نوع عدسي پرتوهاي نور موازي را شكسته و در يك نقطه متمركز مي كند يا به عبارت ديگر پرتوهاي نور را به يكديگر نزديك مي كند.
2- عدسي واگرا (مقعر يا كاو) ضخامت وسط اين عدسي كم تر از ضخامت كناره هاي آن است.
اين نوع عدسي پرتوهاي نور موازي را شكسته و آنها را واگرا مي نمايد به عبارت ديگر پرتوهاي نور را از يكديگر دور مي كند.



عدسي همگرا:


اين نقطه كانون عدسي(ذره بين)است. اگر فاصله ي بين عدسي تا صفحه ي كاغذ را اندازه بگيريد، اين فاصله را فاصله كانوني عدسي گويند.
هرگاه يك دسته پرتو نور موازي با محور اصلي به عدسي همگرا بتابد پس از عبور از عدسي شكسته شده و پرتوها در يك نقطه يكديگر را قطع مي كنند. اين نقطه كانون اصلي عدسي بوده و با F نمايش داده مي شود.


 

فاصله ي بين كانون و مركز نوري عدسي را فاصله ي كانوني عدسي مي گويند و با علامت (f) نمايش مي دهند.
نكته: عدسي هاي همگرا هم تصوير حقيقي و هم تصوير مجازي ايجاد مي كنند.
ويژگي هاي تصوير در عدسي همگرا بستگي به فاصله شي از عدسي و فاصله ي كانوني دارد.
 

عدسي واگرا:

 هر گاه پرتوهايي موازي محور اصلي به عدسي واگرا بتابد پس از شكست و عبور از عدسي طوري از هم دور مي شوند كه امتداد آن ها از يك نقطه روي محور اصلي بگذرند. اين نقطه را كانون عدسي واگرا مي نامند.
نكته: عدسي ها واگرا همواره تصويري مجازي، مستقيم، كوچك تر از جسم و نزديك تر(در همان طرف شي) ايجاد مي كند.

         

آشپزی خواص غذاها

سويا

سويا طعم شيرين و خواص درماني بي نظيري دارد، به همراه سبزيجات در سوپ، سالاد و خورش استفاده مي شود. تنها دانه گياهي است كه

داراي 9 آمينو اسيد ضروري و يك پروتئين كامل مي باشد. داراي ميزان بالايي از اسيدهاي چرب امگا تري " Omega-3" مي باشد كه خطر سكته مغزي و حمله قلبي را كاهش مي دهد.

تنها دانه گياهي است كه حاوي ميزان بالايي چربي اشباع نشده و اندكي كلسترول مي باشد. سويا را با تمر هندي نيز مي توان صرف نمود.

خواص غذايي
تقويت كننده طحال و لوزالمعده، مؤثر در فعاليت هاي روده، تميز كننده رگهاي خوني و قلب، تسريع كننده گردش خون، عملكرد لوزالمعده را تقويت مي كند (بخصوص در بيماري ديابت)، بينايي و ديد را تقويت مي كند مْدِر است و سموم بدن را دفع مي كند. سويا يك منبع طبيعي از  "Lecithin"  ،  غذاي مغز مي باشد.

تركيبات غذايي
150 كالري، 14 گرم پروتئين، 8 گرم چربي، 9 گرم كربوهيدرات، 2 ميلي گرم سديم و 5 گرم فيبر.
 

روغن سويا براي سرخ كردن غذا مناسب نيست

سويا از عمده‌ترين روغن‌هاي مصرفي داخل كشور است كه به علت دارا بودن درصد زيادي از اسيدهاي چرب با چند باند دوگانه، مقاومت بسيار پاييني دارد كه نبايد آن را براي فرآيند سرخ كردني استفاده كرد. سرخ كردن به معناي پختن غذا در چربي مايع و داغ مي‌باشد كه شبيه پختن

غذا در آب است كه انتقال گرما توسط يك واسطه مايع داغ اعمال مي‌شود. براساس نتايج اين پژوهش،‌ سرخ كردن عميق در فشار اتمسفر و رطوبت محيط در دماي 160 تا 180 درجه سانتيگراد انجام مي‌شود و به علت تماس مستقيم روغن با اكسيژن و رطوبت موجود در ماده سرخ شونده در چنين دماي بالا واكنش‌هايي نظير پليمريزاسيون، هيدروليز، ايزومريزاسيون و سيكليزاسيون رخ مي‌دهد كه حاصل آنها هزاران ماده شيميايي با تركيبات متفاوت است كه رابطه تنگاتنگي با سلامتي مصرف كننده دارد.

براي حفظ سلامتي مصرف كنندگان تعيين معياري در خصوص كنترل روغن‌ها و چربي هاي مخصوص سرخ كردني عميق امري لازم به نظر مي‌رسد.

فقط روغن‌ها و چربي‌هايي كه در معرض حرارت اضافي هستند اثرات مضر دارند و آنهايي كه تحت حرارت ملايم و معمولي مورد استفاده قرار مي‌گيرند تغييرات مهمي را در حيواناتي كه با آنها تغديه شده‌اند نشان نمي‌دهند.

بنابراين توسعه روش‌هايي جهت كنترل چربي‌ها و روغن‌هاي سرخ كردني در نقطه‌اي كه روغن غير قابل مصرف بوده و بايد تعويض شود، بسيار مهم به نظر مي‌رسد. ارزيابي حسي،‌ تنها يك اطلاعات تقريبي و ذهني راجع به كيفيت روغن به ما مي‌دهد، لكن آزمايشات كيفي و روش‌هاي كمي بسياري منتشر و پيشنهاد شده است.

در اين تحقيق، جهت مقايسه دو نوع روغن سويا و آفتابگردان، چهار نمونه با انديس يدي متفاوت انتخاب و عمليات سرخ كردن در مقدار ثابتي از روغن انجام پذيرفت. بر اساس اين مطالعه، در اين فرآيند عمليات بر روي تكه‌هاي يكساني از سيب زميني انجام گرفت و در طي فرآيند نمونه برداري شده و تست‌هاي مختلفي ازقبيل رنگ، اسيدتيه، پراكسيد و مقاومت در مقابل اكسيداسيون بر روي نمونه‌ها صورت گرفت.

روغن سويا مقاومت كمتري نسبت به روغن آفتابگردان در فرآيند سرخ كردني عميق دارد و از اين رو براي فرآيند سرخ كردن عميق توصيه نمي‌شود. همچنين افزايش رنگ قرمز از اين روغن نمايانگر افزايش فساد روغن مي‌باشد.

نتايج مقايسه بين نمونه‌ها كه براساس قانون انجمن چربي آلمان صورت گرفته است نشان مي‌دهد:

اگر غلظت اسيدهاي چرب اكسيدشده بيشتر از 1 درصد باشد وضعيت روغن در مرحله اي است كه بايد تعويض شود. بنابراين توصيه مي‌شود از روغن نيمه هيدروژنه آفتابگردان جهت فرآيند سرخ كردن عميق استفاده شود.

 

 

 

 

گلابی ، میوه ای عالی

 

گلابی میوه ای است سبز یا زرد رنگ ، آبدار و مخروطی شکل که دارای طعمی خوش و معطر است. گلابی را شاه میوه یا آمرود هم می نامند و به میوه پیوندی و شاداب آن شاه آمرود گویند. گیاه گلابی بومی آسیای غربی و اروپای شرقی مخصوصاً نواحی شمال غربی ایران و کوههای قفقاز می باشد. گلابی بعد از سیب مهم ترین میوه دانه دار دنیا و ایران به شمار می آید. گلابی را در زبان عربی سَفرجَل یا عَرمُوط و در زبان انگلیسی PEAR می گویند.

گونه های مختلف گلابی طعم های گوناگون از ترش تا شیرین دارند . این میوه حاوی ویتامین های E  و C ، کلسیم ، آهن، منیزیم  و روی  است. چون گلابی میوه ای آبدار و حاوی ویتامین C  می باشد ، در زیبایی پوست شما بسیار مؤثر است. یکی از خواص گلابی ملین بودن آن است . همچنین دانه های ریزی که در موقع خوردن گلابی زیر دندان احساس می کنید، برای دفع مواد زائد بدن بسیار مؤثر است.

گیاه گلابی و انواع آن

درخت گلابی در برابر سرما از سیب حساس تر است. گل های گلابی در بهار کمی زودتر از سیب باز می شوند ، به همین دلیل بیشتر در معرض خطر سرمای بهاره قرار می گیرند . در تابستان، گیاه گلابی گرما را بیشتر از سیب تحمل می کند. گل و میوه گلابی در انتهای شاخه ها و سیخک های دو ساله بوجود می آید ، بنابراین هنگام هرس درختان بارور ، باید در حفظ سیخک ها دقت کرد. میزان محصول در باغ های معمولی به 45 تن در هکتار می رسد. تعداد ارقام گلابی موجود در ایران حدود 120 نوع است. مهمترین ارقام بومی عبارتند از :

شاه میوه کرج ، شاه میوه خراسان ، شاه میوه اصفهان ، گلابی نطنز کاشان ، محمدعلی مشهد ، سه فصله کرج ، سیبری ، گلابی پیغمبری .

از گلابی های خارجی نیز که کم و بیش در ایران کشت می شوند می توان : آنژو، وینترنلیس، بارتلت، دوشس، ژاندارک، باسه، کولمار، بوره ژیفار و دوینه دوکومیس را نام برد. بارتلت که در اروپا بنام ویلیامز مشهور است، مهم ترین و پر کشت ترین گلابی در دنیا به شمار می رود.

یک نوع گلابی جنگلی که در کهکیلویه می روید و تخم آن زیاد است را انجوجک می نامند. میوه آن قابل استفاده نیست، ولی زمانی که میوه روی خاک می افتد و می پوسد، تخم آن را جمع آوری می کنند که استفاده درمانی زیادی دارد.

خواص درمانی گلابی

قسمت هایی از درخت گلابی که مورد استفاده غذایی و درمانی قرار می گیرد: 1- میوه 2- برگ 3- پوست درخت آن است. گلابی را می توان بصورت خام یا پخته ( مربا و کمپوت) مصرف کرد.

• گلابی میوه ای عالی و گوارا و پرآب است که خاصیت لینت دهندگی دارد. افرادی که یبوست دارند سعی کنند 1 تا 2 عدد گلابی در روز بخورند و بلافاصله 1 لیوان آب ولرم بنوشند که خاصیت ملین آن قوی تر شود.

• گلابی میوه ای است که به آسانی هضم و جذب بدن می شود.

• گلابی دارای دانه های بسیار ریزی است که خصوصاً نزدیک هسته آن زیاد است. این دانه ها از جنس سلولزاست و در دستگاه گوارش هضم نمی شود. از این رو با عبور از دستگاه گوارش ، معده و روده را پاک می کند و کلیه مواد زائد باقیمانده در شکم را دفع می کند.

• پوست گلابی که در معرض نور خورشید قرار دارد ، از نظر ویتامین ها غنی تر است. به علاوه قسمت عمده فیبر گلابی در پوست آن است ، لذا نباید هنگام خوردن ، پوست آن را جدا کنید.

• کسانی که مبتلا به  فشار خون  هستند ، اگر به طور مرتب گلابی بخورند خون آنها تصفیه خواهد شد .

• گلابی برای غدد داخلی بدن بسیار مفید است . تانن و پتاسیم آن، اسید اوریک را به هر اندازه که باشد حل می کند. به همین جهت افراد مبتلا به نقرس، آرتروز و رماتیسم می توانند از آن بهره زیادی ببرند.

• گلابی برای معالجه امراض سینه یک میوه عالی است و این خاصیت مربوط به تانن آن است و اگر گلابی کمی گس باشد برای سینه بهتر است.

• گلابی به علت دارابودن ارسنیک رعشه را درمان می کند.

• ماده مهم دیگری که در گلابی موجود است عنصر بور( BORON ) است که با افزایش جذب کلسیم ، از بروز پوکی استخوان  به خصوص در زنان یائسه  جلوگیری می کند.

• موادی که برای استخوان ها مفیدند، برای مغز نیز نافع اند. گلابی هم از این قاعده مستثنی نیست و از میوه هایی است که برای حافظه  و تمرکز حواس مفید است.

• مواد موجود در گلابی برای تقویت بدن پس از بیماری هایی که نیرو و توان انسان را تحلیل می برد، بسیار مفید است. شاید به همین دلیل است که برای بیماران کمپوت گلابی می بریم. در دوران نقاهت بیماری هایی چون سل، کم خونی و ضعف شدید خوردن مخلوط آب گلابی و به بسیار مفید است.

• گلابی یکی از میوه های ضدعفونی کننده یا ضد مسمومیت است و این خاصیت به دلیل ادرارآور و ملین بودنش است.

• گلابی موجب شادابی و طراوت بدن و پوست  می شود.

• گلابی برای بیماران دیابتی میوه بسیار مناسبی است ، چون قسمت اعظم قند آن سلولز، سوربیتول و لوولوز است . شاید به همین دلیل حکیم عالیقدر ایرانی ابوعلی سینا، گلابی یا کمپوت آن را برای اکثر بیماران مجاز دانسته و آن را" شاه میوه" خوانده است.

• گلابی ترشح بزاق را افزایش می دهد ،در نتیجه هضم غذا را آسان می کند . پس پوره آن برای سالمندان بسیار مفید است.

• فیبر موجود در گلابی لینین(LININ) است که غیرقابل حل بوده و برای کاهش کلسترول خون  بسیار مؤثر است.

در مورد برگ آن؛

• جوشانده برگ گلابی برای کلیه بسیار مفید است ، چون ادرارآور ، ضدعفونی کننده و میکروب کش مثانه است. از این رو مبتلایان به عفونت ادراری  حتماً باید آن را مصرف کنند. سنگ مجرای ادرار را دفع می کند ، برای این منظور100 گرم برگ جوان درخت گلابی را در یک لیتر آب به مدت 20 دقیقه دم کنید و آن را در سه وعده به میزان 1 تا 2 استکان تناول کنید.

• دم کرده برگ گلابی دارویی شفابخش برای بی خوابی  است، اعصاب را آرام می کند و سردردهای میگرنی  را درمان می کند.

• انجوجک که تخم گلابی جنگلی است ، دفع کننده کرم است و اعصاب متشنج را تسکین می دهد و اگر آن را کوبیده و شیره آن را بگیرند ، برای بندآمدن خونریزی زیاد در قاعدگی  مفید است.

تذکر :

* هضم پوست گلابی کمی مشکل است، از این رو کسانی که معده ضعیفی دارند آن را با پوست نخورند یا آن را بصورت کمپوت مصرف کنند.

* بهتر است گلابی کاملاً رسیده را مصرف کنید تا خواص آن بیشتر و هضم آن راحت تر باشد.

* بهتر است پس از خوردن گلابی آب سرد ننوشید ، زیرا در افراد حساس ایجاد نفخ می کند.

احادیث و نظرات بزرگان

در مورد نظر ابوعلی سینا در مورد گلابی صحبت کردیم . ولی جالب است بدانید که احادیث زیادی در مورد گلابی وجود دارد مثلا در حدیثی آمده:

" هر کس ناشتا گلابی بخورد ، آب نطفه او پاک و فرزندش نیکو خواهد شد."

امام صادق علیه السلام فرمودند :

" گلابی معده را پاک و آن را تقویت می کند" و باز فرموده اند: " خوردن گلابی در حال سیری سودمندتر از خوردن آن در حال گرسنگی است. کسی که دلش گرفته و اندوهناک است ، باید گلابی را بعد از غذا بخورد."

مواد موجود در 100 گرم گلابی خام

انرژی

 58 کیلو کالری

کربوهیدرات

 15 گرم

فیبر خام

 3/1 گرم

فیبر خوراکی

 8/2 گرم* (منبع خوب)

کلسیم

 11 میلی گرم

آهن

 25/0 گرم

روی

 12/0 گرم

 پتاسیم

 125 میلی گرم* (منبع خوب)

فلوئور

 18 میکروگرم* (منبع خوب)

ویتامین A

 9/1 RE

ویتامین E

 4/0 میلی گرم* (منبع خوب)

ویتامین C

 4 میلی گرم

 فولات 

 7 میکروگرم* (منبع خوب)

گلابی حاوی ریزمغذهایی چون فلوئور، سلنیوم ، کرم و بور است که برای سلامتی و تأمین ریزمغذی های بدن بسیار مفید است.

 

آجیل چه خاصیتی دارد ؟

 

در ویژه نامه نوروز پارسال  ( نوروز 1383 ) به طور مفصل در مورد خواص و ارزش غذایی آجیل  مطالبی را برایتان بیان کردیم . بنابراین در مطلب زیر به طور خلاصه در مورد تاریخچه آجیل  و مواد مغذی آنها صحبت می کنیم.

بادام هندی

بادام هندی به صورت معلق از ساقه های گیاهی به نام CASHEW PEAR می روید. بادام هندی از برزیل آمده است و توسط کاشفان پرتغالی به هند آورده شده است.

بادام هندی بیشتر به عنوان یک نوع آجیل و تنقلات خورده می شود، اما از آن می توان در تهیه برخی از غذاها نیز استفاده کرد. بادام هندی سرشار از ویتامین A  است.

پسته

در چین به پسته‌، " آجیل خندان " می گویند. پسته قدمتی صد هزار ساله دارد. برای اولین بار در خاورمیانه، ایران و سوریه کاشته شد و بعد به یونان و بقیه کشورهای اروپایی راه یافت.

طبقه یک افسانه قدیمی، عشاق، یکدیگر را در باغ پسته ملاقات می کردند تا صدای ترک و شکستن پوست پسته را به هنگام باز شدن آن بشنوند. زیرا عقیده داشتند، این كار برای آنها خوشبختی به ارمغان می آورد.

مغز پسته یکی از تنقلات بسیار مفید است. پسته منبع خوبی از کلسیم  ، منیزیم ، فسفر ، پتاسیم ، آهن  ، فولات و پروتئین است.

گردو

 گردو  از دوران ما قبل تاریخ وجود داشته است. در قرون وسطی اعتقاد بر این بود که گردو سردرد را معالجه می کند. حتی شواهدی دال بر وجود یک باغ گردوی بسیار زیبا در باغ های معلق بابل وجود دارد. گردو هم به صورت خشكبار و هم به صورت تازه خورده می شود و از آن در تهیه برخی از غذاها استفاده می شود. گردو منبع خوبی از فسفر، پتاسیم ، منیزیم  ، پروتئین و ویتامین E  است.

بادام زمینی

 بادام زمینی  به دلیل میزان بالای پروتئین و روغن موجود در آن، بسیار مغذی است. همچنین غنی از ویتامین B و E است. از روغن بادام زمینی  در تهیه بسیاری از غذاها و تهیه مارگارین استفاده می شود.

فندق

قرنهاست که انسان ها فندق می خورند. در قرن حاضر، گونه های متعددی از آن کاشته می شود.

فندق به صورت خوشه های چهار تا پنج تایی و درون غلاف می روید. فندق سرشار از فیبر، پتاسیم ، کلسیم ، منیزیم و ویتامین E است. فندق بسیار مغذی و خوش طعم است و در برخی غذاها نیز از آن استفاده می شود.

بادام

دو نوع بادام وجود دارد : بادام تلخ و شیرین . هر دو نوع آن، بومی خاورمیانه است، اما قرنهاست که در اروپا و آمریکا نیز کاشته می شود. بادام بسیار مورد علاقه فراعنه مصر بوده است و آنها طعم بادام را در نان خود بسیار دوست داشتند. بادام در فرهنگ نژادی مناطق مختلف جایگاه مهمی داشته است. رومی ها بادام را در مراسم عروسی به عنوان سمبل خوشبختی و باروری به عروس و داماد هدیه می دادند. این سنت هنوز هم در ایتالیا رواج دارد. از بادام تلخ برای تهیه روغن بادام استفاده می شود.

بادام منبع مهمی از ویتامین ها و مواد معدنی است و غنی از پروتئین  ، منیزیم ، فسفر، روی ، کلسیم ، فولات و ویتامین E است.

تخمه كدو

این دانه ها به رنگ سبز کمرنگ هستند و می توان آنها را به صورت خام یا بو داده مصرف کرد. حاوی مقدار بالایی پروتئین ، آهن ، روی و فسفر است. پائیز که فصل کدو تنبل  است، می توانید تخمه آن را خشک کنید.

تخمه آفتابگردان

گل آفتابگردان از خانواده گل مینا است. سرخ پوستان آمریکا، گل آفتابگردان را 2000 سال قبل می کاشتند. تخمه آفتابگردان را می توان به صورت خام یا بو داده مصرف کرد كه غنی از پتاسیم ، فسفر ، پروتئین ، آهن و کلسیم است.

 

آجیل و خشکبار برای سلامتی بدن مفیدند

 

بر اساس آخرین پژوهش‌ها، آجیل و مغزها مانند فندق، گردو، پسته نقش مهمی در تامین سلامتی بدن ایفا می‌کنند. بر خلاف تصور عوام که فکر می‌کنند این قبیل مواد خوراکی فاقد ارزش‌ غذایی هستند، باید گفت که این مواد غذایی منابع سرشاری از پروتئین، مواد معدنی و ویتامین‌های آنتی اکسیدانی هستند. مطالعات نشان می‌دهد مغزها یکی از مهمترین منابع غنی سلنیوم هستند که این ریز مغذی برای تامین سلامت سیستم ایمنی بدن ضروری است؛ همچنین دارای برخی خواص ضد سرطانی است

دانشمندان دانشگاه ایلینویز در آمریکا دریافته‌اند که یک مکمل غذایی حاوی 200 میکروگرم سلنیوم در روز، میزان ابتلا به سرطان های پروستات، ریه و روده را در حدود 50 درصد کاهش می‌دهد. همچنین از پیشرفت سرطان سینه در زنان و بروز مشکلات پروستات در مردان جلوگیری می‌کند.

این دانه‌های خوراکی سرشار ازفسفر  هستند که این ماده معدنی به ساخت استخوان ها و دندان ها کمک می‌کند و نیز منبع سرشار ازمنیزیم  است که این عنصر نیز در ایجاد تعادل در عملکرد ماهیچه‌ها و اعصاب نقش مهمی دارد. همچنین وجود اسید لینولنیک در این دانه‌های خوراکی می‌تواند برای حفظ سلامت پوست و ایجاد تعادل هورمونی مفید باشد.

در ذیل تاثیرات مثبت برخی از این دانه‌ها ذکر شده است:

بادام زمینی :خوردنبادام زمینی  به مقدار 5 بار یا بیشتر در هفته و هر بار 28 گرم ، احتمال بروز دیابت نوع دوم را در زنان کاهش می‌دهد. بادام زمینی دارای مقادیر زیادی چربی اشباع نشده‌، منیزیم و فیبر غذایی است که همگی خطر بروز دیابت را کاهش می‌دهند. همچنین حاوی فیبر و منیزیم است که باعش کاهش مقاومت انسولین می‌شوند. وجود چربی امگا - 3 نیز باعث حفظ سلامت سلول ها، نرمی پوست و نیز کاهش میزان کلسترول کلی در خون می‌شود. بادام زمینی منبع سرشاری از آهن، روی، ویتامین E، منیزیم و فولیک اسید است که تاثیر مهمی در مبارزه با مواد سرطان زا دارند.

گردو : بر اساس مطالعات انجام شده از سوی محققان ، گردو نه تنها کلسترول مضر را کاهش می‌دهد، بلکه باعث کاهش التهاب رگ‌های خونی می‌شود که معمولا عامل بروز بیماری های قلبی - عروقی هستند. گردو منبع ویتامین E، آهن، منگنز، فسفر، پتاسیم ، فولیک اسید وویتامین B6  است که در ساخت استخوان ها، تامین سلامت قلب و خون نقش مهمی دارند. روغن گردو نیز منبع غنی آلفا لینولئیک اسید (ALA) است که از گروه اسیدهای چرب غیراشباعاُمگا-3  می باشد.

بادام : سرشار از پروتئین و دارای ریزمغذی‌های مهمی از قبیل منیزیم، پتاسیم، فسفر، مس،ویتامین B2، نیاسین  است . همچنین روغن بادام منبع غنیویتامین E  است که نقش ضد سرطانی و آنتی اکسیدانی دارد. بادام شامل مقادیر زیادی کلسیم  است و نیز می‌تواند در بهبود رشد استخوانی و جلوگیری از بروز پوکی استخوان موثر باشد. محققان کانادایی دریافته‌اند ، اگر افراد مبتلا به کلسترول بالا روزانه 30 گرم بادام مصرف ‌کنند، میزان کلسترول مضر خون خود را تا 4 درصد کاهش خواهند داد.

 

 

آزاد یا پرورشی؛ ماهی بخورید

دکتر عیسی گلشاهی، رئیس گروه مطالعات بازار دفتر طرح و توسعه سازمان شیلات ایران، به سئوالات زیر پاسخ می‌دهد.

*تفاوت ماهی آزاد و پرورشی در چیست؟ آیا از لحاظ مواد مغذی متفاوتند؟

- به طور کلی، تفاوت خاصی بین گونه‌های مشابه ماهی دیده نمی ‌شود و تنها لذت مصرف آنها و نوع تغذیه ی آنها می ‌تواند در مطلوبیت طعم گوشت‌شان تأثیر بگذارد. بر همین اساس هم در منابع علمی تغذیه جز در موارد خاص، که دارای اهداف علمی مشخصی هستند، تفاوتی بین ترکیبات تشکیل دهنده ی ماهی های آب های آزاد (گونه‌های وحشی) و پرورشی قایل نشده‌اند.

*با توجه به هشدار در زمینه ی آلودگی ماهی‌ها (با جیوه یا آلودگی‌های به جا مانده از جنگ و ...)، چه كسانی‌ باید در مصرف ماهی احتیاط کنند؟

- جای تأسف است که افراد متخصص صحبت مبهمی را مطرح می ‌کنند که موجب دوری مردم از این مواد غذایی ارزشمند می ‌شود.

به طور کلی در تمامی موجودات زنده، آلودگی‌هایی از راه های مختلف، نفوذ و تجمع پیدا می ‌کند و این موضوع مختص آبزیان و حتی حیوانات نبوده و در مورد گیاهان هم صدق می‌ کند.

بررسی‌های علمی نشان می ‌دهد که میزان فلزات سنگین در بافت موجوداتی که در نواحی اطراف صنایع خاص نظیر کارخانجات تولید باطری یا کاغذ سازی‌ها زندگی می کنند، بیشتر است، اما از یک سو با تماس آبزیان با این مواد شیمیایی روبرو هستیم و از سوی دیگر با حد و میزان مجاز این مواد در بدن آنها.

با توجه به موارد مذکور و بررسی‌های انجام شده در حال حاضر خطر وجود فلزات سنگین، آبزیان کشورمان را تهدید نمی ‌کند و یا حداقل در بررسی‌های انجام شده تا کنون این موضوع به اثبات نرسیده است.

*یعنی ماهی‌های رودخانه و آب های آزاد از لحاظ سلامت یا کیفیت تفاوتی با هم ندارند؟

- ماهی های رودخانه‌ها و آب های آزاد در گونه‌های مشابه تفاوت چندان و چشمگیری با هم ندارند. اما باید توجه داشت که گروهی از ماهیان دریایی از جمله اغلب ماهیان دریای خزر در فصل تخم ‌ریزی به رودخانه‌ها مهاجرت می ‌کنند و در سایر فصول در دریا حضور دارند. این قبیل گونه‌ها مثل ماهی سفید در فصل مهاجرت به رودخانه‌ها، مورد هجوم صیادان قرار گرفته و صید می‌ شوند.

باید در نظر داشت که این گونه‌ها به علت مصرف پروتئین و ذخایر بدن برای تولید و غنی سازی تخم‌ها از نظر تغذیه ‌ای ارزش بالایی ندارند و میزان آب بدن آنها در سطح بسیار بالاتری نسبت به سایر فصول قرار دارد. در واقع این ماهی‌ها در خارج از فصل تخم ‌ریزی ارزش غذایی بیشتری داشته و مصرف آنها مفیدتر است.

*مصرف ماهی‌های شور، کنسرو شده یا دودی را هم توصیه می ‌كنید؟

- كنسرو انواع ماهی، علاوه بر آنکه مشمول استاندارد اجباری است، برای قابلیت تولید باید پروانه بهداشتی را از وزارت بهداشت اخذ كند، بنابراین کنسروهایی که دارای این مشخصه‌ها نباشند، مورد تایید نبوده و غیر مجاز هستند.

در انواع مجاز، سلامت کالا توسط تولید کننده تضمین می ‌شود، مشروط بر آنکه قوطی کنسرو خریداری شده علایم فساد و خرابی را نداشته باشد، مثلاً بادکردگی سر و ته کنسرو، نشتی آن و وجود علایم زنگ زدگی در محل اتصال در قوطی به بدنه می ‌تواند از علایم ناسالم بودن کنسرو باشد.

در عین حال برای رفع نگرانی‌های احتمالی و کاهش خطر، کارخانجات کنسرو و متخصصین به مردم توصیه می ‌کنند، کنسرو را قبل از باز کردن به مدت 20 دقیقه در آب در حال جوش، بجوشانید و بعد مصرف کنید. اما انواع ماهی شور و دودی جدای از بحث بهداشتی و پزشکی آنها و مضراتشان برای سلامت مصرف‌ کنندگان، از نظر تغذیه‌ ای نیز به علت تولیدشان به روش سنتی، دارای مشکلات بهداشتی هستند و با شرایط فعلی تولید، مصرف‌ آنها توصیه نمی ‌شود.

*ماهی یكی از غذاهای سرشار از امگا 3 به حساب می‌ آید. آیا کپسول های امگا 3می‌ توانند جایگزین ماهی تازه شوند؟

- تمام ماهی‌ها دارای امگا 3 هستند، اما از نظر مقدار امگا 3 تفاوت‌هایی هم بین ماهی‌ها وجود دارد. مثلاً ماهی‌های پرچرب از این نظر غنی ‌تر هستند و ماهی‌های کم چرب غنای کمتری دارند.

این کپسول ها تنها قادرند نیاز روزانه به اسیدهای چرب غیراشباع از خانواده ی امگا 3 را تأمین کنند و سایر خواص آبزیان از طریق مصرف آنها به دست نمی آید، بنابراین نمی ‌توانند جایگزین مصرف آبزیان شوند.

 

اثر توت فرنگی در پیشگیری از بیماری های قلبی

توت فرنگی، میوه ای شبیه توت است ولی كمی درشت تر، رنگش قرمز و طعم آن ترش و مطبوع است. بوته اش كوتاه و دارای برگهایی درشت و ساقه هایی باریك و خزنده است كه روی زمین می خوابد و ریشه می دواند.

توت فرنگی به صورت وحشی و اهلی می روید و به اسامی چپلك، چپالك، شالكه و چلم نیز خوانده می شود.

این میوه به حالت خود رو در بعضی نواحی شمالی ایران وجود دارد و بعضی اوقات به دلیل خوش طعمی میوه آن را به طور مصنوعی پرورش می دهند.

میوه توت فرنگی به صورت، قرمز، گوشت دار و دارای هسته های ریزی است كه از ماه اردیبهشت پدیدار می شود و تا آخر مرداد دوام می آورد.

قسمت هایی كه از بوته توت فرنگی مورد استفاده قرار می گیرند، عبارتند از: میوه ، برگ و ریشه .

از دیر باز همه قسمت های این گیاه مصرف دارویی داشته است و از برگ و ریشه آن كه حاوی مقدار قابل ملاحظه ای تانن است به عنوان ضد اسهال وادرارآور استفاده می شده است.

توت فرنگی به صورت های گوناگون مورد استفاده قرار می گیرد: خام، جوشانده، مربا، شربت و بستنی.

خواص تغذیه ای توت فرنگی و اثر آن در سلامتی انسان :

توت فرنگی منبع خوبی از فیبر، ویتامینC، فولات، پتاسیم و آنتی اكسیدان ها می باشد كه این مواد مغذی باعث می شوند توت فرنگی بعنوان یك جایگزین شیرین، باعث افزایش سلامت قلب، كاهش خطر ابتلا به انواع سرطان و در كل ارتقاء سلامتی بدن شود.همچنین دارای املاح كلسیم، آهن و فسفر می باشد. از مواد موثر مهم آن می توان تانن، موسیلاژ، قندهای مختلف، سالیسیلات ها و به خصوص اسیدهای میوه را نام برد.

توت فرنگی سرشار از ویتامین و فاقد چربی اشباع است و كالری كمی دارد.یك واحد توت فرنگی معادل 8 عدد است كه 50 كالری انرژی دارد.

توت فرنگی مانند سایر توت ها مثلشاه توت، توت سفید، تمشك و... پاك كننده روده و مثانه است.

تحقیقات اخیر نشان داده است، دریافت روزانه یك واحد توت فرنگی باعث افزایش قابل توجهی در مقدار فولات خون شده و نیز فشار خون بالا را كاهش می دهد . فولات، مقدار هموسیستئین خون را كاهش می دهد. هموسیستئین اسید آمینه ای است كه در مقادیر زیاد باعث مسدود شدن رگهای خونی می شود.

همچنین توت فرنگی دارای مقادیر بالایی از آنتی اكسیدان ها مثل الاژیك اسید و آنتوسیانین(رنگدانه قرمز) است كه در پیشگیری از بیماری های قلبی موثرند.

 این مطالعات اهمیت مصرف توت فرنگی را در برنامه غذایی بعنوان عامل بهبود عملكرد سیستم قلبی-عروقی نشان می دهد.

همچنین مطالعات قبلی نشان داده بود كه باعث بهبود عملكرد حافظه و كنترل آرتریت روماتوئید( التهاب مفاصل) می شود.

از دیگر خواص توت فرنگی می توان به موارد زیر اشاره كرد :

- مصرف این میوه علاوه بر وجود انواع ویتامین، املاح و آب كه هر كدام اثرات خود را بر بدن اعمال می  كنند دارای خاصیت تقویت كننده، ملین و خنك كننده نیز می باشد.

- توت فرنگی از تصلب شرائین جلوگیری می نماید.

- توت فرنگی اشتها آور است و ادرار را زیاد می كند.

- دم كرده برگ توت فرنگی در زیاد كردن ادرار و شیر بانوان مفید است.

- دم كرده برگ توت فرنگی یا میوه توت فرنگی می تواند نقرس و سنگ های مثانه را معالجه كند.

- املاح معدنی موجود در توت فرنگی خاصیت مسهلی به آن بخشیده است، زیرا این املاح عضلات روده را به انبساط و انقباض وادار می كند و به همین جهت توت فرنگی برای درمان یبوست مؤثر است.

- اگر توت فرنگی را له كنید و در آب بریزید، نوشابه ای به دست می آید كه برای درمان تب هایی كه با بیماریهای التهابی همراه می باشد، بسیار مفید است.

- توت فرنگی به علت داشتن آهن و ویتامینC در خونسازی بدن مؤثر است.

- توت فرنگی به علت دارابودن مقادیر كافی كلسیم و فسفر، در رشد و نمو كودكان و نوجوانان ، استحكام دندان ها و ترمیم شكستگی استخوان ها بسیار مؤثر است.

مصرف روزانه 5 واحد میوه و سبزی، احتمال ابتلاء به سرطان را كاهش می دهد.

مطالعات جدید نشان می دهد مصرف روزانه 9 یا 10 واحد میوه و سبزی به همراه 3 واحد لبنیات كم چرب، در كاهش فشار خون بالا بسیار مؤثر است.

ما در اینجا به عنوان یادآوری و آشنایی شما مقادیر واحدهای میوه ، سبزی و لبنیات را بیان می كنیم كه شامل موارد زیر است:

1 واحد سبزی = 1 لیوان سبزی خام خرده شده ( 1 لیوان سالاد ) یا نصف لیوان سبزی پخته.

 1 واحد میوه  = 1 عدد میوه متوسط مثل یك سیب متوسط  یا  4/3 لیوان آب میوه.

1 واحد لبنیات = 1 لیوان شیر یا یك لیوان ماست یا  2 لیوان دوغ یا 2 لیوان بستنی.

ارزش تغذیه ای یك لیوان(149گرم) توت فرنگی :

45 كیلوكالری

انرژی

1 گرم

پروتئین

5/10 گرم

كربوهیدرات

6/0 گرم

چربی

3/3 گرم

فیبر

3 معادل رتینول (RE)

ویتامینA

5/84 گرم

ویتامینC

1/0 میلی گرم

ویتامینB1

1/0 میلی گرم

ویتامینB2

4/0 میلی گرم

ویتامینB3

1/0 میلی گرم

ویتامینB6

1/0 میكروگرم

ویتامینB12

4/26 میكروگرم

فولات

2 میلی گرم

سدیم

21 میلی گرم

كلسیم

6/0 میلی گرم

آهن

247 میلی گرم

پتاسیم

2/0 میلی گرم

روی

16 میلی گرم

منیزیوم

مقایسه توت فرنگی با چند میوه دیگر از نظر بعضی مواد مغذی :

در جدول زیر مقدار فولات، پتاسیم، ویتامینC ، فیبر و قند موجود در توت فرنگی با چند میوه دیگر مقایسه شده است. همانطور كه مشاهده می شود مقدار فولات ، ویتامینC و پتاسیم در آن بالاست و نیز دارای قند كمی می باشد.

قند(گرم)

فیبر(گرم)

ویتامینC(میلی گرم)

پتاسیم(میلی گرم)

فولات( میكروگرم)

میوه

7

3

84

210

34

توت فرنگی

14

4

7

150

4

سیب با پوست

22

1

6

266

6

انگور

17

4

13

504

28

موز

13

3

74

252

42

پرتقال

* مقادیر داده شده بر حسب یك واحد از میوه ها است.

** مقدار فولات بر حسب مقدار فولات غذایی است.

تذكراتی در مورد مصرف توت فرنگی :

نكته مهمی كه در مورد توت فرنگی باید در نظر داشت این است كه اولاً به علت تماس میوه ها بر روی زمین، خاك و كود ممكن است آلوده شود كه باید آنرا شسته و سپس مصرف كرد.

ثانیاً بعضی از افراد نسبت به آن حساسیت دارند و ممكن است این حساسیت بصورت استفراغ و یا ناراحتی های جلدی بروز كند. همچنین در افرادی كه دارای ناراحتی های پوستی می باشند ممكن است آنها را تشدید كند كه باید این نكته مورد توجه قرار گیرد.

توت فرنگی به علت داشتن اسید سالسیلیك در بعضی اشخاص، كبد و مثانه را تحریك كرده و جوشهایی شبیه كهیر ایجاد می كند كه به علت آلودگی خون و داخل بدن است

كسانی كه معده ای حساس دارند یا مبتلا به بیماری های كهیر، اگزما و آسم هستند ، بهتر است از خوردن توت فرنگی پرهیز كنند.

اثرات توت فرنگی بر روی پوست :

توت فرنگی به دلیل داشتن اسیدهای میوه یكی از مهمترین گیاهانی است كه در زمره وسایل آرایشی كاربرد دارد و از قدیم به این منظور استفاده می شده است. برای توجیه این اثرات بهتر است ابتدا خلاصه ای در باره اسیدهای میوه شرح داده شود تا علت این استفاده به طور علمی روشن گردد.

از هزاران سال پیش خانم ها از عصاره برخی میوه ها جهت شادابی پوست خود استفاده می كردند. تحقیقات سال های اخیر نشان داده است میوه ها حاوی اسیدهایی به نام اسید میوه یا " آلفا هیدروكسی اسید" می باشند و به اختصار به صورتAHA گفته می شوند. این اسیدها قادر هستند كه لایه های شاخی و سفت روی پوست و به خصوص صورت را حل كنند و ضمن شاداب و با طراوت كردن پوست، موادی از جمله اسانس همین میوه ها می توانند بهتر جذب پوست شده و باعث تحریك گردش خون و یا تحریك تولید سلول های جوان شده و با یك سلسله اثرات باعث طراوت و تازگی پوست شوند. البته با توجه به اینكه این اسیدها دارای خاصیت ضعیف اسیدی می باشند دارای اثرات كمی بوده و برای این منظور باید سالیان متمادی از آنها استفاده كرد.

این موضوع باعث جلب نظر همگان به اثرات این اسیدها شده، طوریكه در سال های اخیر كارخانجات، دست به تهیه آنها زده و از آنها كرم، لوسیون و فرآورده هایی به عنوان ضد چروك تهیه و به بازار عرضه كرده اند. تفاوت محصولات صنعتی با میوه های طبیعی در این است كه غلظت این اسیدها در محصولات صنعتی بسیار بالاتر از میوه ها بوده، بنابراین دارای اثرات سریع و قوی هستند و در عوض استفاده زیاد و ممتد آنها خالی از اثرات جانبی نمی باشد. افرادی كه می خواهند از اثرات سوء اینگونه محصولات در امان بمانند، می توانند از ماسك بعضی میوه ها از جمله توت فرنگی استفاده كنند، به شرط آنكه صبر و حوصله كافی داشته باشند، چون اثر میوه های طبیعی به مراتب ضعیف تر و طولانی تر از محصولات شیمیایی بوده ولی عوارض جانبی آنها را به همراه ندارند.

برای استفاده از ماسك توت فرنگی می توان 5 تا10 عدد توت فرنگی تازه را پس از شستشوی كامل له كرده و پس از استحمام كه منافذ پوست بازتر هستند، آن را روی صورت به مدت 20 دقیقه قرار داد و سپس صورت را با آب شست. این كار را می توان در فصلی كه توت فرنگی است، یك روز در میان و یا دو روز در میان انجام داد. البته قبل از انجام این عمل فرد بایستی مطمئن شود كه نسبت به این میوه حسیت ندارد.  برای اطمینان از عدم حساسیت می توان با قرار دادن میوه له شده بر روی قسمت كوچكی از پوست دست یا صورت، آن را آزمایش كرد. توت فرنگی علاوه برداشتن اسیدهای گیاهی دارای اسانس خوش بویی است كه وقتی به صورت ماسك مصرف می شود، جذب پوست شده و به اثرات اسیدهای میوه موجود در آن كمك می كند.

همچنین این ماسك می تواند به عنوان یك ضد آفتاب متوسط در زمانی كه آفتاب سوختگی رخ داده است، استفاده شود.

 

اثرات خوب و بد نمک

نمک یکی از مواد غذایی ضروری برای بدن است و به عملکرد صحیح بدن و مغز کمک می کند. اما مصرف زیاد نمک می تواند خطرات بیشماری را برای بدن داشته باشد. این خطرات در افرادی که فشار خون بالایی دارند، به مراتب بیشتر است.

اثرات مفید نمک برای بدن:

1- بیشترین اثر مفید نمک، ثابت کردن ضربان غیر عادی قلب است و به تنظیم فشار خون می کمک می کند.

2- خارج کردن اسیدیته زیادی که در بدن به وجود آمده است.

3- حفظ تعادل مقدار قند خون

4- فراهم ساختن انرژی لازم برای بدن

5- کمک به عملکرد صحیح سلول های عصبی

6- جذب مواد مغذی

7- صاف و نرم کردن حنجره و جلوگیری از چسبناک شدن مخاط که معمولا در تنگی نفس دیده می شود.

8- برای بیماری زکام و سینوزیت بسیار مفید است.

9- نمک یک آنتی هیستامین طبیعی می باشد.

10- جلوگیری از کرامپ یا گرفتگی عضلانی

11- جلوگیری از ریزش بزاق در حین خوابیدن

12- برای ساخت استخوان مهم است. یکی از مهم ترین دلایل پوکی استخوان، کمبود نمک و آب می باشد.

13- برای تنظیم خواب مهم است و به عنوان یک هیپنوتیسم طبیعی عمل می کند.

14- نمک قسمتی از درمان بیماران دیابتی می باشد.

15- استفاده از نمک بر روی زبان، موجب توقف سرفه های خشک می شود.

 

با این همه خواص مفید، چرا نمک زیاد، برای بدن مضر است؟

نمک از املاح سدیم و کلر تشکیل شده است. در بزرگسالان، هنگامی که مقدار سدیم دریافتی زیاد باشد، بدن آب زیادی را نگه می دارد و مقدار مایعات جمع شده در بدن بسیار زیاد می شود.

بسیاری از دانشمندان بر این باورند که همین عامل باعث پرفشاری خون می شود و این خود عاملی است برای بیماری قلبی و سکته، زیرا این مقدار زیاد مایعات در حین عبور از قلب به اعضای بدن می روند و باعث خستگی  و درد در اندام ها می شوند و این خود عاملی است برای ظاهر شدن بیماری کرونری(انسداد رگ های قلب).

در بدن بزرگسالان، مقداری از نمک دریافتی از طریق کلیه ها و بوسیله ادرار کردن از بدن خارج می شود. اما در بدن نوزادان، کلیه ها هنوز توانایی کافی برای خارج کردن نمک از بدن را ندارند.

این را بدانید که به نوزادان(به خصوص تا 4 ماهگی)، غذای پُر نمک ندهید، زیرا در بدنشان جمع می شود و چون نمی تواند خارج شود، باعث بیماری کلیه، کبد، آسیب به مغز می گردد و در شرایط حاد به مرگ نوزاد می انجامد. به همین دلیل، متخصصان تغذیه سفارش به دادن شیر مادر و یا شیرخشک به نوزادان می کنند.

 

نمک باعث افزایش یا کاهش وزن می شود؟

نمک موجب افزایش یا کاهش وزن نمی شود. در واقع نمک هیچ کالری ندارد.

مصرف زیاد نمک، به دلیل نگه داری بیش از حد آب در بدن، باعث افزایش وزن موقتی می گردد و برعکس آن، مصرف کم نمک، به خاطر بیرون کردن آب از بدن، می تواند موجب کاهش وزن موقتی شود.

جالب است بدانید که اکثر غذاهای رژیمی، بدون نمک هستند و کاهش وزن ایجاد شده در این رژیم ها، فقط به خاطر دفع مقدار زیادی آب از بدن می باشد و اگر بعد از این رژیم، از غذاهای دارای نمک استفاده کنید، به همان وزن قبلی خود می رسید!

مقدار زیاد نمک در غذا، باعث افزایش کالری و کاهش فیبر غذایی می شود و این غذا به طور کلی مشابه غذاهای حاضری و آماده (FAST FOODS) است.

چه مقدار نمک برای بدن مضر نیست؟

متخصصان مصرف حداقل 6 گرم نمک در روز را توصیه می کنند. ولی در کودکان این مقدار باید خیلی کم شود.

تخمین زده شده که اگر 2-1 گرم نمک در روز مصرف شود، میزان بیماری های قلبی به صفر می رسد.

 

سن

مقدار نمک توصیه شده

بزرگسالان

6 گرم در روز

14-11 سال

6 گرم در روز

10-7 سال

5 گرم در روز

6-4 سال

3 گرم در روز

3-1سال

2 گرم در روز

نوزادان 12-7 ماه

1 گرم در روز

نوزادان 6-0 ماه

کمتر از 1 گرم در روز

 

دانشمندان در این زمینه بسیار تحقیق کرده اند و به این نتیجه ی مهم رسیده اند که غذاهای خوشمزه دارای مقدار زیادی نمک می باشند و این خود عاملی است برای ابتلا به پوکی استخوان، تنگی نفس و سرطان معده.

پیتزا، همبرگر و ساندویچ سوسیس بیشتر از 1 گرم نمک دارند و این مقدار 3/1 مقدار توصیه شده برای کودکان 6-4 سال است.

بعضی از شیرینی ها و کورن فلکس ها(نوعی غذای صبحانه) بیشتر از یک بسته چیپس یا پفک، نمک دارند.

 

نکات ضروری برای محدود کردن نمک در بدن

سر سفره غذا از نمکدان استفاده نکنید.

برچسب های مواد غذایی را حتما بخوانید تا از میزان نمک موجود در آنها مطلع شوید.

مقدار زیادی سبزیجات و میوه جات تازه مصرف کنید. غیر از اثرات مفید مصرف میوه ها و سبزیجات، پتاسیم موجود در آنها باعث تعادل نمک می شود.

بهتر است نمک را کم مصرف کنید، اما اگر می خواهید آن را در غذا بریزید، نمک را در آخرین مرحله پخت، به مقدار خیلی کم اضافه کنید.

ورزش کنید.

 

خداوند نعمت های بیشماری برای ما آفریده است، ما نباید در هیچ موردی (حتی غذا خوردن) اسراف کنیم و زیاده از حد مصرف نماییم، چرا که عواقب و اثرات بد آن بعدها مشخص می شود.

 

ارزش تغذیه ای نخود

نام دیگر نخود، لوبیای گاربانزو( garbanzo bean ) می باشد. نخودفرنگی، عدس و نخود بصورت یكسال در میان و چرخشی با گندم و جو در یك زمین زراعتی- كشت می شوند. این حالت چرخشی باعث تقویت و تجدید نیتروژن در خاك می شود و دیگر نیازی به استفاده از كود نخواهد بود.

معمولاً نخود در زمین های حاشیه بین النهرین و مدیترانه شرقی كشت می شد و از آنجا به هند و سایر نقاط آسیای شرقی گسترش یافت.

جدول ارزش تغذیه ای نخود:

مقدار واحد یك چهارم لیوان یا 35 گرم پخته شده

 

در هر واحد

 

115 كالری

انرژی

5 كالری

انرژی حاصل از چربی

(درصد دریافت روزانه%)

 

75/1 گرم(1درصد)

چربی كل

0 گرم(0 درصد)

چربی اشباع

0

كلسترول

0

سدیم

19 گرم( 7 درصد)

كربوهیدرات كل

11 گرم(44 درصد)

فیبرغذایی

0 گرم

شكر

7 گرم

پروتئین

3 درصد

ویتامین A

2 درصد

ویتامینC

5 درصد

كلسیم

12 درصد

آهن

طرز تهیه و پختن نخود

از شب قبل آن را در آب خیس كنید. سپس به مدت 5/1 تا 2 ساعت آن را بجوشانید.

2 برابر مقدار نخود، آب بریزید.

كنسرو نخود در مغازه ها موجود است و به راحتی می توانید آن را تهیه كنید.

نخود را می توان در یك محل خنك و خشك برای مدت طولانی نگهداری كرد.

نكات تغذیه ای

نخود نیز مانند سایر حبوبات، فیبر بالایی دارد. فیبر محلول مانند یك برس زبر، سیستم گوارشی را پاك می كند. این نوع فیبر، گلوكز(قند) و كلسترول خون را كاهش می دهد. همچنین نیاز به انسولین را در افراد دیابتی كم می كند.

در بین گروههای غذایی؛ نخود، عدس و نخود فرنگی، پروتئین، كلسیم و آهن را به مقدار كافی و لازم برای رفع نیاز بدن فراهم می كنند.

 

 

 

آشپزی خواص غذاها

 غذا


تعریف

علم غذا علمی است که در آن، جنبه های متفاوت غذا از بدست آمدن ماده غذایی تا مصرف آن به وسیله ی بدن جاندار، مورد بحث و بررسی قرار می گیرد. این علم جزو علوم کشاورزی قلمداد می شود و کاملاً از شاخه تغذیه جداست.
در این علم، دانشمندان تغذیه فراورده های غذایی جدید را اختراع نموده و سپس، فرایندهای ساخت و ارزیابی احتمالی فراورده ها و بررسی مصرف کنندگان احتمالی این مواد غذایی را مشخص می کنند. شایان ذکر است که دانشمندان تغذیه، مستقیماً در جریان تولید غذاهایی که ژن اصلاح یافته دارند نمی باشند.

خواص غذا

اسیدیته (پ هاش)

تقریباً تمام میوه ها و سبزیجات، حالت اسیدی دارند (پ هاش آنها کمتر از 7 می باشد). برای مثال، پ هاش سیب بین 3.3 تا 4 می باشد؛ که البته به گونه آن و شرایط رشد هم بستگی دارد.

سبزیجاتی که برگ های سبز دارند دارای پ هاش بین 5.5 تا 6.8 می باشند. پ هاش، میوه ها و سبزیجات را در برابر باکتری ها که معمولاً در پ هاش خنثی فعال هستند حفظ می نماید.

البته پ هاش، جلوی عمل قارچهایی همچون مخمر را نمی گیرد؛ به همین دلیل است که میوه ها به طور طبیعی تخمیر می شوند.

فراورده های لبنی هم اغلب خاصیت اسیدی دارند؛ پ هاش شیر بین 6.4 تا 6.8 می باشد که به حالت خنثی نزدیک است. بیشتر انواع گوشت و ماهی پ هاشی بین 6.4 تا 7.4 دارند.
غذاهای قلیایی بسیار کم هستند؛ برای مثال صدف، پ هاشی بین 7.5 تا 8.4 دارد.

فعالیت آب

فعالیت آب، به وجود آب در ماده بستگی دارد. غذاهایی که حاوی آب کمتری هستند، مثل عسل یا ملاس (شیره قند)، برای مدتها سالم می مانند؛ در حالیکه غذاهایی که مقدار زیادی آب دارند، مثل سبزیجات و میوه جات تازه و یا شیر، به سرعت فاسد می شوند. موادی که در خود آب زیادی دارند، فعالیت میکرو ارگانیسم ها را تحریک می کنند که در این میان، باکتری ها به بیشترین و قارچ ها به کمترین میزان آب برای فعالیت نیاز دارند.
خاصیت آب به گونه ایست که معمولاً از موادی که آب بیشتری دارند به سمت موادی که حاوی آب کمتری هستند انتقال می یابد. مثلاً وقتی عسل را در هوای مرطوب قرار دهید، از هوا آب جذب می کند. این مسئله در بسیاری از غذاها اهمیت دارد؛ مثلاً در ساندویچ ها، نان، آب مواد داخل ساندویچ را جذب می کند و همین مسئله سبب خیس شدن و از شکل خارج شدن نان می گردد.
مدت زمانی که غذا سالم می ماند به عوامل مختلفی همچون فعالیت آب، اسیدیته و دمایی که ماده غذایی در آن نگهداری شده بستگی دارد. غذاهای خشکی که پ هاش اسیدی دارند و در جای خنک نگهداری شوند، برای مدت طولانی سالم می مانند؛ در حالیکه غذاهای حاوی آب با پ هاش خنثی که در مکان گرم نگهداری شوند، به سرعت فاسد می گردند. البته عوامل دیگری هم می توانند مؤثر واقع شوند، همچون بکار بردن مواد نگهدارنده یا الکل و یا استفاده از روش پاستوریزه کردن.

فرایندهای غذایی


برشته شدن

تغییر رنگ غذا به رنگ قهوه ای که به دلیل تولید ملاتونین قهوه ای رنگ رخ می دهد را برشته شدن می گویند.
دو نوع برشته شدن وجود دارد:

·         برشته شدن بدون وجود آنزیم که یا همان کاراملی شدن است و یا اکسید شدن با اسید آسکوربیک می باشد.

·         برشته شدن با حضور آنزیم، توسط آنزیم پلی فنیل اکسیداز صورت می گیرد.

در تهیه بسیاری از غذاها پدیده برشته شدن نقش اساسی ایفا می کند؛ برای مثال در تهیه شکلات، قهوه، کارامل، نان و... کاربرد دارد. البته اثرات مضری هم دارد؛ مثلاً وقتی سیب یا سیب زمینی را برش می زنیم، این پدیده سبب قهوه ای شدن سطح بریده شده می گردد.

اگرچه انجام این پدیده به سادگی و توسط یک آشپز تازه کار هم امکان پذیر است، اما از لحاظ شیمیایی پدیده ای بسیار پیچیده می باشد که هنوز بدرستی شناخته نشده است.

تخمیر

تخمیر روشی برای نگهداری از غذاها و ایجاد طعم های جدید است. غذاهای معروفی همچون، پنیر، ماست، نان ، آبجو، شراب، سرکه، ترشی، سس سویا و... همه طی پدیده تخمیر بوجود می آیند.

پاستوریزاسیون

امروزه پاستوریزاسیون در تولید فراورده های لبنی بسیار مورد استفاده قرار می گیرد. ضمن عمل پاستوریزه کردن، کلیه باکتری ها و قارچ های موجود در ماده غذایی را نابود می کنند و بنابراین، سالم بودن ماده غذایی بدین طریق تضمین می گردد. معمولاً طی این عمل، از کیفیت ماده غذایی کاسته می شود. اگرچه با پیشرفت علم، سعی شده که مشکلات این روش را تا حد امکان بهبود بخشند.

آشپزی ایرانی

آشپزی ایرانی، با قرن‌ها تجربه علمی و عملی، یکی از کامل ‌ترین ترکیبات غذایی در جهان، را شامل می‌شود. نگاهی گذرا به خورش‌ها و آش‌های ایرانی این نکته را تایید می کند، که ایرانیان با شناختی دقیق از مواد غذایی و ترکیب آنها با یکدیگر برای غنی تر شدن هر چه بیشتر غذاها، به بازده خوبی دست یافته اند. ترکیب غلات، حبوبات، سبزی‌ها و پروتئین های گیاهی و حیوانی در همه غذاها دیده می‌شود.صبحانه از جمله غذاهای اصلی در فرهنگ ایرانی بوده است که اکنون جایگاه سابق خود را از دست داده است. عدسی و حلیم که تا همین اواخر، صبحانه رایج مردم بسیاری از مناطق ایران بود، ترکیب مناسبی از غلات (گندم) و حبوبات (عدس) و همچنین گوشت سفید(موجود در حلیم که معمولاً گوشت بوقلمون است) به اضافه مقادیری روغن (افزایش انرژی‌زایی) است. به دلیل تقاضای زیاد برای این صبحانه کامل، یکی از مشاغل عدسی‌فروشی بود که اکنون تقریباً از بین رفته است.

خواص کلی غذاهای ایرانی

از لحاظ شباهت غذایی، خورش های ایرانی شبیه به غذاهای هندی است، با این تفاوت که در آنها کمتر از فلفل استفاده شده است؛ حتی سبک دم کردن پلو هم در آشپزی ایرانی و هندی بسیار شبیه به هم می باشد. کباب های ایرانی هم بی شباهت به غذاها و کباب های یونانی و ترکی نیست. در کل غذاهای ایرانی در مقایسه با اکثر غذاهای کشورهای غربی، به زمان بیشتری برای آماده سازی نیاز دارد.

خيار

خيار گياه بومي هندوستان است و از آنجا به نقاط ديگر جهان راه يافته است . حدود بيست قرن قبل از ميلاد مسيح مصريان قديم از آن استفاده مي كرده اند . خيار گياهي است علفي و يكساله داراي ساقه خزنده و پوشيده از خارهاي نازك و خشن است . برگهاي آن بزرگ و داراي زاويه و  دندانه دار

است . گلهاي آن زرد رنگ كه به دو صورت نر و ماده روي يك پايه قرار دارند ميوه آن سبز رنگ و بسته به نوع و نژادهاي مختلف ممكن است كوچك و يا دراز باشد .

تركيبات شيميايي: خيار داراي ساپونين و آنزيم هاي مختلفي مانند پروتئولي تيك و غيره و ويتامين ها و مواد معدني مختلف مي باشد . در صد گرم خيار مواد زير موجود است .
 

انرژي

8 كالري

 

كلسيم

25 ميلي گرم

 

پروتئين

0.6 گرم

پتاسيم

160 ميلي گرم

مواد چربي

0.1 گرم

ويتامين آ

250 واحد

مواد نشاسته اي

2.5 گرم

سديم

6 ميلي گرم

فسفر

30 ميلي گرم

ويتامين ب 1

0.03 ميلي گرم

آهن

0.2 ميلي گرم

ويتامين ب 2

0.04 ميلي گرم

ويتامين ث

7 ميلي گرم

ويتامين ب 3

0.2 ميلي گرم

 


خواص داروئي:
1) خيار از نظر طب قديم ايران سرد و تر است و خنك كننده بدن مي باشد و به هضم غذا كمك مي كند.

2) خيار حل كننده اورات و اسيد اوريك است بنابراين مرض نقرس را درمان مي كند.

3) خيار ادرار آور است .

4)خيار خون را تصفيه مي كند.

5)سوپ خيار حبس البول را از بين مي برد .

6)عصاره برگهاي له شده خيار ايجاد تهوع مي كند بنابراين در مسموميت ها و اختلالات دستگاه جهاز هاضمه مصرف مي شود .

7)خيار عطش را تسكين مي دهد .

8)خيار ملين است .

9)خيار را حلقه حلقه كرده و روي پوست صورت بگذاريد چين و چروكهاي صورت را از بين مي برد و صورت را جوان مي كند.

10)اگر پوست شما چرب است خيار را با آب مقطر بپزيد و با اين آب صورت خود را شستشو دهيد .

11) آب خيار براي رفع خارش مفيد است .

12) گفته اند اگر دركنار بستر طفلي كه مبتلا به تب مي باشد چند خيار تازه بگذاريد تبش مي برد و طفل شفا مي يابد .

13) جوشانده پوست خيار ، يرقان را سه روزه درمان مي كند
14) اگر مي خواهيد هميشه لطافت پوست خود را حفظ كنيد همه روزه از لوسيون زير استفاده كنيد :
يك خيار معمولي را با دو ليون آب بجوشانيد تا حجم آن يك ليوان شود سپس آنرا صاف كنيد و بگذاريد سرد شود بعد 50 گرم بادام خام و پوست كنده را آسياب كرده و با اين آب مخلوط كنيد و بهم بزنيد و با پارچه صاف كنيد و به محلول صاف شده 250 گرم الكل سفيد و يك گرم اسانس گل سرخ اضافه كنيد و كاملا هم بزنيد هر روز از اين لوسيون طبيعي به صورت خود بزنيد تا پوست شما هميشه جوان بماند .
مضرات :  اشخاصي كه ناراحتي معده دارند نبايد در مصرف خيار زياده روي كنند زيرا ممكن است باعث اختلال در دستگاه هضم گردد .
خيار نفاخ است چون سريعا در معده فاسد مي شود هميشه بايد آنرا قبل از غذا خورد كه به هضم غذا كمك كند . كسانيكه نمي توانند خيار را خوب هضم كنند بايد آنرا با نمك بخورند .

آدامس

جـويـدن آدامس مـنحصر به انسانهاي امروزي نبوده بطوريكه قديمي ترين تـــكه آدامس كشف شده متعلق به 9000 سال قبل ميــباشد. نخستين آدامس هاي تجاري در سال
1850 به بازار عرضه گرديد. چند نكته جالب در باره آدامس:

1-سالانه در حدود 500 هزار تن آدامس در سراسر جهان جويده ميگردد.

2-90 درصد كل آدامس هاي جهان توسط  شركت آمريكايي wrigley توليد ميگردد.

3-كشور تركيه بالاترين تعداد شركتهاي توليد كننده آدامس در جهان را به خود اختصاص داده است، با 60 شركت توليد كننده آدامس.

4-ركورد بزرگترين آدامس باد شده به قطر 58 سانتي متر متعلق به خانمي از اهل كاليفرنيا ميباشد.

5-بلعيدن آدامس مشكل خاصي براي انسان ايجاد نمي كند، چراكه مانند ذرت بو داده از سيستم گوارش بطور دست نخورده عبور كرده و خارج ميگردد.

6-بجاي ماندن آدامس جويده شده در صحنه جرم ميتواند به شناسايي مجرم كمك كند. (با بررسي اثر دندانها بروي آدامس)

مواد تشكيل دهنده آدامس:

1-پايه و اساس آدامس(30%): بخشي از آدامس است كه هنگام جويدن حل نمي گردد. صمغ هاي طبيعي(chicle-mastic-spruce-balata)، لاتكس ها(leche-jelutong-nispero)، پلاستيك ها (پلي اتيلن، پلي وينيل استات، استئاريك اسيد)، پارافين جامد و يا موم زنبور عسل.

2-شيرين كننده ها(59%): شكر و دكستروز در آدامسهاي معمولي و در آدامس هاي بدون قند سوربيتول(sorbitol)، زايليتول(xylitol)، ايزومالت(isomalt)، مالتيدول(maltidol) مصرف ميگردد كه هم شيرين كننده هستند و هم حجم دهنده.

3-شيرين كننده هاي قوي(0.5%): نظير آسپارتام (aspartame) و پتاسيم اسسولفام(acesulfame -k) كه از قدرت شيرين كنندگي بسيار بالايي برخورد بوده و به عنوان طعم دهنده و افزايش ماندگاري طعم كلي به آدامس افزوده ميگردند.

4-نرم كننده ها(2%): گليسيرين، لسيتين، سوربيتول مايع، شيره ماليتول كه به آدامس بافت و نرمي ميبخشند.

5-شيره ذرت(10%): به عنوان نگهدارنده و جاذب رطوبت و براي  حفظ تازگي به آدامس افزوده ميشود.

6-طعم دهنده ها(4%): نعناع(mint)(peppermint-spearmint-menthol)، دارچين(cinnamon)، اكاليپتوس(eucalyptus)، شيرين بيان(liquorice)، انواع ميوه ها (ليمو، توت فرنگي، آنانس، سيب، مركبات، هندوانه، انبه، زنجبيل) و طعم كولا.

7-اجزاء فعال(5%): اين اجزاء به عنوان سفيد كننده و تميز كننده دندانها،خوش بو كننده دهان و تنفس، و بهبود سلامتي دندانها به آدامس افزوده ميگردند. كارباميد(carbamide) به عنوان خنثي كننده اسيدهاي پلاك دندان ها و جلوگيري از پوسيدگي آنها، جوش شيرين(baking soda) و كربنات كلسيم (calcium carbonate) به عنوان سفيد كننده، استات روي(zinc acetate) و چاي سبز(green tea) به عنوان خوشبو كننده تنفس و رفع بوهاي بد دهان به آدامس اضافه ميگردند. ويتامين ها، كلسيم، فلورايد و روي از ديگر مواد فعالي ميباشند كه ممكن است به آدامس افزوده گردد.

8-رنگ هاي غذايي و خوراكي.

 

 

آدامس هاي ويژه:

1-آدامس نيكوتين دار(nicotin gum): حاوي نيكوتين بوده و علايم محروميت از نيكوتين و هوس كشيدن سيگار، درافرادي كه مايل به ترك سيگار ميباشند را كاهش ميدهد.

2-آدامس بادكنكي(bubblegum): از رنگ صورتي و از صمغ بيشتري برخودار بوده و خاصيت ارتجاعي بيشتري دارند. حجمشان نيز نسبت به آدامس هاي معمولي بيشتر ميباشد.

3-آدامس هاي حاوي ويتامين ها كه مخصوص كودكان تهيه ميگردد.

فوايد جويدن آدامس براي سلامتي:

حتما از آدامس هاي بدون قند(sugar free) استفاده كنيد.

1-كمك به تمركز و بهبود حافظه. عمل جويدن باعث تحريك هيپوتالاموس مغز و ترشح هورموني ميگردد كه انسان را گوش بزنگ، هوشيار و متمركز نگه ميدارد.

2-كاهش گرفتگي گوش ها ناشي از تغييرات فشار هوا حين پرواز با هواپيما.

3-افزايش بزاق دهان تا 10 برابر. بزاق دهان حاوي يونهاي كربنات هيدرون است كه نوعي قلياي ضعيف محسوب شده و موجب خنثي شدن اسيدهاي پلاك در دهان ميگردد. همچنين بزاق حاوي مواد معدني نظير كلسيم، فسفات و فلورايد است (مواد تشكيل دهنده ميناي دندان) كه در ترميم زود هنگام پوسيدگي ها و افزايش استحكام ميناي دندان ها موثر ميباشد. آنزيم آميلاز موجود در بزاق نيزهضم كربوهيدرات ها را سرعت ميبخشد. بنابراين افزايش ترشح بزاق موجب محافظت از دندانها در برابر پوسيدگي (تا 40 درصد)، تسهيل عمل هضم كربوهيدراتها و جلوگيري از خشكي دهان ميگردد. افزايش بزاق با خنثي سازي اسيد معده، سوزش سردل را نيز كاهش ميدهد.

4-رفع بوي بد دهان و خوشبو كردن تنفس.

5-پاكسازي سطوح دندان ها از مواد غذايي.

6-كاهش استرس و تنش.

7-آدامس هاي حاوي شيرين كننده الكل زايليتول(xylitol) از پوسيدگي دندان ها جلوگيري ميكنند.

8-آدامس هاي حاوي كافئين براي هوشيار نگه داشتن ذهن و بيدار ماندن موثر ميباشند.

9-كمك به هضم غذا  با تحريك معده.

10-سفيد شدن دندانها توسط آدامسهاي حاوي مواد سفيد كننده.

11-آدامس نعناعي ضد نفخ ميباشد.

12- آدامس از سوي ديگر با تحريك معده و تسريع عمل هضم باعث افزايش حس گرسنگي ميشود. (افرادي كه قصد كاهش وزن دارند نبايد آدامس بجوند)

13-جويدن آدامس ضربان قلب را اندكي افزايش ميدهد (5 ضربان در دقيقه) كه باعث افزايش جريان خون به مغز و ديگر اعضاء بدن ميگردد.

نكته:جويدم آدامس در هر ساعت 12 كيلوكالري انرژي مي سوزاند.

نكته:جويدن طولاني مدت و با شدت آدامس ميتواند به مفصل گيجگاهي فكي آسيب رسانده و يا پركردگي هاي دندانها را از جاي خود خارج سازد.

نكته:افرادي كه از درد مفصل گيجگاهي فكي رنج ميبرند نبايستي آدامس بجوند.

نكته:براي پر كردن موقت درزها و شكافها و يا محكم كردن موقت شيشه لق پنجره ها نيز ميتوان از آدامس استفاده كرد.

آداب مصرف آدامس:

1-از جويدن آدامس با دهان باز خودداري كنيد.

2-با جويدن آدامس جلب توجه نكنيد و به ملايمت و آرامي آدامس بحويد.

3-از باد كردن و تركاندن آدامس در حضور ديگران خودداري كنيد.

4-در كلاسهاي درس، محيط مدرسه و دانشگاه، ميهماني هاي رسمي، مراسم هاي رسمي (ازدواج، نامزدي و تدفين)، مطب دكتر و بيمارستان از جويدن آدامس خودداري كنيد.

5-از انداختن آدامس بروي زمين و يا به بيرون پرتاب كردن آن از پنجره خودرو اجتناب ورزيد.

6-فويل بسته بندي و لفاف آدامس را نزد خود نگه داريد، و هنگام دور انداختن آدامس ، آن را بدور آدامس پيچيده و درون سطل هاي زباله بياندازيد.

روش جدا سازي آدامس:

1-چنانچه آدامس به روي فرش، موكت و يا لباس چسبيد، ابتدا آن را توسط يك تكه يخ سفت و منجمد كنيد و سپس با كمك يك چاقوي كند آدامس را جدا كنيد. لباسها را ميتوانيد درون فريزر قرار دهيد تا آدامس سفت شود.

2-چنانچه ادامس به موي سر شما چسبيد آن را به كمك كره بادام زميني و يا روغن هاي نباتي نرم كرده و از مو جدا سازيذ.

3-به كمك الكل طبي نيز لكه هاي آدامس را برطرف كنيد.

نحوه باد كردن آدامس:

 1-چند تكه آدامس را درون دهان قرار دهيد و به مدت 10 دقيقه آن را بجويد تا قند آن كاملا حل گردد.جويدن آدامس به همراه كره بادام زميني بادكردن آدامس را تسهيل ميكند.

2-به كمك سقف دهان و نوك زبان آدامس را به فرم يك توپ درآوريد.

3-آدامس را به كمك زبان و پشت دندان هاي قدامي (و يا سقف دهان) پهن و مسطح سازيد.

4-لبه هاي آدامس را با دندانهاي فوقاني و تحتاني  خود نگه داشته و سپس با نوك زبان وسط آدامس را بسمت خارج هل دهيد.

5-به كمك

سوال: ساخت ایمیل فارسی
پاسخ:

ساخت ایمیل رایگان در سایت یاهو

 شرکتها و موسسات زیادی هستند که ایمیل رایگان در اختیار کاربران اینترنتی قرار می دهند

اما بهترين سایت برای ما ایرانیها سایت یاهو است

دوستان عزیزی که تا کنون ایمیل برای خود درست نکرده اند می توانند مطالب زیر را بخوانند 

نحوه ساخت ایمیل در سایت یاهو :

برای ساخت ایمیل رایگان بر روی لینک زیر کلیک کنید

www.yahoo.com

درصفحه باز شده بر روی گزینه ایمیل که در بالای صفحه و به شکل یک پاکت نامه است کلیک کنید:

 بعد از کلیک و ظاهر شدن صفحه بعد بر روی گزینهSIGN UP  که در سمت چپ صفحه و پایین قراردارد کلیک کنید

در قسمت  Free yahoo!mail بررویsign up  کلیک کنیدبعد از کلیک فرم ثبت نام یاهو باز می شود که می توانید به این صورت این فرم را  پر کنید

 First Name : اسم کوچکتان را بنویسید  

Last Name  : نام خانوادگی خود رادرج نمایید 

Yahoo! ID : یک اسم یا کلمه برای خود انتخاب کنید دقت داشته باشید که این اسم یا کلمه  عنوان کلمه  ورودی برای ایمیل تان مورد استفاده قرار خواهد گرفت

  Password: يک پسورد برای خود انتخاب کنيد دقت داشته باشيد که اين پسورد شما نبايد از شش حرف کمتر باشد

 Re-type Password: یک بار دیگر عینا پسورد خود را تایپ نماييد

 Security Question: یکی از سوالها را انتخاب نماييد

 Your Answer: جواب سوال بالا را بنويسيد ( دراين قسمت شما هر چيزی می توانيد بنويسيد

 Birthday: به ترتیب از سمت چپ سال _ روز_وماه تولد خودرا بنویسید البته به ميلادی

 Current Email Optional: اگر دارای یک ایمیل دیگر به جز سایت یاهو هستید ایمیلتان را درج کنید و اگر ایمیل دیگری ندارید این قسمت را خالی بگذارید .

ZIP/Postal Code  : کد 12345 رادرج نمایید

 Gender : جنسیت خود را انتخاب کنید

 Industry Title Specialization : در مورد هر یک از موارد مثلث کناری را فشار داده و یکی ازموارد را به دلخواه  انتخاب کنید.

  Enter the word as it is shown in the box below :

 کلمه داخل مستطیل رنگی را در این قسمت بنویسید  

بعد از پر کردن فرم دکمه submit  this fourmرا فشار دهید          

خب اگر کلمه ای را که برای ایمیلتان انتخاب کرده اید برای سایت یاهو قابل تشخیص باشد و یا کاربر دیگری از این کلمه استفاده نکرده شما عضو جدید سایت ياهومی باشید ودرصفحه بعد پیغام خوش آمد گویی ظاهر  می شود  که شما با فشردن دکمه

   continue to  yahoo!mail 

 وارد سايت یاهو خواهید شد

ولی اگر کلمه شما قابل تشخیص نباشد در صفحه بعد از شما خواسته می شود

 تا کلمه دیگری را انتخاب کنید و یا از کلمه ها ی پیشنهادی خود سایت استفاده کنید 

منبع : ايران گلد


ارسال شده توسط: AzarHost



سوال: آموزش ساخت ایمیل فارسی
پاسخ:

ساخت ایمیل رایگان در سایت یاهو

 شرکتها و موسسات زیادی هستند که ایمیل رایگان در اختیار کاربران اینترنتی قرار می دهند

اما بهترين سایت برای ما ایرانیها سایت یاهو است

دوستان عزیزی که تا کنون ایمیل برای خود درست نکرده اند می توانند مطالب زیر را بخوانند 

نحوه ساخت ایمیل در سایت یاهو :

برای ساخت ایمیل رایگان بر روی لینک زیر کلیک کنید

www.yahoo.com

درصفحه باز شده بر روی گزینه ایمیل که در بالای صفحه و به شکل یک پاکت نامه است کلیک کنید:

 بعد از کلیک و ظاهر شدن صفحه بعد بر روی گزینهSIGN UP  که در سمت چپ صفحه و پایین قراردارد کلیک کنید

در قسمت  Free yahoo!mail بررویsign up  کلیک کنیدبعد از کلیک فرم ثبت نام یاهو باز می شود که می توانید به این صورت این فرم را  پر کنید

 First Name : اسم کوچکتان را بنویسید  

Last Name  : نام خانوادگی خود رادرج نمایید 

Yahoo! ID : یک اسم یا کلمه برای خود انتخاب کنید دقت داشته باشید که این اسم یا کلمه  عنوان کلمه  ورودی برای ایمیل تان مورد استفاده قرار خواهد گرفت

  Password: يک پسورد برای خود انتخاب کنيد دقت داشته باشيد که اين پسورد شما نبايد از شش حرف کمتر باشد

 Re-type Password: یک بار دیگر عینا پسورد خود را تایپ نماييد

 Security Question: یکی از سوالها را انتخاب نماييد

 Your Answer: جواب سوال بالا را بنويسيد ( دراين قسمت شما هر چيزی می توانيد بنويسيد

 Birthday: به ترتیب از سمت چپ سال _ روز_وماه تولد خودرا بنویسید البته به ميلادی

 Current Email Optional: اگر دارای یک ایمیل دیگر به جز سایت یاهو هستید ایمیلتان را درج کنید و اگر ایمیل دیگری ندارید این قسمت را خالی بگذارید .

ZIP/Postal Code  : کد 12345 رادرج نمایید

 Gender : جنسیت خود را انتخاب کنید

 Industry Title Specialization : در مورد هر یک از موارد مثلث کناری را فشار داده و یکی ازموارد را به دلخواه  انتخاب کنید.

  Enter the word as it is shown in the box below :

 کلمه داخل مستطیل رنگی را در این قسمت بنویسید  

بعد از پر کردن فرم دکمه submit  this fourmرا فشار دهید          

خب اگر کلمه ای را که برای ایمیلتان انتخاب کرده اید برای سایت یاهو قابل تشخیص باشد و یا کاربر دیگری از این کلمه استفاده نکرده شما عضو جدید سایت ياهومی باشید ودرصفحه بعد پیغام خوش آمد گویی ظاهر  می شود  که شما با فشردن دکمه

   continue to  yahoo!mail 

 وارد سايت یاهو خواهید شد

ولی اگر کلمه شما قابل تشخیص نباشد در صفحه بعد از شما خواسته می شود

 تا کلمه دیگری را انتخاب کنید و یا از کلمه ها ی پیشنهادی خود سایت استفاده کنید 

منبع : ايران گلد

سوال: ساخت ایمیل فارسی
پاسخ:

ساخت ایمیل رایگان در سایت یاهو

 شرکتها و موسسات زیادی هستند که ایمیل رایگان در اختیار کاربران اینترنتی قرار می دهند

اما بهترين سایت برای ما ایرانیها سایت یاهو است

دوستان عزیزی که تا کنون ایمیل برای خود درست نکرده اند می توانند مطالب زیر را بخوانند 

نحوه ساخت ایمیل در سایت یاهو :

برای ساخت ایمیل رایگان بر روی لینک زیر کلیک کنید

www.yahoo.com

درصفحه باز شده بر روی گزینه ایمیل که در بالای صفحه و به شکل یک پاکت نامه است کلیک کنید:

 بعد از کلیک و ظاهر شدن صفحه بعد بر روی گزینهSIGN UP  که در سمت چپ صفحه و پایین قراردارد کلیک کنید

در قسمت  Free yahoo!mail بررویsign up  کلیک کنیدبعد از کلیک فرم ثبت نام یاهو باز می شود که می توانید به این صورت این فرم را  پر کنید

 First Name : اسم کوچکتان را بنویسید  

Last Name  : نام خانوادگی خود رادرج نمایید 

Yahoo! ID : یک اسم یا کلمه برای خود انتخاب کنید دقت داشته باشید که این اسم یا کلمه  عنوان کلمه  ورودی برای ایمیل تان مورد استفاده قرار خواهد گرفت

  Password: يک پسورد برای خود انتخاب کنيد دقت داشته باشيد که اين پسورد شما نبايد از شش حرف کمتر باشد

 Re-type Password: یک بار دیگر عینا پسورد خود را تایپ نماييد

 Security Question: یکی از سوالها را انتخاب نماييد

 Your Answer: جواب سوال بالا را بنويسيد ( دراين قسمت شما هر چيزی می توانيد بنويسيد

 Birthday: به ترتیب از سمت چپ سال _ روز_وماه تولد خودرا بنویسید البته به ميلادی

 Current Email Optional: اگر دارای یک ایمیل دیگر به جز سایت یاهو هستید ایمیلتان را درج کنید و اگر ایمیل دیگری ندارید این قسمت را خالی بگذارید .

ZIP/Postal Code  : کد 12345 رادرج نمایید

 Gender : جنسیت خود را انتخاب کنید

 Industry Title Specialization : در مورد هر یک از موارد مثلث کناری را فشار داده و یکی ازموارد را به دلخواه  انتخاب کنید.

  Enter the word as it is shown in the box below :

 کلمه داخل مستطیل رنگی را در این قسمت بنویسید  

بعد از پر کردن فرم دکمه submit  this fourmرا فشار دهید          

خب اگر کلمه ای را که برای ایمیلتان انتخاب کرده اید برای سایت یاهو قابل تشخیص باشد و یا کاربر دیگری از این کلمه استفاده نکرده شما عضو جدید سایت ياهومی باشید ودرصفحه بعد پیغام خوش آمد گویی ظاهر  می شود  که شما با فشردن دکمه

   continue to  yahoo!mail 

 وارد سايت یاهو خواهید شد

ولی اگر کلمه شما قابل تشخیص نباشد در صفحه بعد از شما خواسته می شود

 تا کلمه دیگری را انتخاب کنید و یا از کلمه ها ی پیشنهادی خود سایت استفاده کنید 

منبع : ايران گلد


ارسال شده توسط: AzarHost



سوال: آموزش ساخت ایمیل فارسی
پاسخ:

ساخت ایمیل رایگان در سایت یاهو

 شرکتها و موسسات زیادی هستند که ایمیل رایگان در اختیار کاربران اینترنتی قرار می دهند

اما بهترين سایت برای ما ایرانیها سایت یاهو است

دوستان عزیزی که تا کنون ایمیل برای خود درست نکرده اند می توانند مطالب زیر را بخوانند 

نحوه ساخت ایمیل در سایت یاهو :

برای ساخت ایمیل رایگان بر روی لینک زیر کلیک کنید

www.yahoo.com

درصفحه باز شده بر روی گزینه ایمیل که در بالای صفحه و به شکل یک پاکت نامه است کلیک کنید:

 بعد از کلیک و ظاهر شدن صفحه بعد بر روی گزینهSIGN UP  که در سمت چپ صفحه و پایین قراردارد کلیک کنید

در قسمت  Free yahoo!mail بررویsign up  کلیک کنیدبعد از کلیک فرم ثبت نام یاهو باز می شود که می توانید به این صورت این فرم را  پر کنید

 First Name : اسم کوچکتان را بنویسید  

Last Name  : نام خانوادگی خود رادرج نمایید 

Yahoo! ID : یک اسم یا کلمه برای خود انتخاب کنید دقت داشته باشید که این اسم یا کلمه  عنوان کلمه  ورودی برای ایمیل تان مورد استفاده قرار خواهد گرفت

  Password: يک پسورد برای خود انتخاب کنيد دقت داشته باشيد که اين پسورد شما نبايد از شش حرف کمتر باشد

 Re-type Password: یک بار دیگر عینا پسورد خود را تایپ نماييد

 Security Question: یکی از سوالها را انتخاب نماييد

 Your Answer: جواب سوال بالا را بنويسيد ( دراين قسمت شما هر چيزی می توانيد بنويسيد

 Birthday: به ترتیب از سمت چپ سال _ روز_وماه تولد خودرا بنویسید البته به ميلادی

 Current Email Optional: اگر دارای یک ایمیل دیگر به جز سایت یاهو هستید ایمیلتان را درج کنید و اگر ایمیل دیگری ندارید این قسمت را خالی بگذارید .

ZIP/Postal Code  : کد 12345 رادرج نمایید

 Gender : جنسیت خود را انتخاب کنید

 Industry Title Specialization : در مورد هر یک از موارد مثلث کناری را فشار داده و یکی ازموارد را به دلخواه  انتخاب کنید.

  Enter the word as it is shown in the box below :

 کلمه داخل مستطیل رنگی را در این قسمت بنویسید  

بعد از پر کردن فرم دکمه submit  this fourmرا فشار دهید          

خب اگر کلمه ای را که برای ایمیلتان انتخاب کرده اید برای سایت یاهو قابل تشخیص باشد و یا کاربر دیگری از این کلمه استفاده نکرده شما عضو جدید سایت ياهومی باشید ودرصفحه بعد پیغام خوش آمد گویی ظاهر  می شود  که شما با فشردن دکمه

   continue to  yahoo!mail 

 وارد سايت یاهو خواهید شد

ولی اگر کلمه شما قابل تشخیص نباشد در صفحه بعد از شما خواسته می شود

 تا کلمه دیگری را انتخاب کنید و یا از کلمه ها ی پیشنهادی خود سایت استفاده کنید 

منبع : ايران گلد

ساختن ايميل فارسي

سوال: ساخت ایمیل فارسی
پاسخ:

ساخت ایمیل رایگان در سایت یاهو

 شرکتها و موسسات زیادی هستند که ایمیل رایگان در اختیار کاربران اینترنتی قرار می دهند

اما بهترين سایت برای ما ایرانیها سایت یاهو است

دوستان عزیزی که تا کنون ایمیل برای خود درست نکرده اند می توانند مطالب زیر را بخوانند 

نحوه ساخت ایمیل در سایت یاهو :

برای ساخت ایمیل رایگان بر روی لینک زیر کلیک کنید

www.yahoo.com

درصفحه باز شده بر روی گزینه ایمیل که در بالای صفحه و به شکل یک پاکت نامه است کلیک کنید:

 بعد از کلیک و ظاهر شدن صفحه بعد بر روی گزینهSIGN UP  که در سمت چپ صفحه و پایین قراردارد کلیک کنید

در قسمت  Free yahoo!mail بررویsign up  کلیک کنیدبعد از کلیک فرم ثبت نام یاهو باز می شود که می توانید به این صورت این فرم را  پر کنید

 First Name : اسم کوچکتان را بنویسید  

Last Name  : نام خانوادگی خود رادرج نمایید 

Yahoo! ID : یک اسم یا کلمه برای خود انتخاب کنید دقت داشته باشید که این اسم یا کلمه  عنوان کلمه  ورودی برای ایمیل تان مورد استفاده قرار خواهد گرفت

  Password: يک پسورد برای خود انتخاب کنيد دقت داشته باشيد که اين پسورد شما نبايد از شش حرف کمتر باشد

 Re-type Password: یک بار دیگر عینا پسورد خود را تایپ نماييد

 Security Question: یکی از سوالها را انتخاب نماييد

 Your Answer: جواب سوال بالا را بنويسيد ( دراين قسمت شما هر چيزی می توانيد بنويسيد

 Birthday: به ترتیب از سمت چپ سال _ روز_وماه تولد خودرا بنویسید البته به ميلادی

 Current Email Optional: اگر دارای یک ایمیل دیگر به جز سایت یاهو هستید ایمیلتان را درج کنید و اگر ایمیل دیگری ندارید این قسمت را خالی بگذارید .

ZIP/Postal Code  : کد 12345 رادرج نمایید

 Gender : جنسیت خود را انتخاب کنید

 Industry Title Specialization : در مورد هر یک از موارد مثلث کناری را فشار داده و یکی ازموارد را به دلخواه  انتخاب کنید.

  Enter the word as it is shown in the box below :

 کلمه داخل مستطیل رنگی را در این قسمت بنویسید  

بعد از پر کردن فرم دکمه submit  this fourmرا فشار دهید          

خب اگر کلمه ای را که برای ایمیلتان انتخاب کرده اید برای سایت یاهو قابل تشخیص باشد و یا کاربر دیگری از این کلمه استفاده نکرده شما عضو جدید سایت ياهومی باشید ودرصفحه بعد پیغام خوش آمد گویی ظاهر  می شود  که شما با فشردن دکمه

   continue to  yahoo!mail 

 وارد سايت یاهو خواهید شد

ولی اگر کلمه شما قابل تشخیص نباشد در صفحه بعد از شما خواسته می شود

 تا کلمه دیگری را انتخاب کنید و یا از کلمه ها ی پیشنهادی خود سایت استفاده کنید 

منبع : ايران گلد


ارسال شده توسط: AzarHost



سوال: آموزش ساخت ایمیل فارسی
پاسخ:

ساخت ایمیل رایگان در سایت یاهو

 شرکتها و موسسات زیادی هستند که ایمیل رایگان در اختیار کاربران اینترنتی قرار می دهند

اما بهترين سایت برای ما ایرانیها سایت یاهو است

دوستان عزیزی که تا کنون ایمیل برای خود درست نکرده اند می توانند مطالب زیر را بخوانند 

نحوه ساخت ایمیل در سایت یاهو :

برای ساخت ایمیل رایگان بر روی لینک زیر کلیک کنید

www.yahoo.com

درصفحه باز شده بر روی گزینه ایمیل که در بالای صفحه و به شکل یک پاکت نامه است کلیک کنید:

 بعد از کلیک و ظاهر شدن صفحه بعد بر روی گزینهSIGN UP  که در سمت چپ صفحه و پایین قراردارد کلیک کنید

در قسمت  Free yahoo!mail بررویsign up  کلیک کنیدبعد از کلیک فرم ثبت نام یاهو باز می شود که می توانید به این صورت این فرم را  پر کنید

 First Name : اسم کوچکتان را بنویسید  

Last Name  : نام خانوادگی خود رادرج نمایید 

Yahoo! ID : یک اسم یا کلمه برای خود انتخاب کنید دقت داشته باشید که این اسم یا کلمه  عنوان کلمه  ورودی برای ایمیل تان مورد استفاده قرار خواهد گرفت

  Password: يک پسورد برای خود انتخاب کنيد دقت داشته باشيد که اين پسورد شما نبايد از شش حرف کمتر باشد

 Re-type Password: یک بار دیگر عینا پسورد خود را تایپ نماييد

 Security Question: یکی از سوالها را انتخاب نماييد

 Your Answer: جواب سوال بالا را بنويسيد ( دراين قسمت شما هر چيزی می توانيد بنويسيد

 Birthday: به ترتیب از سمت چپ سال _ روز_وماه تولد خودرا بنویسید البته به ميلادی

 Current Email Optional: اگر دارای یک ایمیل دیگر به جز سایت یاهو هستید ایمیلتان را درج کنید و اگر ایمیل دیگری ندارید این قسمت را خالی بگذارید .

ZIP/Postal Code  : کد 12345 رادرج نمایید

 Gender : جنسیت خود را انتخاب کنید

 Industry Title Specialization : در مورد هر یک از موارد مثلث کناری را فشار داده و یکی ازموارد را به دلخواه  انتخاب کنید.

  Enter the word as it is shown in the box below :

 کلمه داخل مستطیل رنگی را در این قسمت بنویسید  

بعد از پر کردن فرم دکمه submit  this fourmرا فشار دهید          

خب اگر کلمه ای را که برای ایمیلتان انتخاب کرده اید برای سایت یاهو قابل تشخیص باشد و یا کاربر دیگری از این کلمه استفاده نکرده شما عضو جدید سایت ياهومی باشید ودرصفحه بعد پیغام خوش آمد گویی ظاهر  می شود  که شما با فشردن دکمه

   continue to  yahoo!mail 

 وارد سايت یاهو خواهید شد

ولی اگر کلمه شما قابل تشخیص نباشد در صفحه بعد از شما خواسته می شود

 تا کلمه دیگری را انتخاب کنید و یا از کلمه ها ی پیشنهادی خود سایت استفاده کنید 

منبع : ايران گلد

آ لودگي ومحيط زيست

                                                            آلودگي هوا: چالش كلان شهرها
                     مقدمه
هواي پاك مايه شادماني زندگي بشري است كه نياز به آن بيش از نياز به غذا و آب مي باشد. صنعت مدرن امروز، باعث توليد گازها و ذرات زيادي مي شود كه هواي آزاد را آلوده مي كنند. در گذشته زغال در صنعت باعث توليد دي اكسيد گوگرد زيادي مي شد، ولي امروز به دليل محتويات كم گوگرد در زغال، سوخت آن مشكلات زيادي توليد نمي كند ولي وسايل نقليه موتوري مشكل اساسي هستند كه دي اكسيد نيتروژن و ذرات آلي غير قابل تجزيه توليد مي كنند كه تحت اثر اشعه خورشيد به ازن تبديل مي شود كه مهمترين آلوده كننده هوا مي باشد. گاز دي اكسيد نيتروژن (
NO2 ) هوا را به رنگ قهوه اي در مي آورد و اين وضعيتي است كه بسياري از شهرها در فصل تابستان با آن مواجه هستند . ذرات ريز كه در اثر سوخت موتورهاي بنزيني و گردوغبار جاده اي، دود حاصل آتش سوزي و گرده هاي گياهان توليد مي شود  عامل آلودگي هوا در روزهاي زمستاني است .

                        تعريف آلودگي هوا:
آلودگي هوا يعني افزايش ميزان  گازهاي سمي و ذرات ريز جامد و مايع در هوا در غلظت هايي كه تهديد كننده سلامتي هستند .

            منابع آلودگي هوا:
مهمترين منابع آلودگي هوا عبارتند از :
1   - وسايل نقليه             

 2- كارخانجات صنعتي 

3 - دود ناشي از آتش سوزي
4-  گرده هاي گياهان 

 5 - طوفانهاي شن و ماسه روان

6   - طوفان ،گردوغبارو فعاليت آتشفشانها و آتش سوزي جنگل

            مهمترين آلوده  كننده هوا :
1- ذرات جامد
particulate matter)  (: اين ذرات از سد دفاعي طبيعي بدن عبور مي كنند و به طور عمقي به ريه ها نفوذ و باعث تشديد آسم و اختلال عملكرد ريوي مي شوند.
2- ازن: اين گاز از واكنش هاي شيميايي در جو و تحت تاءثير نور آفتاب توليد مي شود و محرك قوي سيستم تنفسي است.
3- دي اكسيد نيتروژن
NO2)  (   4- منواكسيد كربن (CO)
5- سرب
pb )  (    6- دي اكسيد گوگرد ( SO2)
7- سولفات ها و سولفيدهيدروژن   8- آكرولئين 
Acrolein (تشديد آسم )
9- ديوكسين: ديوكسين باعث  تشديد اختلال در تكامل جنين و افزايش خطر سرطان مي گردد.
 
                  
عوارض آلودگي هوا:
آلودگي هوا در دراز مدت مي تواند براي انسان كشنده باشد در يك تجربه تلخ ، طي يك هفته آلودگي هوا در دسامبر 1952 در شهر لندن حدود 4700 نفر فوت كردند كه بيشتر آنان مبتلايان به بيماريهاي قلب و ريه و افراد مسن بودند. آلودگي هوا باعث تحريك مجاري هوائي و تشديد آسم مي شود و هرچه ميزان ازن هوا بيشتر باشد، تعداد بيشتري  از افراد، مبتلا به آسم مي شوند تماس دراز مدت با آلودگي هوا باعث  بروز برونشيت مزمن و آمفيزم ميگردد. آلودگي هوا با گاز رادون ( ناشي از سوخت موتورهاي ديزلي و صنايع سنگين ) باعث سرطان ريه مي شود . همچنين آلودگي هوا باعث مرگ و مير حيوانات شده و براي گياهان مضر مي باشد و علاوه بر آن باعث افزايش عفونت هاي تنفسي مي شود. آلودگي هوا اثرات غير قابل جبراني بر آثار باستاني و ميراث فرهنگي دارد .

 

                   تاثيرات آلودگي هوا بركودكان:
كودكان به دلايل زير نسبت به بزرگسالان در معرض خطر بيشتري از آلودگي هوا قرار مي گيرند:
1- كودكان و شيرخوارگان با سرعت بيشتري تنفس مي كنند و اين  باعث افزايش تماس با مواد آلوده كننده هوا مي شوند .
2- كودكان اكثرا" تنفس دهاني دارند كه به اين ترتيب فيلتر بيني كه قسمتي از آلودگي هوا را مي گيرد بطور موءثر نمي تواند عمل كند.
3- كودكان بيش از بزرگسالان در محيط آزاد به سر مي برند بخصوص در فصول گرم و تابستان كه سطح آلودگي شديدتر است.
4- سيستم ايمني و ارگانهاي وابسته در كودكان هنوز نارس است و نسبت به آلودگي حساس تر است  مثل سرب كه در استخوان هاي درحال رشد رسوب مي كند. آلودگي هوا باعث تحريك انسداد راههاي هوائي و تشديد آسم مي شود و برنمو سيستم عصبي و تنفسي و ايمني و غدد داخلي تاثير مي گذارد و مي تواند خطر سرطان را در سال هاي بعدي زندگي افزايش دهد .

    دي اكسيد كربن و اهميت آن در كيفيت هواي داخل ساختمان ها:
علي رغم اينكه دي اكسيد كربن يك گاز آلاينده نبوده و بر سلامتي انسان هيچگونه تاءثيري ندارد ولي همواره به عنوان يك عامل مهم در بررسي كيفيت هوا داخل ساختمانها و به عنوان شاخصي جهت نحوه عملكرد سيستم تهويه مد نظر قرار مي گيرد . در صورتيكه غلظت CO2 بالاتر از 1000 ppm باشد افراديكه در معرض اين هوا باشند احساس عدم تازگي و ساكن بودن هوا مي نمايند. كيفيت بد هوا در اتاق ها منجر به خستگي ، عدم تمركز و عدم رضايت افراد مي شود، كه اغلب ناشي از تهويه نامناسب ساختمان مي باشد كه رابطه مستقيمي با غلظت CO2 دارد، لذا در برخي سيستم ها كه از  تهويه اتوماتيك استفاده مي نمايند از غلظت CO2 به عنوان معياري جهت تنظيم ميزان هواي تازه ورودي به سيستم استفاده مي شود.

     

    شاخص هاي كيفي هوا (AQI)
AQI  (يا شاخص كيفيت هوا) يك شاخص براي گزارش كيفيت هواي روزانه است. اين شاخص جايگزين شاخص قبلي PSI   (Pollution Standard Index ) گرديده است .
AQI ، هشدارهاي لازم در رابط با تاثير هواي آلوده بر سلامتي شما را نشان مي دهد.
سازمان هاي حفاظت محيط زيست،
AQI را با 5 نوع آلوده كننده هوا محاسبه مي كنند:
1- ازن روي سطح زمين                                  2- منواكسيد كربن
3- دي اكسيد گوگرد                                      4- دي اكسيد نيتروژن
5- گردوغبار
براي هر يك از اين موارد ، سازمان هاي فوق استانداردي را جهت حفظ سلامت تعريف كرده است :
وضعيت شاخص استاندارد آلودگي  شاخص هاي استاندارد آلودگي
Pollution Standard Indices (P.S.I)
پاك 50-0  منوكسيد كربن (
CO)
سالم 100-50  ازن (
O3)
ناسالم 200-100  دي اكسيد گوگرد (
SO2)
بسيار ناسالم 300-200  دي اكسيد نيتروژن (
NO2)
خطرناك 500-300  ذرات معلق (10
PM)                

   آموزش حفاظت در مقابل آلودگي هوا :
1- كنترل سالانه ميزان آلوده كننده هاي هوا در محيط آزاد كه از حد استاندارد خارج شود.
2- ارزيابي ميزان آلودگي در محيط مدرسه تا كودكان فرصت رشد و تكامل در محيط سالم داشته باشند.
3- در روزهايي كه اخبار، آلودگي هوا را شديد و بحراني اعلام مي كند، بيماران قلبي و عروقي بايد در خانه بمانند و اگر مجبور به خروج باشند ، نبايد فعاليت زيادي انجام دهند و يا بايد از شهر خارج شوند.
4- در روزهاي اعلام بحراني آلودگي هوا از حضور خود و فرزندان در محدوده هاي با آلودگي هوا پرهيز نمائيد

 

 

تحقیق

 
آموزش نوین علوم تجربی راهنمایی

بارم

امتحان نوبت اول            مدرسه راهنمایی غیر انتفاعی غزالی2         سال تحصیلی87-86

درس علوم تجربی پایه ی اول(      )               تاریخ:    /     /86                      مدت امتحان: 

نام و نام خانوادگی:..............................      نام پدر:................      شماره(             )     صفحه یک

ردیف

5/1

با توجه به کلمات داده شده ،جملات علمی داده شده را کامل کنید.

الف) تبدیل مستقیم جامد به بخار را ............................ می گویند.(تصعید-تبخیر-چگالش)

ب)به ماده ای که از مخلوط کردن دو یا چند فلز به دست می آید .............. می گویند.(حلال-آلیاژ-رسانا)

ج)در تمامی اجسام متحرک انرژی ................... وجود دارد.(مکانیکی-پتانسیل-شیمیایی)

1

1

دو نتیجه از نتایج مهم دالتون درباره ی ساختار ماده بنویسید.

.....................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................

2

1

چگونه مایع درون دماسنج (جیوه یا الکل) بالا می رود؟دلیل آن را بنویسید.

.....................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................

3

1

در اتوی برقی دماپا وجود دارد. به نظر شما نقش دماپا در اتوی برقی چیست؟

.....................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................

4

1

چرا از یخ برای سرد کردن آب یا چیزهای دیگر استفاده می شود؟

.....................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................

5

1

آیا شیشه نقطه ذوب معین دارد؟دلیل پاسخ خود را بنویسید.

.....................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................

6

5/0

این عبارات را مردم در منطقه آبادان بخصوص در تابستان زیاد به کار می برند : ((هوا شرجی است))

از نظر علمی منظور از هوای شرجی چیست؟

...................................................................................................................................................................................................................

7

75/0

جدول زیر مربوط به انواع محلول هاست آن را کامل کنید.

نوع محلول                گاز در مایع                  ............................                     ............................

 

نمونه                       .................                  الکل در آب                                       نمک در آب

 

 

 


8

بارم

امتحان نوبت اول            مدرسه راهنمایی غیر انتفاعی غزالی2         سال تحصیلی87-86

درس علوم تجربی پایه ی اول               تاریخ:    /     /86                              مدت امتحان: 

<<<<<<<<<<<<<<<<<صفحه 2>>>>>>>>>>>>>>>>>

ردیف

1

در عبارات زیر غلط علمی وجود دارد آن ها را پیدا کرده و تصحیح کنید.(فعل جمله را تغییر ندهید)

الف) برای جداسازی اجزای مخلوط آب و روغن از روش صاف کردن استفاده می کنیم.

...........................................................................................................................................................

ب) نافلزها چکش خوارند و برق و گرما را از خود عبور می دهند.

.....................................................................................................................

9

5/1

در وسایل زیر کدام تبدیل انرژی صورت می گیرد، با خط به هم وصل کنید.  (یک وسیله اضافه است)

الف)آبگرمکن                                                  1- الکتریکی به صوتی

ب) دینام دوچرخه                                            2- صوتی به الکتریکی

ج) بلندگو                                                      3- مکانیکی به الکتریکی

د) میکروفون

10

75/0

قانون پایستگی انرژی را بیان کنید.

................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................

11

2

در هریک از موارد زیر چه نیرویی مؤثر است؟

الف)افتادن قطره های باران به زمین(...................................)         ج)جذب براده آهن توسط آهن ربا(........................)

ب) آویزان بودن  پنکه از سقف(...............................)                 د) توقف ماشین در اثر ترمز کردن(.......................)

12

1

حسن می خواهد دور یک زمین ورزشی بدود. اگر مطابق شکل زیر از نقطه   تا نقطه    بدود .جابه جایی و مسافت طی شده توسط حسن چقدر است؟ 

                     ........................................................= جابه جایی

                    ........................................................= مسافت طی شده

13

1

در یک مسابقه، دونده ای مسافت 100متری را در 25ثانیه طی می کند سرعت دونده را حساب کنید.

 

14

 

(دانش آموز عزیز در این کادر چیزی ننویسید)

نمره مستمر : ...........................(از20نمره)

نمره کتبی : ............................. (از15نمره)

نمره آزمایشگاه: .......................(از5نمـــره)

میانگین نوبت اول: ...................(از 20نمره)

                                             امضاء دبیر

 

 

 

 

 

 

 

بارم

امتحان نوبت اول            مدرسه راهنمایی        سال تحصیلی87-86

درس علوم تجربی پایه ی اول               تاریخ:    /     /86                              مدت امتحان: 

نام و نام خانوادگی:..............................      نام پدر:................      کلاس(             )     صفحه یک

ردیف

1

طبق نظر جان دالتون آیا می توان آهن را به طلا تبدیل کرد؟دلیل بیاورید.

......................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................

1

1

قانون انبساط و انقباض را بیان کنید.

......................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................

2

1

برای باز کردن در فلزی شیشه ی مربایی که محکم شده است چه راهی پیشنهاد می کنید.دلیل شما چیست؟

......................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................

 

3

5/1

تعاریف علمی زیر را با یک خط به واژه  مناسب آن وصل کنید.(یک تعریف اضافه است)

الف)تبدیل جامد به گاز                                         1)تبخیر

ب)تبدیل گاز به جامد                                            2)میعان

ج)تبدیل گاز به مایع                                             3)چگالش

د)تبدیل مایع به گاز

4

1

چرا وقتی که از استخر بیرون می آییم احساس سرما می کنیم؟

......................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................

 

5

1

دو دلیل بنویسید که نشان دهد ماسه و براده آهن یک مخلوط ناهمگن هستند؟

.....................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................

 

6

5/1

علی مقداری نمک در آب حل کرد. به سؤالات علی درباره ی این محلول پاسخ دهید:

الف)نمک در آب چه نوع محلولی است؟.................................................................................

ب)حلال و حل شونده  در این محلول کدامند؟................................................................................................................................

 

7

1

دو ویژگی مهم فلزها را بنویسید؟

......................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................

 

8

بارم

امتحان نوبت اول            مدرسه راهنمایی      سال تحصیلی87-86

درس علوم تجربی پایه ی اول               تاریخ:    /     /86                              مدت امتحان: 

<<<<<<<<<<<<<<<<<صفحه 2>>>>>>>>>>>>>>>>>

ردیف

2

          تبدیل انرژی                                 وسیله یا پدیده 

 

  نورانی به الکتریکی                                .................................

.........................................                                    بلندگو

الکتریکی به گرمایی                                  ..............................

........................................                                 باتری اتومبیل

جدول زیر درباره تبدیل انرژی است آن را تکمیل کنید.              

 

 

 

 

 

 

 


9

2

با استفاده از کلمات داده شده عبارات علمی زیر را کامل کنید.(یک کلمه اضافه است)

(تکیه گاه – گرانش – اصطکاک – مغناطیسی – الکتریکی)

الف) نیروی ............................ مانع ادامه حرکت اجسام می شود.

ب)در آهن ربا نیروی ................................. وجود دارد.

ج)نیروی .................................. سبب سقوط قطره های باران به زمین می شود.

د)خرده های کاغذ توسط نیروی ..................................... جذب لوله خودکار می شوند.

 

10

1

به نظر شما چه هنگامی حرکت ماشین شتابدار است؟

......................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................

 

11

1

یک خرگوش مسافت 200 متری را در 20 ثانیه می دود سرعت خرگوش را محاسبه کنید.

 

 

 

12

 

(دانش آموز عزیز در این کادر چیزی ننویسید)

نمره مستمر : .......................از20نمره.

نمره کتبی : ..........................از 15نمره

نمره آزمایشگاه: ....................از5نمره.

 

میانگین نوبت اول: ................ از20نمره

                                             امضاء دبیر

 

 

 

 

 

 

نمونه سوالات علوم سوم راهنايي

 
 ]


ايا ميدانيد

 

 

 

 

 

آیا مي دانيد كه . . . .

 

 


مورچه ها هرگز نمي خوابند !

bullet

هر سا له ،5/1 بيليون دلار هزينه صرف خريد غذاهاي مخصوص حيوانات مي شود كه اين رقم چهار مرتبه بيشتر از هزينه اي است كه صرف خريد غذاهاي مخصوص نوزادان مي شود !
 

bullet

مرغ ها براي توليد يك تخم ، حدودا به 24 تا 26ساعت زمان نياز دارند .سي دقيقه بعد آنها دوباره شروع به تخم گذاري مي كنند . برخي از مرغ ها علاوه بر نيم ساعت استراحت ما بين تخم گذاشتن ها ، سه تا پنج روز و برخي ده روز استراحت مي كنند !
 

bullet

سگ هاي گرگي (سگهاي گله آلماني ) بيش از هر نژاد ديگري ، به انسان حمله مي كنند و آنان را گاز مي‌گيرند!
 

bullet

ماهي قرمز (ماهي حوض ) اگر زير نور كم و ضعيف يا داخل آب جاري و روان ( مثلا داخل نهر، جوي يا رود ) نگهداري شود، رنگ خود را از دست مي دهد !
 


 

bullet

مورچه ها موجوداتي اجتماعي هستند و در گروه ها و دسته هايي زندگي مي كنند كه گاهي حدود پانصد هزار عضو دارند !
 

bullet

مورچه ها هرگز نمي خوابند !
 

bullet

شته‌ها بدون عمل جفتگيري باردار مي شوند . شته ها بعد از گذشت ده روز از خود بارداريشان توليد مثل مي كنند!
 

bullet

موريانه هاي استراليايي پشته هايي به ارتفاع شصت و يك سانتيمتر وعرض سه متر و پنجاه سانتيمتر درست مي كنند !
 

bullet

حشرات سالانه ، يك سوم محصولات غذايي انسان ها را مي خورند !
 

bullet

يك زنبور متوسط الجثه كارگر ، در كل چرخه عمرش ، حدودا 12/1قاشق چايخوري عسل توليد مي كند !
 

bullet

پشه ها از بوي بالنگ به شدت بيزارند چون اين بو باعث به خارش افتادن پاهايشان مي شود!
 

bullet

پشه ها ترجيح مي دهند كدكان را بيشتر نيش بزنند تا بزرگسالان .همجنين نيش زدن افراد مو طلايي و بلوند را به افراد تيره ترجيح مي دهند !
 

bullet

هيج دو تار عنكبوت مشابه هم يافت نمي شود !
 

bullet

فقط پشه هاي ماده نيش مي زنند .پشه هاي ماده براي توليد تخم هايشان به پروتئين موجود در خون نياز دارند!
 

bullet

فقط جيرجيرك هاي نر بالغ قادرند جير جير كنند !
 

bullet

حشره اي كه مسبب بيشترين مرگ و مير در انسان هاي كل جهان است ، همان پشه محسوب مي شود !
 

bullet

خون پستانداران قرمز رنگ ، خون حشرات زرد رنگ و خون خرچنگ هاي دراز آبي است!
 

bullet

فيل ها قادرند با استفاده از اصواتي كمتر از 14و 35 هرتز با يكديگر ارتباط بر قرار كنند.ولي چون اين اصوات در گستره شنوايي انسان ها قرار نمي گيرد، ما قادر به شنيدنشان نيستيم !
 

bullet

پشه هاي ناقل بيماري و حامل ويروس مرگبار التهاب مغز ( آنسفاليت ) يا مالاريا و غيره بزرگترين و مهلكترين خطر براي انسانها محسوب مي شوند .طبق آمارگيري ها مشخص شده است كه اين پشه ها باعث مرگ و مير بيش از دو ميليون انسان در كل جهان در هر سال مي شوند !
 

bullet

زنبورهاي عسل بيشتر از زهرآگين ترين و خطرناكترين مارهاي سمي جهان باعث مرگ و میرا ها هستند !
 

bullet

بزرگترين سوسك يافته شده در جهان ، طولي به اندازه 95سانتيمتر داشته است !


عجیب اما واقعی
 

bullet یک سوسک حمام می تواند 9 روز بدون سر زندگی کند تا اینکه از گرسنگی بمیرد .
 
bullet یک کوروکودیل نمی تواند زبانش را بیرون بیاورد .
 
bullet حلزون می تواند 3 سال بخوابد .
 
bullet به طور میانگین مردم از عنکبوت بیشتر می ترسند تا از مرگ .
 
bullet اگر جمعیت چین به شکل یک صف از مقابل شما راه بروند ، این صف به خاطر سرعت تولید مثل هیچوقت تمام نخواهد شد .
 
bullet خطوط هوایی آمریکا با کم کردن فقط یک زیتون از سالاد هر مسافر در سال 1987 توانست 40000دلار صرفه جویی کند .
 
bullet ملت آمریکا به طور میانگین روزانه 730000متر مربع پیتزا می خورند .
 
bullet چشم های شترمرغ از مغزش بزرگتر است .
 
bullet بچه ها بدون کشکک زانو متولد می شوند . کشکک هادر سن 2 تا 6سالگی ظاهر می شوند .
 
bullet پروانه ها با پاهایشان می چشند .
 
bullet گربه ها می توانند بیش از یکصد صدا با حنجره خود تولید کنند در حالیکه سگها کمتر از 10 تا .
 
bullet تعداد چینی هایی که انگلیسی بلدند ، از تعداد آمریکایی هایی که انگلیسی بلدند بیشتر است .
 
bullet دوئل کردن در پاراگوئه آزاد است به شرطی که طرفین خون یکدیگر را بر گردن بگیرند .
 
bullet فیل ها تنها حیواناتی هستند که نمی توانند بپرند .
 
bullet هر بار که یک تمبر را می لیسید 10/1 کالری انرژی مصرف می کنید .
 
bullet فوریه 1865 تنها زمانی بود که ماه کامل نشد .
 
bullet I am کوتاهترین جمله کامل در انگلیسی است .
 
bullet اگر عروسک باربی را زنده تصور کنید سایزش 33-23-39 و قدش 2 متر و 15 سانتی متر خواهد بود با گردنی 2 برابر بلندتر از یک انسان نرمال .
 
bullet تمام خرسهای قطبی چپ دست اند .
 
bullet اگر یک ماهی قرمز را در یک اتاق تاریک قرار دهید ، کم کم رنگش سفید خواهد شد .
 
bullet اگر به صورت مداوم 8 سال و 7 ماه و 6 روز فریاد بزنید ، انرژی صوتی لازم برای گرم کردن یک فنجان قهوه را تولید کرده اید .
 
bullet میز کار ما به طور میانگین 400 برابر توالت میزبان باکتری هاست !
 
bullet انعام دادن به گارسون ها و خدمتکاران در ایسلند یک توهین محسوب می شود !
 
bullet حداقل 9 میلیون نفر دیگر در جهان در روز تولد شما بدنیا آمده اند و شما می توانید یمک تولد مشترک را با جمعیتی بسیار بیشتر از مردم خیلی از کشورها جشن بگیرید .
 
bullet برای سوزاندن کالری های موجود در یک آب نبات ساده ، شما باید طول کامل یک زمین فوتبال را پیاده روی کنید .
 
bullet هر شهروند ایالت کنتاکی آمریکا بر اساس قانون لازم است حداقل یکبار در سال به حمام برود .
 
bullet هریسون ـ رئیس جمهور اسبق آمریکا ـ از دست زدن به کلید چراغ و پریز برق می ترسید .
 
bullet یک آدم معمولی به طور میانگین در طول یکسال یک تن غذا و نوشیدنی می خورد .
 
bullet براساس محاسبات انجام شده 000/000/000/000/000/000/000/000/170  راه برای بازی 10 حرکت اول در شطرنج وجود دارد .
 
bullet والت دیزنی خالق کارتون تام و جری و مالک کارخانه عظیم « والت دیزنی » از موش می ترسید.
 
bullet مل گیبسون ـ بازیگر و کارگردان مشهور هالیوود ـ از مشکل کلیه رنج می برد و از کودکی با این مشکل دست به گریبان بود .
 
bullet رکورد شکستن هندوانه با سر متعلق به یک ایتالیایی به نام لئوناردو دی آندرا است که با ضربه های سر خود 32 هندوانه را در یک دقیقه شکافت .
 
bullet اگر یک مرد معمولی هیچ وقت صورت خود رااصلاح نکند ، طول ریش او تا زمان مرگش به حدود 13 فوت ( 3 مترو 69 سانتی متر ) خواهد رسید .
 
bullet به طور میانگین هر 4 ثانیه یکبار ، یک قوطی کنسرو در یک جای جهان باز می شود .
 
bullet ناخن های ما دقیقا از همان جنسی ساخته شده که نوک پرندگان را تشکیل می دهد .
 
bullet جوایز اسکار سینمای آمریکا که در طول دوران جنگ جهانی دوم به برندگان اهدا می شد از جنس گچ بود چون که فلزات در آن زمان بسیار کمیاب و با ارزش بودند .
 
bullet « مل بلانگ » بازیگری که صدا پیشگی نقش « باگزبانی » خرگوش معروف کارتونی را بر عهده داشت ، نسبت به هویج آلرژی داشت .
 
bullet اگر بتوان چرم را در معده هضم کرد ، این ماده از مواد غذایی کافی برای زنده ماندن تا مدت کوتاهی برخوردار است ، پس اگر  در جزیره ای تنها افتادید ، کفش خود را دور نیندازید .
 
bullet پیرترین کسی که توانسته در آمریکا گواهینامه رانندگی را بدست بیاورد یک مرد 109 ساله بوده است .
 
bullet برادر بزرگتر آل کاپون ـ معروفترین گانگستر آمریکا ـ یک افسر پلیس بوده است .
 
bullet قورباغه ها هیچ وقت چیزی را نمی نوشند ، آنها مایعات را از محیط اطراف بدن خود جذب می کنند .